Trang chủ

Độc đáo Lễ Tết nhảy của người Dao Tiền

Hòa cùng dòng chảy văn hóa các dân tộc, đồng bào dân tộc Dao Tiền trên địa bàn tỉnh luôn giữ gìn những giá trị truyền thống riêng, với những nghi lễ, phong tục đậm bản sắc. Lễ Tết nhảy là lễ hội lớn nhất của các dòng họ dân tộc Dao, là nghi thức truyền thống, hội tụ những giá trị nhân văn trong đời sống cộng đồng dân tộc Dao Tiền.

                                       

Nghi lễ Pái Nháng trong Lễ Tết nhảy của dòng họ Triệu tại tiểu khu Tà Loọng, thị trấn Nông trường (Mộc Châu).

             

Lễ Tết nhảy diễn ra trong 3 ngày 3 đêm (từ ngày 29 tết đến ngày mồng 2 tết); được tổ chức tại nhà trưởng họ, nơi đặt bàn thờ tổ tiên của cả dòng họ (hung lầu). Để tổ chức “Tết nhảy”, từ ngày 26 tết, mọi người đến nhà trưởng họ chuẩn bị những vật phẩm và các lễ vật cần thiết, gồm: 6 cây tre tươi, 6 cây mía, bột nếp, chiêng, trống, chuông nhỏ, các loại kiếm, gậy gỗ. Mời 3-4 thầy cúng giỏi để thực hiện các nghi lễ. Ngày 29 tết, làm bánh, nặn bột nếp thành những quả tròn gắn lên thân và cành cây tre. Sau đó, dựng 6 cặp tre, mía làm 2 hàng cạnh bàn thờ tổ tiên. Cây tre có nhiều quả tượng trưng cho cây sấu (ma clấu đéng), còn cây mía tượng trưng cho cây trò chỉ (ba đào). Cây sấu, cây trò chỉ thể hiện cuộc sống gần gũi, gắn chặt với thiên nhiên từ xa xưa của người Dao Tiền.

             

Tối 29 tết và đêm 30 tết diễn ra nghi lễ Khai lễ (Khoi nháng) và Púng Nháng. Gia đình chuẩn bị mâm cúng mời ông bà tổ tiên, các vị thần linh về dự lễ. Sau đó, mọi người trong bản cùng nhau múa xòe thật vui vẻ. Sau giờ giao thừa, tiến hành các nghi lễ: Xuất Panh và Siêu Panh (xuất panh là tiễn đưa những cái xấu của năm cũ đi; siêu panh là đưa các đồ vật vào nhà với nhiều điều may mắn). 

             

Tiếp theo là nghi lễ Tạ ơn (Pái nháng). Tất cả những người đàn ông không kể già trẻ, lớn bé có mặt tại nhà trưởng họ, xếp thành hàng ngang quay mặt về bàn thờ tổ tiên quỳ xuống, lạy tạ trời đất. Đây là nghi lễ tạ ơn tổ tiên, thần linh, trời đất đã mang đến  những điều tốt đẹp trong năm qua, đồng thời tiếp tục cầu xin những điều tốt đẹp trong năm tới. Tiếp theo là nghi lễ xòe vòng (Chuột dung). Nghi lễ này chỉ có đàn ông, con trai trong dòng họ mới được phép tham dự. Đây là nghi lễ những người già truyền lại những bài hát cúng, bài ca nghi lễ cho con cháu. Trong ngày mồng 1 tết, các nghi lễ “Xuất panh”, “Siêu panh” và “Tạ ơn trời đất” được lặp đi, lặp lại nhiều lần. Đêm mùng 1 tết là đêm cuối cùng của lễ “Tết nhảy”, những người đến dự lễ cùng hòa trong điệu xòe đoàn kết, tưng bừng.

             

Ngày mồng 2 tết, kết thúc lễ Tết nhảy (Siêu nháng). Gia đình sẽ chuẩn bị mâm cúng và mang lễ vật vào cúng miếu làng. Sau đó, họ trở về nhà trưởng họ, chọn 3 người đàn ông thực hiện nghi lễ “chặt” cây, cả người lớn và trẻ con cùng cố gắng nhặt cho mình thanh mía hay một loại quả để lấy may mắn.

             

Lễ Tết nhảy là thời điểm để hội tụ dòng họ, để mọi người gặp gỡ chúc tụng nhau, là ngày vui của toàn cộng đồng. Tuy quy mô không lớn và không có nhiều người ngoài dân tộc biết đến, nhưng với cộng đồng người Dao lại mang nhiều ý nghĩa, là sợi chỉ gắn kết cộng đồng dân tộc Dao Tiền bền chặt bao đời nay. Xuân về, âm thanh của trống, của chiêng, cùng những điệu múa chuông trong Lễ Tết nhảy lại rộn ràng trong các bản đồng bào dân tộc Dao Tiền.

