Sau thiên tai, nhiều khu dân cư, trường học, tuyến giao thông tại các địa bàn vùng cao của tỉnh bị sạt lở, hư hỏng nghiêm trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống, sản xuất và việc đi lại của nhân dân. Trước tình hình đó, từ nguồn dự phòng ngân sách Trung ương năm 2025 tỉnh Sơn La đã phân bổ 200 tỷ đồng thực hiện 15 dự án, gồm: 5 dự án bố trí, sắp xếp dân cư vùng thiên tai; 3 dự án giao thông; 7 dự án khắc phục thiệt hại tại các cơ sở giáo dục. Các dự án tập trung tại những địa bàn thường xuyên xảy ra sạt lở, lũ quét và có nguy cơ mất an toàn cao như: Chiềng Sơ, Tân Yên, Long Hẹ, Tường Hạ, Huổi Một, Mường Lầm...

Với sự nỗ lực của các sở, ngành, địa phương, chủ đầu tư, nhà thầu và sự đồng thuận của nhân dân, đến ngày 21/5, tỉnh Sơn La đã hoàn thành phê duyệt chủ trương đầu tư và lệnh xây dựng công trình khẩn cấp đối với 15/15 dự án. Đồng thời, hoàn thành thẩm định, phê duyệt dự án và bố trí vốn cho phần lớn công trình. Hiện có 11 dự án đang triển khai thi công; tổng số vốn đã phân bổ đạt hơn 156 tỷ đồng, giá trị giải ngân đạt trên 38,9 tỷ đồng.

Dự án bố trí, sắp xếp dân cư khẩn cấp vùng thiên tai bản Sòng Hạ, xã Chiềng Sơ có tổng mức đầu tư gần 27,7 tỷ đồng, gồm các hạng mục san nền, đường giao thông, điện, nước và hệ thống xử lý nước thải. Đây là công trình có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với 38 hộ dân đang sinh sống trong khu vực có nguy cơ cao xảy ra thiên tai. Theo báo cáo, giai đoạn 1 đã hoàn thành 100% khối lượng; giai đoạn 2 cơ bản hoàn thiện các hạng mục hạ tầng kỹ thuật thiết yếu. Hiện nay, đã bàn giao nền cho các hộ dân xây dựng nhà ở, tuyến đường bê tông vào khu tái định cư cơ bản hoàn thành; hệ thống nước sinh hoạt đã được kéo đến từng nền nhà. 

Đứng trước ngôi nhà đang xây dựng, anh Lò Văn Thiệt, Bí thư Chi bộ, Trưởng bản Sòng Hạ, một trong 38 hộ dân di chuyển đến khu tái định cư, phấn khởi nói: Trước đây, mỗi mùa mưa về, chúng tôi luôn sống trong lo sợ vì khu đất cũ thường xuyên sạt lở, đá lăn nguy hiểm. Nay được Nhà nước quan tâm bố trí nơi ở mới khang trang, có đường, điện, nước sinh hoạt, bà con yên tâm hơn rất nhiều. Gia đình tôi đang xây nhà và dự kiến 2 tháng nữa sẽ hoàn thành. Mong nhà thầu sớm hoàn thiện hệ thống rãnh thoát nước để tránh tình trạng nước chảy tràn ra mặt đường.

Ông Ngô Thuyết Trình, Trưởng Phòng Quản lý dự án 2, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình nông nghiệp và phát triển nông thôn, cho biết: Xác định đây là công trình bảo vệ tính mạng người dân, chúng tôi thường xuyên bám sát công trường để phối hợp với nhà thầu triển khai thi công. Khó khăn lớn nhất là địa hình vùng cao, việc vận chuyển vật liệu gặp nhiều trở ngại, cùng với áp lực biến động giá cả. Tuy nhiên, đơn vị đã linh hoạt tổ chức nghiệm thu cuốn chiếu từng hạng mục để người dân sớm xây dựng nhà ở, ổn định cuộc sống trước mùa mưa lũ.

Đảm nhận thi công các hạng mục giai đoạn 2 của dự án, ông Nguyễn Minh Đức, Chỉ huy trưởng công trình, Công ty TNHH MTV Sỹ Hà Tây Bắc, thông tin: Ngay khi nhận mặt bằng, công ty đã huy động tối đa máy móc, nhân lực và tổ chức thi công 3 ca liên tục. Đến nay, đã hoàn thành 500 m đường bê tông nội bộ, 2.650 m đường vào điểm tái định cư; đồng thời hoàn thành các hạng mục điện, nước sinh hoạt. Hiện đơn vị đang tập trung hoàn thiện hệ thống rãnh thoát nước dọc tuyến, phấn đấu hoàn thành trong quý II năm 2026.

