Những ngày cuối vụ nhãn, tại HTX Hoàng Hải, bản Hoàng Lay, hoạt động sơ chế, chế biến long nhãn vẫn diễn ra khẩn trương. Thành lập năm 2016, HTX hiện có 18 thành viên, trồng 15 ha nhãn, gồm nhãn chín sớm, nhãn miền và nhãn chín muộn, kết hợp nuôi ong lấy mật; cùng 7 ha bưởi, thanh long và một số loại cây ăn quả khác. Trong đó, 7 ha nhãn đã được chứng nhận sản xuất an toàn theo tiêu chuẩn VietGAP. Cùng với sản xuất quả tươi, HTX đầu tư lò sấy, đẩy mạnh chế biến sâu với các sản phẩm chủ lực như long nhãn sấy khô, long nhãn ôm sen.

Ông Trần Văn Quý, Giám đốc HTX Hoàng Hải, cho biết: Mùa vụ năm nay, HTX đã thu hoạch, tiêu thụ khoảng 200 tấn nhãn tươi; thu mua và chế biến 24 tấn long nhãn. Sản phẩm được tiêu thụ tại nhiều tỉnh, thành phố và xuất khẩu sang Trung Quốc. Long nhãn có giá bán từ 172.000 - 200.000 đồng/kg. Bình quân mỗi thành viên HTX thu lợi nhuận khoảng 120 triệu đồng.

Cũng lấy cây nhãn làm sản phẩm chủ lực, HTX Dịch vụ nông nghiệp Hoa Mười, bản Huổi Bó, lựa chọn hướng đi bằng tổ chức sản xuất theo chuỗi giá trị, kiểm soát chất lượng và chủ động thị trường. Thành lập năm 2017, HTX hiện có 14 thành viên, với tổng diện tích 35 ha nhãn; trong đó, 20 ha sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP. Ông Lường Văn Mười, Giám đốc HTX, chia sẻ: Tham gia HTX, các thành viên cùng áp dụng quy trình sản xuất, thường xuyên trao đổi kinh nghiệm, ứng dụng tiến bộ kỹ thuật vào chăm sóc cây trồng. HTX chủ động xây dựng mạng lưới đối tác để bảo đảm đầu ra. Toàn bộ sản phẩm của thành viên được HTX bao tiêu với giá ổn định, giúp bà con yên tâm đầu tư, mở rộng sản xuất.

Từ những hộ nông dân sản xuất riêng lẻ, việc liên kết trong HTX đang tạo nên vùng sản xuất tập trung, thuận lợi cho áp dụng tiến bộ kỹ thuật, kiểm soát chất lượng và kết nối thị trường, góp phần nâng cao chất lượng nông sản. Nhiều HTX có doanh thu hàng tỷ đồng mỗi năm, tạo việc làm cho hàng trăm lao động địa phương.

Để các HTX phát triển, xã Chiềng Khoong chỉ đạo Trung tâm Dịch vụ tổng hợp tổ chức các lớp tập huấn, chuyển giao kỹ thuật; khuyến khích áp dụng quy trình VietGAP, nông nghiệp hữu cơ và công nghệ cao. Các tổ chức chính trị - xã hội nhận ủy thác từ Ngân hàng Chính sách xã hội, tạo điều kiện cho người dân tiếp cận nguồn vốn tín dụng ưu đãi, đầu tư mở rộng sản xuất.

Ông Nguyễn Văn Đồng, Chủ tịch UBND xã Chiềng Khoong, cho biết: Xã chú trọng xây dựng, duy trì và phát triển bền vững nhãn hiệu các sản phẩm nông sản đã được bảo hộ, gắn với phát triển các sản phẩm OCOP. Tăng cường xúc tiến thương mại để nâng cao giá trị gia tăng và sức cạnh tranh của nông sản trên thị trường. Năm nay, xã tổ chức Hội thi xoáy long nhãn kết hợp livestream bán hàng trên nền tảng số, nhằm khuyến khích các HTX nâng cao chất lượng chế biến, mở rộng kênh tiêu thụ mới nhờ sự đồng hành của các Tiktoker và đoàn viên thanh niên địa phương.

Việc đổi mới tư duy sản xuất gắn với ứng dụng công nghệ cao, đẩy mạnh chế biến đa dạng sản phẩm và số hóa sản phẩm nông nghiệp địa phương đang trở thành động lực giúp các HTX ở Chiềng Khoong phát triển mạnh mẽ, góp phần nâng tầm giá trị nông sản địa phương, tạo sinh kế bền vững cho bà con và đưa kinh tế tập thể trở thành hạt nhân cốt lõi thúc đẩy nông nghiệp phát triển bền vững.