Toàn tỉnh Sơn La hiện có 671.596 ha rừng, độ che phủ đạt 47,6%. Nhờ thực hiện hiệu quả chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng, mang lại nguồn thu từ 150 đến 200 tỷ đồng mỗi năm, giúp người dân vùng có rừng thêm thu nhập ổn định, thêm nguồn lực đầu tư xây dựng các công trình dân sinh và có nguồn chi trực tiếp cho công tác bảo vệ rừng.

Ông Lê Mạnh Thắng, Phó Giám đốc Quỹ Bảo vệ và phát triển rừng tỉnh, cho biết: Bám sát chỉ đạo của Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh, Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng Việt Nam và Hội đồng quản lý Quỹ, đơn vị làm tốt công tác tham mưu trên các lĩnh vực bảo vệ và phát triển rừng, chi trả dịch vụ môi trường rừng đảm bảo hiệu quả về kinh tế, xã hội và môi trường. Rà soát mở rộng nguồn thu đối với cơ sở sản xuất công nghiệp; các tổ chức, cá nhân kinh doanh dịch vụ du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, giải trí và tổ chức nuôi thủy sản hoặc liên kết với các hộ gia đình, cá nhân nuôi thủy sản. Phối hợp với Chi cục Kiểm lâm; các hạt kiểm lâm khu vực; UBND các xã, phường và các đơn vị liên quan xác định diện tích rừng cung ứng dịch vụ môi trường đảm bảo tiến độ, chất lượng, hiệu quả và đúng quy định.

Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng tỉnh đã chủ động phối hợp với các sở, ngành, địa phương triển khai hiệu quả chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng. Công tác đôn đốc các đơn vị sử dụng dịch vụ môi trường rừng được tăng cường, đảm bảo các tổ chức, đơn vị thực hiện nghĩa vụ đúng quy định, trong 10 tháng, Quỹ thu trên 170 tỷ đồng.

Toàn tỉnh hiện có trên 550.560 ha rừng đủ điều kiện chi trả dịch vụ môi trường nguồn thu năm 2024, chiếm gần 82% tổng diện tích rừng. Chỉ riêng năm 2025, Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng tỉnh đã tổ chức chi trả hơn 229,5 tỷ đồng (nguồn thu năm 2024) cho 39.745 chủ rừng bao gồm các tổ chức, hộ gia đình, nhóm hộ gia đình. Việc chi trả thông qua tài khoản ngân hàng, bảo đảm nhanh gọn, kịp thời, công khai, minh bạch, được người dân đồng tình ủng hộ.

Nguồn thu từ dịch vụ môi trường rừng giúp người dân, cộng đồng và chủ rừng có thêm động lực trực tiếp để bảo vệ rừng, hạn chế tình trạng lấn chiếm đất rừng, giảm đáng kể tình trạng phá rừng, khai thác rừng trái phép và cháy rừng; diện tích rừng tự nhiên được bảo vệ tốt hơn, độ che phủ rừng tăng lên, rừng trồng được đầu tư chăm sóc và tái sinh hiệu quả. Các nhóm hộ, tổ bảo vệ rừng, ban quản lý rừng phòng hộ, rừng đặc dụng được hưởng lợi từ chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng đều nâng cao ý thức tuần tra, giám sát và xử lý vi phạm. Nguồn thu dịch vụ môi trường rừng đã góp phần tích cực trong việc đầu tư, nâng cấp kết cấu hạ tầng gắn với chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới và phát triển du lịch tại các vùng có rừng. Cùng với đó, nguồn thu từ dịch vụ môi trường rừng còn cải thiện sinh kế của người làm nghề rừng. Các chủ rừng là tổ chức, UBND các xã, phường được hỗ trợ nguồn kinh phí tương đối lớn, giúp chính quyền địa phương, kiểm lâm và chủ rừng có thêm kinh phí để tăng cường thực hiện công tác tuyên truyền, tuần tra, kiểm tra hiện trường.

Piềng Chà là bản có tỷ lệ che phủ rừng cao nhất xã Vân Hồ, đạt trên 80%. Từ đường liên xã vào bản Piềng Chà khoảng 5 km đường bê tông uốn lượn xuyên qua cánh rừng. 650 ha rừng trên địa bàn được giao cho Chi hội Nông dân, Chi đoàn Thanh niên và Chi hội Phụ nữ quản lý, bảo vệ tốt. Ông Bàn Văn Tiến, Bí thư chi bộ, Trưởng bản Piềng Chà, chia sẻ: Nhờ bảo vệ rừng tốt nên giữ được nguồn nước sinh hoạt và phục vụ nuôi cá, thâm canh lúa. Hằng năm, bản được chi trả dịch vụ môi trường rừng trên 70 triệu đồng. Ngoài, chi tổ quản lý, bảo vệ rừng, bản sử dụng tiền chi trả dịch vụ môi trường rừng để làm đường bê tông, làm sân thể thao, văn hóa bản,... tạo thuận lợi cho nhân dân đi lại, hoạt động văn hóa, văn nghệ, gắn kết cộng đồng.

Chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng đã và đang mang lại hiệu quả tích cực, đó là lấy rừng để nuôi rừng, nâng cao đời sống nhân dân vùng có rừng, đồng thời còn nâng cao nhận thức, ý thức và trách nhiệm của cả cộng đồng trong việc bảo vệ rừng và phát triển rừng. Đây là động lực to lớn để lực lượng kiểm lâm, chính quyền địa phương và nhân dân tiếp tục phát triển nguồn lợi từ rừng để góp phần giảm tỷ lệ hộ nghèo, bảo vệ môi trường sinh thái, nâng cao tỷ lệ che phủ rừng trên địa bàn tỉnh, đảm bảo sự phát triển bền vững.