Đồng hành cùng chủ đầu tư, xã Chiềng Sơ đã tích cực tuyên truyền, vận động nhân dân bàn giao mặt bằng để triển khai dự án. Đồng chí Lò Lan Phương, Chủ tịch UBND xã Chiềng Sơ, cho biết: Cùng với Dự án bố trí, sắp xếp dân cư khẩn cấp vùng thiên tai bản Sòng Hạ, trên địa bàn xã còn triển khai Dự án cầu qua sông Mã bản Pe Tiến (cầu Phiêng Pe). UBND xã đã thành lập Hội đồng bồi thường, hỗ trợ, tái định cư đối với từng dự án và thực hiện đầy đủ các bước giải phóng mặt bằng theo quy định. Đến nay, cơ bản nhân dân đồng thuận, chưa phát sinh vướng mắc ảnh hưởng đến tiến độ thực hiện.

Cùng với các khu tái định cư, nhiều công trình trường học bị ảnh hưởng bởi thiên tai cũng đang được tập trung sửa chữa, nâng cấp. Tại xã Huổi Một, Dự án khắc phục hậu quả thiên tai Trường Mầm non Ban Mai, với tổng vốn đầu tư 2,5 tỷ đồng, đang được đẩy nhanh tiến độ. Dự án do UBND xã Huổi Một làm chủ đầu tư. Bà Vũ Mai Lan, Hiệu trưởng Trường Mầm non Ban Mai, xã Huổi Một, cho biết: Năm học 2025 - 2026, nhà trường có 686 học sinh, gồm 1 trường trung tâm và 11 điểm trường. Đợt mưa bão năm 2025 khiến điểm trường Túp Phạ và Pá Mằn bị sạt lở taluy dương. Để bảo đảm an toàn cho giáo viên và học sinh, tháng 4/2026, dự án khắc phục hậu quả thiên tai được triển khai. Đến nay, điểm trường Túp Phạ đã hoàn thành toàn bộ các hạng mục; tại điểm trường Pá Mằn, đơn vị thi công đã hoàn thành hạng mục điện, sơn và đang khẩn trương hoàn thiện kè bê tông bảo vệ taluy.

Không chỉ tập trung vào các công trình dân sinh, tỉnh Sơn La còn đẩy nhanh tiến độ nhiều dự án giao thông nhằm khôi phục kết nối, thúc đẩy giao thương. Tại xã Chiềng Sơ, Dự án cầu qua sông Mã bản Pe Tiến (cầu Phiêng Pe) có tổng mức đầu tư gần 56 tỷ đồng đang được triển khai khẩn trương để thay thế cây cầu treo cũ đã xuống cấp. Đến nay, khối lượng đào đắp nền đường đạt khoảng 56%, cọc khoan nhồi đạt 43%. Đơn vị thi công đang tranh thủ thời tiết thuận lợi, huy động nhân lực, phương tiện, thiết bị tăng ca, tăng kíp, phấn đấu hoàn thành và đưa công trình vào sử dụng trong tháng 6/2026.

Trên các công trình, tiếng máy xúc, máy ủi hòa cùng tiếng công nhân làm việc liên tục từ sáng sớm đến chiều muộn,, phấn đâu hoàn thành theo kế hoạch. Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả tích cực, quá trình triển khai các dự án khẩn cấp vẫn còn không ít khó khăn do mắc trong công tác giải phóng mặt bằng; giá nhiên liệu, vật liệu tăng cao gây áp lực lớn cho các nhà thầu.

Trước tình hình đó, UBND tỉnh Sơn La đã chỉ đạo các sở, ngành, địa phương tăng cường kiểm tra hiện trường, đối thoại với người dân để kịp thời tháo gỡ vướng mắc; đồng thời yêu cầu các chủ đầu tư đẩy nhanh tiến độ giải ngân theo kế hoạch.

Ông Vũ Tiến Đĩnh, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, khẳng định: Các dự án sử dụng nguồn dự phòng ngân sách Trung ương đều liên quan trực tiếp đến tính mạng và sinh kế của người dân vùng thiên tai, thể hiện sự quan tâm kịp thời của Đảng và Nhà nước trong công tác khắc phục hậu quả thiên tai, ổn định đời sống, sản xuất của nhân dân. Thời gian tới, Sở sẽ tiếp tục phối hợp với các ngành, địa phương đôn đốc chủ đầu tư, nhà thầu đẩy nhanh tiến độ, đồng thời bảo đảm chất lượng công trình và sử dụng hiệu quả nguồn vốn được Trung ương hỗ trợ.

Những khu tái định cư mới dần hình thành, những mái trường được sửa chữa khang trang, những cây cầu kiên cố thay thế cầu treo dân sinh xuống cấp là minh chứng cho quyết tâm và trách nhiệm của cấp ủy, chính quyền tỉnh Sơn La trong khắc phục hậu quả thiên tai, chăm lo đời sống nhân dân và tạo nền tảng phát triển kinh tế - xã hội bền vững ở vùng cao.