Toàn tỉnh hiện có 1.179 hợp tác xã (HTX), 6 liên hiệp HTX. Thời gian qua, Liên minh HTX tỉnh tăng cường các hoạt động tuyên truyền về kinh tế tập thể; vận động nông dân liên kết thành lập mới HTX. Hướng dẫn xây dựng thương hiệu sản phẩm, xúc tiến thương mại, tìm thị trường tiêu thụ sản phẩm, cũng như cách thức tổ chức, phương thức hoạt động, kỹ năng đàm phán cho cán bộ chủ chốt của các HTX. Đồng thời, đại diện, bảo vệ lợi ích hợp pháp; tư vấn, hỗ trợ, đào tạo, xúc tiến thương mại cho các thành viên, góp phần giúp các HTX khắc phục hạn chế, yếu kém để phát triển.

Ông Lê Huy Phong, Phó Chủ tịch Liên minh HTX tỉnh, thông tin: Cùng với việc tuyên truyền, chúng tôi tổ chức các hội nghị sáng lập viên thành lập HTX; khảo sát, nắm bắt, đánh giá tình hình hoạt động của các HTX, Liên hiệp HTX hoạt động theo Luật HTX năm 2023. Xây dựng kế hoạch đối thoại chính sách phát triển HTX theo các lĩnh vực nông nghiệp và phi nông nghiệp để nắm bắt nhu cầu; tháo gỡ khó khăn cho các HTX trong quá trình hoạt động. 

6 tháng qua, Liên minh HTX đã tổ chức 5 hội nghị tuyên truyền sáng lập, thành lập mới HTX trên địa bàn huyện Vân Hồ; hỗ trợ thành lập 29 HTX trên địa bàn tỉnh. Khảo sát, nắm bắt tình hình hoạt động và kiểm tra đánh giá việc thực hiện theo Luật HTX và chấp hành các quy định của pháp luật của các HTX, Liên hiệp HTX trên địa bàn thị xã Mộc Châu và huyện Vân Hồ, Mai Sơn, Yên Châu, Thuận Châu, Quỳnh Nhai. Tổ chức kết nối tham gia 3 hội nghị xúc tiến thương mại sản phẩm các HTX tại tỉnh: Quảng Ninh, Bạc Liêu và Thành phố Hà Nội; phối hợp với Ngân hàng Chính sách xã hội các huyện giải ngân vốn vay cho 10 HTX vay vốn với số tiền 5 tỷ đồng đầu tư mở rộng quy mô sản xuất, kinh doanh dịch vụ.

Với những định hướng, hỗ trợ cụ thể, các HTX đã mở rộng liên kết trong hoạt động, góp phần thúc đẩy sản xuất, kinh doanh trên các lĩnh vực, nhất là đẩy mạnh phát triển nông nghiệp, nông thôn; ứng dụng công nghệ cao; duy trì chuỗi cung ứng thực phẩm nông sản, thủy sản an toàn, nâng cao chất lượng sản phẩm phục vụ thị trường trong nước và xuất khẩu... Nhiều HTX đã khai thác tiềm năng, lợi thế của địa phương để lựa chọn, xây dựng mô hình, góp phần cải thiện đời sống các thành viên và tạo nhiều việc làm cho lao động địa phương.

Tại huyện Sông Mã, đến nay, có 62 HTX, Liên hiệp HTX đang duy trì hoạt động hiệu quả, với 797 thành viên. Đa số các HTX đăng ký và hoạt động chủ yếu về lĩnh vực nông nghiệp; doanh thu bình quân đạt từ 700 triệu đồng đến 1 tỷ đồng; thu nhập bình quân đạt từ 4,5 - 5,5 triệu đồng/người/tháng. Từ thực tiễn, các HTX, trên địa bàn huyện đã có những bước phát triển nhanh cả về số lượng, chất lượng; cơ cấu và quy mô hoạt động có sự chuyển biến phù hợp với sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế.

 Đồng hành với các HTX, huyện Sông Mã kiện toàn Tổ tư vấn hỗ trợ phát triển HTX. Thông tin, tư vấn, hướng dẫn về các cơ chế, chính sách, chương trình dự án, hỗ trợ, ưu đãi của Trung ương, địa phương; lựa chọn ngành nghề phù hợp với chủ trương của tỉnh, tiềm năng thế mạnh của huyện. Từ năm 2024 đến tháng 5/2025, huyện đã hỗ trợ nhãn mác bao bì sản phẩm cho 5 HTX; huy động gần 1 tỷ đồng từ các chương trình, đề án để thực hiện hỗ trợ phát triển kinh tế tập thể.

Còn tại huyện Thuận Châu từ năm 2024 đến nay, qua nguồn vốn của Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới, UBND huyện chỉ đạo Phòng Nông nghiệp và Môi trường huyện hỗ trợ xây dựng 2 sản phẩm OCOP gồm: Sản phẩm mắc khén của HTX nông nghiệp Phổng Lập; sản phẩm gà đen của HTX Cha Mạy, tổng kinh phí 255 triệu đồng. Tạo điều kiện cho các HTX tham gia hội chợ, hội nghị trưng bày, triển lãm, giới thiệu, quảng bá các sản phẩm OCOP, sản phẩm nông nghiệp đặc trưng và sản phẩm khác của các HTX. Đến nay, toàn huyện có 60 HTX, với 1.087 thành viên. Doanh thu bình quân đạt khoảng 1.080 triệu đồng/HTX/năm; thu nhập bình quân của thành viên HTX khoảng 45 triệu đồng/người/năm.

Với hơn 10.000 ha mặt nước, nông dân Quỳnh Nhai đã phát triển nghề nuôi cá lồng. Nâng cao giá trị sản phẩm, nhiều hộ dân đã liên kết thành lập các HTX thủy sản. Hiện nay, toàn huyện có hơn 4.500 lồng cá, sản lượng cá lồng hằng năm đạt gần 1.200 tấn. Ngoài tiêu thụ trực tiếp, cá lồng ở Quỳnh Nhai được chế biến thành nhiều sản phẩm đa dạng, như: Chả cá, xúc xích cá, ruốc cá, cá rút xương, cá sấy khô... Anh Lò Văn Nghiệp, Phó Giám đốc HTX thủy sản Hồ Quỳnh, chia sẻ: Hiện nay, HTX có 100 lồng cá. Nâng cao chất lượng sản phẩm, chúng tôi nuôi cá theo quy trình VietGAP. Trung bình mỗi năm, HTX xuất bán 70 tấn cá thương phẩm; thu nhập bình quân của thành viên HTX đạt 6 triệu đồng/thành viên/tháng.

Từ ngày 1/7, thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp (cấp tỉnh và xã), Liên minh HTX tập trung tư vấn, hỗ trợ các HTX thực hiện các dịch vụ công theo mô hình mới và hoạt động kinh tế phục vụ phát triển kinh tế tập thể, hợp tác xã. Đồng thời, hướng dẫn các HTX xây dựng dự án vay vốn; thẩm định và cho các HTX vay vốn của Quỹ hỗ trợ phát triển HTX tỉnh; góp phần phát triển sản xuất, gia tăng sản lượng hàng hóa, giải quyết việc làm, tăng thu nhập cho thành viên và người lao động, hoàn thành tiêu chí về các hình thức tổ chức sản xuất trong xây dựng nông thôn mới, thúc đẩy kinh tế - xã hội ở địa phương phát triển.