Năm 2025, thiên tai xảy ra trên địa bàn xã Nậm Lầu làm 3 hộ gia đình bị sạt lở đất đá gây hư hỏng nhà ở; mưa lớn làm hư hỏng một số công trình giao thông, thủy lợi, ước thiệt hại khoảng 270 triệu đồng. Đặc biệt trong tháng 7 và tháng 8, tại bản Tăng có 159 hộ với 797 nhân khẩu đang sinh sống, đã xảy ra 3 vụ nổ dưới lòng đất. Tại hiện trường, xuất hiện những vết nứt chiều dài khoảng 30 m, rộng 10 cm, có những tảng đá tách rời, lăn xuống khu vực nương cà phê của các hộ gia đình; các vết nứt nằm ở vị trí cao, độ dốc lớn; đồng thời, đất tại khu vực này đã có dấu hiệu no nước. Cùng với đó, phía trên các vết nứt là những khối đá đã bị tách rời sau khi xảy ra vụ nổ, gây nguy hiểm đến tính mạng và tài sản của 13 hộ dân với 67 nhân khẩu đang sinh sống tại khu vực này. Ngay sau khi phát hiện các hiện tượng đó, xã ban hành quyết định di dời khẩn cấp và bố trí nơi ở tạm thời cho các hộ trong vùng nguy hiểm.

Ông Cầm Bun Lộc, Chủ tịch UBND xã Nậm Lầu cho biết: Được sự quan tâm, chỉ đạo sát sao của tỉnh, sự hỗ trợ của các cấp, các ngành, xã Nậm Lầu đã triển khai Dự án tái định cư bản Tăng với tổng kinh phí 11 tỷ đồng. Đến nay, đã hoàn thành 100% việc chia nền nhà cho các hộ dân và 100% hạng mục nền đường. Các hạng mục khác đang được đẩy nhanh tiến độ, như: Nước sinh hoạt, điện sinh hoạt, mặt đường. Xã đang phấn đấu hoàn thành dự án, đảm bảo đúng tiến độ để nhân dân có nơi ở an toàn trước mùa mưa lũ năm nay.

Gần 1 năm trước, gia đình chị Lò Thị Dấu, bản Tăng, bị ảnh hưởng do sạt đồi, đá lăn vào sát nhà. Chị Dấu chia sẻ: Cuối tháng 7 năm ngoái, nhà tôi bị đá lăn, phải di dời khẩn cấp; được các cấp, các ngành quan tâm, hỗ trợ di dời khẩn cấp đến nơi an toàn, hỗ trợ nhu yếu phẩm để gia đình ổn định cuộc sống. Đến nay, gia đình đã được cấp đất để làm nhà ở nơi mới an toàn, gia đình đang hoàn thiện nhà, để mùa mưa lũ năm nay không phải thấp thỏm, lo lắng.

Nậm Lầu là 1 trong 2 xã của tỉnh Sơn La được lựa chọn để triển khai Dự án “Hỗ trợ khẩn cấp, khắc phục hậu quả, phục hồi sau thiên tai cho cộng đồng khu vực miền núi tỉnh Sơn La”. Dự án do Chính phủ Nhật Bản hỗ trợ thông qua Chương trình Định cư con người Liên Hợp Quốc (UN-Habitat) được triển khai từ tháng 10/2025-8/2026 tại xã Nậm Lầu và xã Mường Chanh, với tổng vốn viện trợ không hoàn lại hơn 1,2 triệu USD.

Xã Nậm Lầu đã tích cực phối hợp với các đơn vị liên quan triển khai dự án theo đúng tiến độ. Đến thời điểm này, việc xây dựng lại, nâng cấp nhà cộng đồng chống chịu thiên tai đã được trang bị hệ thống điện mái và bể thu nước mưa ngầm, UBND xã phối hợp với các đơn vị liên quan triển khai đã hoàn thiện công tác thiết kế, đã xin ý kiến thẩm định của cơ quan chuyên môn, UN-Habitat đang lựa chọn đơn vị thực hiện phần xây lắp. Đối với nội dung thi công công trình bảo vệ sườn dốc nhằm giảm thiểu xói mòn và sạt lở đất, UBND xã phối hợp với các đơn vị liên quan thực hiện hoàn thiện công tác thiết kế, UN-Habitat đang lựa chọn đơn vị thực hiện phần xây lắp dự kiến triển khai thi công cuối tháng 5/2026. Ngoài ra, UBND xã đang xây dựng kế hoạch phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường tổ chức lớp tập huấn và hỗ trợ xây dựng kế hoạch phòng chống thiên tai giai đoạn 2026-2030.

Ông Lò Văn Bình, bản Tăng, xã Nậm Lầu, chia sẻ: Xã được triển khai Dự án “Hỗ trợ khẩn cấp, khắc phục hậu quả, phục hồi sau thiên tai cho cộng đồng khu vực miền núi tỉnh Sơn La”, đã giúp bà con có thêm hiểu biết về phòng, tránh thiên tai, nhất là biết cách nhận biết các dấu hiệu cảnh báo thiên tai, như: Lũ ống, lũ quét, sạt lở đất,… để chủ động phòng tránh, bảo đảm an toàn tính mạng và tài sản.

Bên cạnh đó, xã Nậm Lầu còn xây dựng, cập nhật và triển khai kế hoạch phòng, chống thiên tai; phương án ứng phó theo từng cấp độ rủi ro; lồng ghép nội dung phòng, chống thiên tai vào kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Thường xuyên cập nhật diễn biến thời tiết, thông tin kịp thời để người dân chủ động phòng tránh.

Với những giải pháp quyết liệt, xã Nậm Lầu tiếp tục thực hiện phương châm “phòng ngừa là chính”, nỗ lực hoàn thiện các công trình dự án tái định cư, bảo vệ rừng đầu nguồn và thường xuyên cập nhật diễn biến thời tiết, thông tin kịp thời để người dân chủ động phòng tránh; cắm biển cảnh báo và bố trí lực lượng trực 24/24h tại các khu vực nguy hiểm, quyết tâm bảo vệ vững chắc tính mạng, tài sản và thành quả phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.