Trang chủ

Thơm dẻo bánh dày

Cùng với đồng bào dân tộc Mông ở các địa phương khác trong tỉnh, ngoài giã bánh dày vào dịp tết cổ truyền hàng năm, đồng bào dân tộc Mông ở các xã vùng cao của huyện Mường La còn giã bánh dày vào dịp tết Độc lập, cưới hỏi, mừng nhà mới... Bánh dày dẻo, thơm, đậm đà là món ăn đãi khách quý, là nét văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc Mông nơi đây.

Người dân bản Pá Sóng, xã Chiềng Lao, huyện Mường La giã bánh dày.

Theo tiếng Mông, bánh dày gọi là “dúa”, trong mâm cơm những ngày lễ, tết ngoài rượu, thịt, rau rừng đồ xôi, bánh dày là thứ không thể thiếu để dâng lên tổ tiên. Bánh dày là biểu tượng cho tình yêu, sự thủy chung son sắt của trai gái đồng bào Mông và là món bánh tượng trưng cho mặt trăng và mặt trời - nguồn gốc sinh ra con người và vạn vật trên mặt đất.

Ðể làm được những chiếc bánh dày thơm, dẻo cần trải qua nhiều công đoạn, đòi hỏi sự công phu, khéo léo và tỉ mỉ. Đầu tiên là chuẩn bị cối và chày để giã bánh dày. Cối, chày làm bằng thân gỗ tốt, cối được khoét rỗng ruột hoặc lõm ruột; còn chày dài khoảng 35 - 40 cm, đường kính từ 10 -15 cm. Chọn loại gạo nếp nương trắng, thơm, hạt to đều, khi đồ lên sẽ cho xôi dẻo. Gạo được vo, ngâm nước khoảng 6 - 8 tiếng, vớt ra để ráo, rồi cho vào chõ làm bằng gỗ để đồ. Sau khi đồ xôi từ 1 - 2 giờ mang ra giã bánh ngay khi xôi còn nóng. Các nam thanh niên khỏe mạnh, khéo léo dùng chày đẩy dồn cuộn xôi về một phía cối, sau đó lại giã theo kiểu “cuốn chiếu” để xôi nhuyễn đều. Xôi giã càng kỹ càng dẻo, tạo thành bột trắng mịn, dính quyện lấy nhau, được các bà, các chị chia nhỏ, nặn hình mặt trăng, mặt trời, rồi bọc một lớp lá chuối hoặc lá dong tươi bên ngoài. Để khi nặn bánh dày không dính tay và tăng độ thơm ngon, người làm thường sử dụng lòng đỏ trứng gà xoa vào lòng bàn tay trước khi chia phần, nặn bánh. Bánh dày có thể ăn ngay hoặc để nguội sau đó cắt thành miếng nhỏ rán lên hoặc nướng trên bếp than khoảng 10 - 15 phút, khi bánh phồng nhẹ, vỏ bánh vàng đều, bên trong mềm có mùi thơm đặc trưng của gạo nếp nương là được. Bánh dày giã tay có thể để được từ 10 - 15 ngày ở ngoài, nhiệt độ mát mà không bị hỏng, bánh ăn ngon hơn khi chấm với mật mía hoặc mật ong.

Từ năm 2013 - 2019, trước khi xảy ra dịch bệnh Covid -19, các xã Chiềng Lao, Chiềng Công, Chiềng Muôn, Ngọc Chiến của huyện Mường La thường xuyên tổ chức hội thi giã bánh dày, nhằm gìn giữ cách làm bánh dày truyền thống của người Mông trên địa bàn, đồng thời quảng bá sản phẩm bánh dày đến khách du lịch trong và ngoài tỉnh. Đặc biệt, năm 2020, xã Chiềng Lao đã thành lập HTX Nông nghiệp Chiềng Lao, khuyến khích các thành viên trong HTX thuộc 4 bản: Đán Én, Huổi Hậu, Phiêng Phả, Pá Sóng sản xuất và kinh doanh bánh dày giã tay truyền thống, giúp các thành viên tăng thêm thu nhập và giữ gìn nghề làm ánh dày truyền thống.

Người dân bản Pá Sóng, xã Chiềng Lao, huyện Mường La làm bánh dày.

Ngoài bánh dày trắng truyền thống, nhiều gia đình còn sáng tạo làm bánh dày nếp cẩm, bánh dày vàng (ngâm gạo nếp với hoa mật mông) để bán cho người tiêu dùng, các nhà hàng ẩm thực dân tộc trong và ngoài tỉnh. Chị Giàng Thị Dúa, bản Co Sủ trên, xã Chiềng Công, chia sẻ: Mỗi tháng, gia đình tôi giã khoảng 4 - 5 mẻ bánh dày các loại, mỗi mẻ khoảng 15 kg gạo nếp để bán cho người tiêu dùng trong huyện, trong tỉnh và cho nhà hàng ẩm thực ở các tỉnh Yên Bái, Điện Biên, Lào Cai, Hà Nội… với giá 55 nghìn đồng/1 cặp, thu nhập trung bình từ 3 - 5 triệu đồng/tháng từ bán bánh dày. Để bảo quản bánh được lâu và đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm, gia đình tôi đã sử dụng phương pháp hút chân không, bảo quản lạnh trong quá trình vận chuyển bánh cho khách hàng ở xa. Sử dụng mạng xã hội zalo, facebook để đăng bài viết, hình ảnh, video về quy trình làm bánh dày của gia đình, nhằm quảng bá và mở rộng thị trường tiêu thụ.

