Là ngôi trường hầu hết là học sinh dân tộc thiểu số, Trường PTDT Nội trú THCS và THPT thị xã Mộc Châu luôn chú trọng gìn giữ và phát huy bản sắc văn hóa ngay trong hoạt động hằng ngày. Mỗi sáng thứ hai đầu tuần, các ngày lễ hay sự kiện quan trọng, học sinh đều khoác lên mình bộ trang phục truyền thống của dân tộc mình, tạo nên một bức tranh văn hóa đa sắc màu. Bên cạnh đó, nhà trường còn thành lập Câu lạc bộ khèn Mông và đội múa dân tộc, tổ chức nhiều hoạt động trải nghiệm để thu hút học sinh tham gia. Những hoạt động này không chỉ giúp các em phát triển năng khiếu mà còn khơi dậy niềm tự hào về văn hóa truyền thống.

Em Tráng A Páo, học sinh lớp 8B, thành viên Câu lạc bộ khèn Mông, Trường PTDT Nội trú THCS và THPT thị xã Mộc Châu, chia sẻ: Tham gia câu lạc bộ đã giúp em rèn luyện kỹ năng biểu diễn và hiểu hơn về ý nghĩa của khèn Mông trong đời sống văn hóa dân tộc mình. Ngoài ra, qua các hoạt động ngoại khóa, chúng em có cơ hội giao lưu, học hỏi thêm về bản sắc dân tộc khác.

Công tác tuyên truyền về văn hóa truyền thống cũng được nhà trường thực hiện thông qua các buổi sinh hoạt dưới cờ, hoạt động ngoại khóa, giúp học sinh nâng cao nhận thức và ý thức bảo tồn di sản văn hóa. Nhà trường còn xây dựng phòng truyền thống gắn với lịch sử, đặc trưng văn hóa địa phương, tạo không gian học tập sinh động và trực quan.

Cô giáo Lê Thùy Dương, Phó Hiệu trưởng Trường PTDT Nội trú THCS và THPT thị xã Mộc Châu, cho biết: Nhà trường luôn chú trọng giáo dục truyền thống cho học sinh. Các nội dung về lễ hội, phong tục, trò chơi dân gian, dân ca, dân vũ được lồng ghép vào các môn học. Học sinh cũng được khuyến khích giao tiếp bằng tiếng nói, chữ viết của dân tộc mình để giữ gìn bản sắc văn hóa. Đặc biệt, vào các dịp lễ, nhà trường tổ chức thi trò chơi dân gian, giúp học sinh vừa gìn giữ truyền thống, vừa gắn kết với nhau trong môi trường học tập.

Tại Trường THCS 8/4, phường Thảo Nguyên, thị xã Mộc Châu, việc gìn giữ và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc cũng được chú trọng thông qua các hoạt động thực tiễn. Nhà trường tổ chức Hội thi tìm hiểu Phong trào “Xây dựng nét đẹp văn hóa con người Mộc Châu”. Em Lò Nguyễn Linh Đan, học sinh lớp 8A5, chia sẻ: Nhờ tham gia các chương trình ngoại khóa và hội thi, chúng em không chỉ rèn luyện kỹ năng giao tiếp, ứng xử mà còn hiểu hơn về văn hóa dân tộc mình và thêm trân trọng nét đẹp của các dân tộc khác.

Thị xã Mộc Châu hiện có 49 đơn vị trường học với hơn 34.400 học sinh. Thực hiện Đề án “Bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa truyền thống tốt đẹp của các dân tộc” gắn với các hoạt động giáo dục, ngành Giáo dục và Đào tạo thị xã đã triển khai nhiều giải pháp đồng bộ. Trong đó, trọng tâm là thành lập các câu lạc bộ bảo tồn văn hóa dân tộc trong trường học, xây dựng không gian văn hóa, lồng ghép nội dung giáo dục truyền thống vào “Góc cộng đồng” trong thư viện hoặc lớp học.

Ông Vương Văn Học, Phó trưởng Phòng Giáo dục và Đào tạo, thị xã Mộc Châu, cho biết: Giáo dục tình yêu, lòng tự tôn, tự hào với bản sắc văn hóa các dân tộc cho học sinh được các trường học trên địa bàn quan tâm. Nội dung các hoạt động giáo dục giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc được tổ chức thiết thực, phù hợp với đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi học sinh và điều kiện thực tế của trường. Một số trường còn sáng tạo thiết kế khu vực trưng bày hiện vật gồm những sản phẩm văn hoá dân tộc đặc trưng của đồng bào các dân tộc để học sinh tham quan, tìm hiểu và sử dụng trong dịp lễ hội.

Trang bị kiến thức gắn công tác giáo dục, gìn giữ, bảo tồn bản sắc văn hóa các dân tộc ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường, sẽ giúp các em học sinh nâng cao nhận thức, tự hào và trân trọng những nét đẹp văn hóa truyền thống, tạo động lực thôi thúc các em không ngừng học tập, có trách nhiệm bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa dân tộc.