Huyền Trăng
BÌNH LUẬN

Bạn còn 500/500 ký tự

Bạn vui lòng nhập từ 5 ký tự trở lên !!!

Tin mới

  • 'Chiềng Mung đưa chuyển đổi số vào đời sống

    Chiềng Mung đưa chuyển đổi số vào đời sống

    Chuyển đổi số đang từng bước làm thay đổi phương thức hoạt động của chính quyền và cách người dân tiếp cận các dịch vụ thiết yếu tại xã Chiềng Mung. Từ ứng dụng công nghệ trong quản lý, điều hành, giải quyết thủ tục hành chính đến phổ cập kỹ năng số ở khu dân cư, địa phương đang triển khai nhiều giải pháp đưa công nghệ vào thực tiễn, hướng tới xây dựng chính quyền số, phát triển kinh tế số và xã hội số.
  • 'Chuyển đổi số, nâng cao chất lượng công tác xây dựng Đảng

    Chuyển đổi số, nâng cao chất lượng công tác xây dựng Đảng

    Xây dựng Đảng -
    Đẩy mạnh cải cách hành chính gắn với chuyển đổi số, Đảng ủy xã Chiềng Khoong tập trung đổi mới phương thức lãnh đạo, nâng cao chất lượng hoạt động của các tổ chức đảng, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội. Qua đó, từng bước đơn giản hóa quy trình xử lý công việc, nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị ở cơ sở.
  • 'Chuẩn hóa dữ liệu đất đai phục vụ người dân

    Chuẩn hóa dữ liệu đất đai phục vụ người dân

    Xã hội -
    Thực hiện chuẩn hóa dữ liệu đất đai, xã Phù Yên đã đồng bộ lên VNLIS Trung ương 39.205 thửa đất thuộc nhóm 1 đạt chuẩn “đúng - đủ - sạch - sống”, chiếm trên 76,9%; số thửa đất nhóm 2 chưa đạt chuẩn, cần làm sạch chiếm 12,6%; số thửa đất nhóm 3 chưa xây dựng cơ sở dữ liệu vùng “trắng” cần tạo lập mới chiếm 10,4%. Xã đang nỗ lực triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm đảm bảo tiến độ, chất lượng và tính chính xác của dữ liệu đất đai.
  • 'Chủ động phòng cháy, chữa cháy trong mùa khô

    Chủ động phòng cháy, chữa cháy trong mùa khô

    Alo 114 -
    Bước vào mùa khô hanh, nhu cầu sử dụng điện, lửa và các thiết bị sinh nhiệt tăng cao, tiềm ẩn nhiều nguy cơ cháy nổ tại khu dân cư. Trước thực tế đó, cấp ủy, chính quyền và các lực lượng chức năng xã Nậm Lầu đã chủ động triển khai nhiều giải pháp nhằm nâng cao ý thức phòng ngừa, hạn chế thấp nhất thiệt hại do cháy, nổ gây ra.
  • 'Góp ý thiếu công tâm - hành vi "mượn gió bẻ măng"

    Góp ý thiếu công tâm - hành vi "mượn gió bẻ măng"

    Góp ý là một trong những hình thức phê bình. Nếu góp ý khách quan, trung thực và mang tính xây dựng sẽ góp phần cải thiện, sửa đổi những khuyết điểm, làm cho cá nhân hoặc tổ chức trở nên tốt hơn, nhiệm vụ được hoàn thành với chất lượng cao hơn. Tuy nhiên, hiện nay, có không ít kiểu góp ý sai sự thật, thiếu khách quan, góp ý kiểu hùa theo, thiếu cơ sở khoa học... làm ảnh hưởng đến uy tín, danh dự của cán bộ, đảng viên và các cơ quan, đơn vị...
  • 'Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn dự và phát biểu tại Phiên toàn thể AIPA-47

    Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn dự và phát biểu tại Phiên toàn thể AIPA-47

    Thời sự - Chính trị -
    Chiều 18-11, tại Thủ đô Manila (Philippines), trong khuôn khổ Đại hội đồng liên Nghị viện ASEAN lần thứ 47 (AIPA-47), đã diễn ra Phiên toàn thể thứ nhất do Chủ tịch Hạ viện Philippines, Chủ tịch AIPA-47 Faustino "Bojie" De Guzman Dy III chủ trì, với sự tham dự của đại biểu Quốc hội/Nghị viện các nước thành viên, Nghị viện quan sát viên, khách mời và đối tác phát triển của AIPA. Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã dự và có bài phát biểu quan trọng.