Nhiều dân tộc khác cũng có bánh dày, nhưng cách làm bánh dày của đồng bào dân tộc Mông huyện Mường La mang lại hương vị đặc trưng truyền thống, nếu đã một lần được trải nghiệm cách làm bánh dày và thưởng thức món ăn này sẽ rất khó quên.

Trường Sơn
BÌNH LUẬN

Bạn còn 500/500 ký tự

Bạn vui lòng nhập từ 5 ký tự trở lên !!!

Tin mới

  • 'Chiềng Mung đưa chuyển đổi số vào đời sống

    Chiềng Mung đưa chuyển đổi số vào đời sống

    Chuyển đổi số đang từng bước làm thay đổi phương thức hoạt động của chính quyền và cách người dân tiếp cận các dịch vụ thiết yếu tại xã Chiềng Mung. Từ ứng dụng công nghệ trong quản lý, điều hành, giải quyết thủ tục hành chính đến phổ cập kỹ năng số ở khu dân cư, địa phương đang triển khai nhiều giải pháp đưa công nghệ vào thực tiễn, hướng tới xây dựng chính quyền số, phát triển kinh tế số và xã hội số.
  • 'Chuyển đổi số, nâng cao chất lượng công tác xây dựng Đảng

    Chuyển đổi số, nâng cao chất lượng công tác xây dựng Đảng

    Xây dựng Đảng -
    Đẩy mạnh cải cách hành chính gắn với chuyển đổi số, Đảng ủy xã Chiềng Khoong tập trung đổi mới phương thức lãnh đạo, nâng cao chất lượng hoạt động của các tổ chức đảng, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội. Qua đó, từng bước đơn giản hóa quy trình xử lý công việc, nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị ở cơ sở.
  • 'Chuẩn hóa dữ liệu đất đai phục vụ người dân

    Chuẩn hóa dữ liệu đất đai phục vụ người dân

    Xã hội -
    Thực hiện chuẩn hóa dữ liệu đất đai, xã Phù Yên đã đồng bộ lên VNLIS Trung ương 39.205 thửa đất thuộc nhóm 1 đạt chuẩn “đúng - đủ - sạch - sống”, chiếm trên 76,9%; số thửa đất nhóm 2 chưa đạt chuẩn, cần làm sạch chiếm 12,6%; số thửa đất nhóm 3 chưa xây dựng cơ sở dữ liệu vùng “trắng” cần tạo lập mới chiếm 10,4%. Xã đang nỗ lực triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm đảm bảo tiến độ, chất lượng và tính chính xác của dữ liệu đất đai.
  • 'Chủ động phòng cháy, chữa cháy trong mùa khô

    Chủ động phòng cháy, chữa cháy trong mùa khô

    Alo 114 -
    Bước vào mùa khô hanh, nhu cầu sử dụng điện, lửa và các thiết bị sinh nhiệt tăng cao, tiềm ẩn nhiều nguy cơ cháy nổ tại khu dân cư. Trước thực tế đó, cấp ủy, chính quyền và các lực lượng chức năng xã Nậm Lầu đã chủ động triển khai nhiều giải pháp nhằm nâng cao ý thức phòng ngừa, hạn chế thấp nhất thiệt hại do cháy, nổ gây ra.
  • 'Góp ý thiếu công tâm - hành vi "mượn gió bẻ măng"

    Góp ý thiếu công tâm - hành vi "mượn gió bẻ măng"

    Góp ý là một trong những hình thức phê bình. Nếu góp ý khách quan, trung thực và mang tính xây dựng sẽ góp phần cải thiện, sửa đổi những khuyết điểm, làm cho cá nhân hoặc tổ chức trở nên tốt hơn, nhiệm vụ được hoàn thành với chất lượng cao hơn. Tuy nhiên, hiện nay, có không ít kiểu góp ý sai sự thật, thiếu khách quan, góp ý kiểu hùa theo, thiếu cơ sở khoa học... làm ảnh hưởng đến uy tín, danh dự của cán bộ, đảng viên và các cơ quan, đơn vị...
  • 'Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn dự và phát biểu tại Phiên toàn thể AIPA-47

    Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn dự và phát biểu tại Phiên toàn thể AIPA-47

    Thời sự - Chính trị -
    Chiều 18-11, tại Thủ đô Manila (Philippines), trong khuôn khổ Đại hội đồng liên Nghị viện ASEAN lần thứ 47 (AIPA-47), đã diễn ra Phiên toàn thể thứ nhất do Chủ tịch Hạ viện Philippines, Chủ tịch AIPA-47 Faustino "Bojie" De Guzman Dy III chủ trì, với sự tham dự của đại biểu Quốc hội/Nghị viện các nước thành viên, Nghị viện quan sát viên, khách mời và đối tác phát triển của AIPA. Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã dự và có bài phát biểu quan trọng.