Dự án “Thúc đẩy bình đẳng giới thông qua nâng cao hiệu quả kinh tế sản xuất nông nghiệp và phát triển du lịch

tại Sơn La” hỗ trợ phụ nữ dân tộc Mông xã Đông Sang trồng rau sạch.

Để “mục sở thị” hiệu quả của cam kết “5 có, 5 không”, chúng tôi đến xã biên giới Chiềng Khừa nơi có nhiều đồng bào dân tộc Mông sinh sống. Đồng chí Bùi Xuân Bắc, Phó Bí thư Thường trực đảng ủy xã thông tin: 5/9  bản của xã có đồng bào dân tộc Mông với 324 hộ thuộc 7 dòng họ sinh sống. Thực hiện cam kết là một việc khó, bởi những tập quán canh tác tự cung, tự cấp hay những phong tục lạc hậu đã truyền từ đời này qua đời khác rất khó có thể thay đổi. Bởi vậy, xã đã chủ trương, phát huy vai trò cán bộ, đảng viên là người dân tộc Mông trong xã, tiên phong đi đầu trong xóa bỏ các hủ tục, áp dụng kỹ thuật, xây dựng những mô hình kinh tế hiệu quả để bà con thấy được và học tập làm theo. Cùng với đó, phát huy vai trò của các trưởng bản, bí thư chi bộ, trưởng các dòng họ, người có uy tín làm nòng cốt nêu gương, tuyên truyền vận động người dân thực hiện các nội dung của cam kết “5 có, 5 không”. Sau hơn 10 năm triển khai, các hộ dân của các dòng họ trong xã đều đồng thuận, làm theo. Hiện nay, người dân các bản đồng bào Mông trồng được 42 ha cây sơn tra; hơn 50 ha cây ăn quả các loại; trồng thử nghiệm 10 ha cây gai xanh, bước đầu cho thu nhập 120 triệu đồng/ha... góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn, tỷ lệ hộ nghèo trong vùng đồng bào dân tộc Mông giảm từ 57% năm 2017 xuống còn 41% năm 2019...

Theo thống kê, huyện Mộc Châu hiện có 16 dòng họ dân tộc Mông sinh sống tại 32 bản, thuộc 8 xã, thị trấn với 2.650 hộ, 14.071 nhân khẩu, chiếm 12,5% dân số toàn huyện. Để nội dung bản cam kết đi vào cuộc sống, trước hết phải làm tốt công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức từ cấp ủy Đảng, chính quyền các xã, bản có đồng bào dân tộc Mông. Trên cơ sở đồng bào hiểu và nhận thức sâu sắc thì triển khai mới hiệu quả, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho đồng bào. UBND huyện xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, tập trung đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng, chuyển đổi cây trồng, vật nuôi, áp dụng tiến bộ khoa học, kỹ thuật vào sản xuất để tạo ra sản phẩm hàng hóa. Từ đó tạo sự thống nhất về tư tưởng chỉ đạo của các cấp uỷ, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể và nhân dân trong việc thực hiện cam kết “5 có, 5 không”. Theo đó, giai đoạn 2012-2019, Mộc Châu đầu tư xây dựng 65 công trình kết cấu hạ tầng tại các xã, bản trong vùng đồng bào dân tộc Mông, với hơn 81 tỷ đồng; hỗ trợ nhiều cây, con giống với giá trị hơn 15 tỷ đồng, giúp người dân chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, phát triển sản xuất. Nhờ đó, đã có nhiều mô hình kinh tế hiệu quả trong vùng đồng bào dân tộc Mông, điển hình như: Mô hình trồng mận hậu, cam, nhãn của gia đình ông Hàng A Sở, tiểu khu Pa Khen (thị trấn Nông trường Mộc Châu) cho thu 700 triệu đồng/năm; mô hình trồng xoài, mận, nuôi đại gia súc kết hợp kinh doanh nông sản của gia đình ông Thào A Tòng, bản Xa Lú (Chiềng Khừa) cho thu 500 triệu đồng/năm; mô hình trồng mận hậu, cam, nhãn của gia đình ông Sồng A Lự, bản Tà Phềnh (Tân Lập) cho thu 300 triệu đồng/năm..., góp phần giảm tỷ lệ hộ nghèo trong đồng bào dân tộc Mông trên địa bàn huyện từ 41% năm 2012, xuống còn 25% năm 2019.

Đời sống được nâng lên, đồng bào Mông ở Mộc Châu đã bảo nhau thực hiện nếp sống văn hóa trong tổ chức lễ cưới, biết kết hợp giữa lễ cưới truyền thống với lễ cưới văn hóa, đảm bảo văn minh, tiết kiệm, phù hợp với điều kiện kinh tế của gia đình. Việc cưới xin được tổ chức theo Luật Hôn nhân gia đình, không ép hôn, tảo hôn, không thách cưới bằng bạc trắng; việc tổ chức ăn uống hai bên gia đình đều gọn nhẹ; tục bắt vợ, ép cưới đã chấm dứt. Những tín ngưỡng văn hóa mang bản sắc dân tộc Mông tiếp tục được duy trì và phát triển, mê tín dị đoan cũng từng bước được xóa bỏ, tang lễ được tổ chức gọn nhẹ, không tốn kém. Việc học của con em đã được các gia đình, dòng họ đồng bào Mông thực sự quan tâm, không phân biệt là con trai, con gái, cứ đến tuổi đi học là được đến trường. Toàn huyện có 56 cán bộ là người dân tộc Mông đang tham gia công tác tại các cơ quan, đơn vị của huyện và xã; nhiều con em dân tộc Mông theo học các trường đại học, cao đẳng trong và ngoài tỉnh...

Để phát huy hiệu quả nội dung bản cam kết “5 có, 5 không”, huyện Mộc Châu tiếp tục nâng cao vai trò lãnh đạo của cấp ủy Ðảng, chính quyền địa phương trong triển khai thực hiện các nội dung cam kết, góp phần thực hiện hiệu quả chủ trương, chính sách của Ðảng và pháp luật của Nhà nước; đẩy mạnh đầu tư cơ sở hạ tầng, phát triển kinh tế, nâng cao đời sống cho đồng bào dân tộc thiểu số. Tăng cường xây dựng đội ngũ cán bộ cơ sở, hệ thống chính trị ở vùng đồng bào dân tộc Mông, giữ gìn an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, đảm bảo quốc phòng - an ninh trên địa bàn.