5 tháng đầu năm 2026, tình hình dịch bệnh trên đàn vật nuôi diễn ra phức tạp. Dịch tả lợn châu Phi xảy ra tại 137 lượt tổ, bản thuộc 45 lượt xã, phường, làm 3.605 con lợn mắc bệnh, chết và tiêu hủy; hiện còn 31 ổ dịch chưa qua 21 ngày. Ngoài ra, bệnh viêm da nổi cục, bệnh dại và lở mồm long móng vẫn xuất hiện rải rác tại một số địa phương. Trước diễn biến của dịch bệnh, cùng điều kiện thời tiết mưa nhiều, độ ẩm cao, các địa phương đang tập trung triển khai nhiều giải pháp nhằm bảo vệ đàn vật nuôi.

Chiềng Mai là địa phương có phong trào chăn nuôi phát triển, với trên 1.700 hộ chăn nuôi quy mô nhỏ, 188 hộ chăn nuôi quy mô vừa và 4 trang trại quy mô lớn. Trước nguy cơ dịch bệnh trong mùa mưa lũ, xã thường xuyên cập nhật tình hình dịch tễ, đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn người dân thực hiện các biện pháp chăn nuôi an toàn sinh học; vệ sinh, tiêu độc khử trùng chuồng trại, xử lý chất thải đúng quy định và thực hiện tiêm phòng đầy đủ cho đàn vật nuôi. Đặc biệt, đối với các khu vực chăn nuôi có nguy cơ ngập úng, địa phương hướng dẫn người dân khơi thông hệ thống thoát nước, giữ nền chuồng khô ráo, thường xuyên vệ sinh, tiêu độc khử trùng môi trường chăn nuôi nhằm hạn chế mầm bệnh phát sinh trong điều kiện thời tiết mưa nhiều, độ ẩm cao.

Trong đợt tiêm phòng vụ xuân hè năm nay, xã Chiềng Mai được cấp 2.050 liều vắc xin lở mồm long móng, 2.050 liều vắc xin tụ huyết trùng, 400 liều vắc xin dịch tả lợn và gần 3.000 liều vắc xin phòng bệnh dại cho chó, mèo. Hiện công tác tiêm phòng đang được triển khai tại các bản theo kế hoạch. Bà Nguyễn Thị Hiền, Quyền Giám đốc Trung tâm Dịch vụ Tổng hợp xã, cho biết: Chúng tôi tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn người dân vệ sinh chuồng trại, tiêu độc khử trùng định kỳ, thực hiện tiêm phòng đầy đủ và theo dõi sát tình trạng sức khỏe vật nuôi. Ngoài ra, các hộ chăn nuôi được khuyến cáo khơi thông rãnh thoát nước, gia cố chuồng trại, chủ động di chuyển vật nuôi khỏi những khu vực có nguy cơ ngập úng khi xảy ra mưa lớn kéo dài.

Cùng với sự chủ động của ngành chuyên môn, các hộ chăn nuôi trên địa bàn tỉnh cũng đã chủ động thực hiện các biện pháp phòng bệnh cho đàn vật nuôi. Tại phường Chiềng An, gia đình chị Tòng Thị Xiên, bản Tam Quỳnh đang duy trì nuôi hơn chục con lợn và gà. Hạn chế ảnh hưởng của thời tiết, gia đình đã đầu tư nâng nền chuồng, sửa chữa mái che, bổ sung hệ thống thoát nước và dự trữ thức ăn phục vụ chăn nuôi trong những ngày mưa kéo dài. Chị Xiên chia sẻ: Mùa mưa, gia đình luôn chuẩn bị sẵn vôi bột, thuốc sát trùng để xử lý môi trường chăn nuôi, định kỳ phun khử trùng và tiêm phòng đầy đủ cho đàn vật nuôi. Nhờ vậy, nhiều năm nay đàn vật nuôi phát triển ổn định.

Bảo vệ đàn vật nuôi trong mùa hè, Chi cục Chăn nuôi, Thú y và Thủy sản tỉnh đã phối hợp với Phòng Kinh tế và Trung tâm Dịch vụ Tổng hợp của 75 xã, phường tăng cường giám sát dịch bệnh, hướng dẫn xử lý ổ dịch, vệ sinh, tiêu độc khử trùng môi trường chăn nuôi. Ông Nguyễn Ngọc Toàn, Chi cục trưởng Chi cục Chăn nuôi, Thú y và Thủy sản tỉnh, khuyến cáo: Các địa phương cần tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn người dân chủ động giám sát đàn vật nuôi; thực hiện nghiêm các biện pháp chăn nuôi an toàn sinh học; tuyệt đối không mua bán, vận chuyển, giết mổ động vật mắc bệnh hoặc nghi mắc bệnh. Khi phát hiện dịch bệnh phải báo ngay cho cơ quan chuyên môn để xử lý kịp thời. Đồng thời, tiếp tục rà soát, tổ chức tiêm phòng đầy đủ và tiêm bổ sung vắc xin cho đàn vật nuôi mới phát sinh, chuẩn bị sẵn vật tư, hóa chất, phương tiện phục vụ công tác phòng, chống dịch bệnh. Nhờ triển khai quyết liệt các biện pháp khoanh vùng, xử lý ổ dịch, từ đầu năm đến nay, Chi cục đã thẩm định và tham mưu công bố 18 xã, phường hết dịch tả lợn châu Phi; 3 xã, phường hết dịch viêm da nổi cục trên trâu, bò và 2 xã hết dịch bệnh dại.

Trước diễn biến của dịch bệnh và nguy cơ phát sinh dịch bệnh trong mùa mưa lũ, nhất là tại các khu vực có nguy cơ ngập úng. Các địa phương và người chăn nuôi cần chủ động thực hiện đồng bộ các biện pháp phòng, chống dịch bệnh ngay từ cơ sở, tăng cường vệ sinh, tiêu độc khử trùng chuồng trại, tiêm phòng đầy đủ và quản lý chặt đàn vật nuôi, hạn chế thiệt hại và duy trì sản xuất chăn nuôi ổn định.