Biến đổi khí hậu đang hiện hữu ngày càng rõ nét trong đời sống với những đợt nắng nóng kéo dài, mưa lớn cực đoan, lũ quét, sạt lở đất và nguy cơ suy giảm tài nguyên thiên nhiên. Cùng với áp lực từ rác thải và quá trình đô thị hóa, yêu cầu bảo vệ môi trường, sử dụng hiệu quả tài nguyên và chủ động thích ứng với biến đổi khí hậu trở thành nhiệm vụ cấp thiết. Hưởng ứng Ngày Môi trường thế giới 5/6 với chủ đề “Toàn cầu chung tay hành động vì khí hậu”, nhiều địa phương trong tỉnh đã triển khai những hoạt động thiết thực, lan tỏa tinh thần sống xanh từ cộng đồng.

Cụ thể hóa các chỉ đạo của Trung ương vào thực tiễn địa phương, tỉnh Sơn La đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp quyết liệt, từ ban hành cơ chế chính sách đến định hướng phát triển lâm nghiệp đa giá trị, góp phần nâng cao nhận thức của các cấp, các ngành và nhân dân, mở ra sinh kế bền vững gắn với giữ vững môi trường sinh thái.

Với lợi thế về đất đai, vị trí địa lý thuận lợi và khả năng kết nối nhanh với các trung tâm tiêu thụ lớn, các doanh nghiệp, HTX, hộ sản xuất ở cao nguyên Mộc Châu đang đẩy mạnh đầu tư, phát triển công nghiệp chế biến nông sản theo hướng hiện đại, chế biến sâu gắn với chuỗi giá trị. Đây được xem là hướng đi chiến lược nhằm gia tăng giá trị nông sản, thúc đẩy kinh tế nông thôn.

Chủ động hỗ trợ kỹ thuật sản xuất cho nông dân, lực lượng khuyến nông chuyên trách và hơn 350 cán bộ khuyến nông ở cơ sở đã tích cực bám, nắm địa bàn, chuyển giao kỹ thuật sản xuất, hướng dẫn nhân dân chăm sóc, phòng trừ sâu, bệnh cho cây trồng, vật nuôi.

Là vùng trồng cây ăn quả lớn và trọng điểm của cả nước, Sơn La đang đẩy mạnh quản lý mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói gắn với truy xuất nguồn gốc và kiểm soát chất lượng nông sản. Đây là giải pháp quan trọng nhằm nâng cao năng lực xuất khẩu, mở rộng thị trường tiêu thụ và gia tăng giá trị cho nông sản địa phương.

Sở hữu tiềm năng lớn về điện mặt trời, thủy điện, điện gió và điện sinh khối, tỉnh Sơn La đang hướng tới mục tiêu trở thành trung tâm năng lượng tái tạo trọng điểm của khu vực Tây Bắc. Trên cơ sở Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, Sơn La đẩy mạnh thu hút đầu tư đa dạng hóa nguồn năng lượng tái tạo, góp phần đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia, đưa kinh tế địa phương đạt mức tăng trưởng hai con số theo hướng xanh, bền vững.

Sơn La có lợi thế về hệ thống sông, suối, hồ chứa rộng lớn, nhất là hơn 26.000 ha mặt nước vùng lòng hồ thủy điện Sơn La và Hòa Bình để phát triển thủy sản. Những năm qua, tỉnh triển khai nhiều cơ chế, chính sách hỗ trợ nghề nuôi trồng thủy sản, từng bước chuyển từ nhỏ lẻ sang sản xuất tập trung, ứng dụng khoa học kỹ thuật và liên kết tiêu thụ sản phẩm theo chuỗi giá trị.

Sở hữu hơn 33.600 ha cà phê với sản lượng nhân đạt khoảng 37.700 tấn/năm, Sơn La hiện là một trong những vùng trồng Arabica lớn nhất cả nước. Đứng trước những đòi hỏi khắt khe của thị trường toàn cầu, thủ phủ cà phê Sơn La đang chuyển dịch mạnh mẽ từ số lượng sang chất lượng, hướng tới nền nông nghiệp sinh thái, giảm phát thải và kiến tạo chuỗi đa giá trị bền vững.

Sau thắng lớn của vụ cà phê 2025, với lợi nhuận lên tới 150 triệu đồng/ha, hai nông dân Lò Văn Miu và Quàng Văn Nhất ở xã Nậm Lầu, đã có một quyết định táo bạo chung vốn mua thiết bị bay không người lái để chăm sóc cây trồng. Sự đột phá trong tư duy đã giải phóng sức lao động cho chính gia đình, còn đang vẽ lại bức tranh nông nghiệp hiện đại, bền vững cho hàng trăm héc-ta nông sản trên các sườn đồi dốc.

Từ nền nông nghiệp lạc hậu, sau hơn 10 năm tái cơ cấu, nông nghiệp Sơn La khẳng định vai trò trụ đỡ của nền kinh tế, đóng góp trực tiếp vào tăng trưởng GRDP của tỉnh. Việc chuyển đổi tư duy từ “sản xuất nông nghiệp” sang “kinh tế nông nghiệp”, đẩy mạnh liên kết, ứng dụng khoa học công nghệ và mở rộng thị trường, nông nghiệp đã trở thành động lực quan trọng thực hiện mục tiêu tăng trưởng.

Từ một tỉnh có nền sản xuất manh mún, hiệu quả thấp, với những quyết sách đúng, trúng, Sơn La đã vươn lên trở thành điểm sáng của vùng Tây Bắc về phát triển nông nghiệp hàng hóa và ứng dụng công nghệ cao. Những đồi đất dốc trước đây chỉ trồng ngô, sắn nay phủ kín cây ăn quả; nhiều chuỗi liên kết sản xuất, chế biến, tiêu thụ được hình thành, từng bước đưa nông nghiệp trở thành ngành kinh tế quan trọng của địa phương.

Trong bối cảnh thời tiết cực đoan xuất hiện với tần suất dày hơn, cường độ mạnh hơn và phạm vi tác động rộng hơn, công tác phòng, chống thiên tai ở Việt Nam cũng đang chuyển mạnh từ tư duy “ứng phó” sang “quản trị rủi ro”, lấy phòng ngừa chủ động làm trọng tâm.

“Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ” đang bước vào giai đoạn tăng tốc, với sự vào cuộc đồng bộ của các cấp, ngành và địa phương trên cả nước.

Trong suốt thập kỷ qua (2015 - 2026), tỉnh Sơn La đã triển khai nhiều giải pháp thực hiện công tác dân vận chính quyền, để dân vận không chỉ là “nói”, mà là “làm”, là “phục vụ” và “lắng nghe”..., tạo bước chuyển biến căn bản từ tư duy quản lý sang phục vụ, từ đối thoại hình thức sang thấu hiểu thực chất. Đây chính là nền tảng để Sơn La xây dựng một nền hành chính gần dân, sát dân và thực sự vì dân.

Chưa bao giờ tinh thần “vượt nắng, thắng mưa” lại sục sôi khắp các dải đất biên cương như lúc này. Từ việc khảo sát địa điểm, quy hoạch mặt bằng, đến việc ban hành các quyết định đầu tư, tất cả đều được thực hiện với tốc độ thần tốc chưa từng có tiền lệ để 13 xã biên giới của tỉnh Sơn La có ngôi trường khang trang trước ngày khai giảng năm học 2026-2027.