Từ trung tâm xã Mường Chiên, vượt hơn 15 km đường đèo dốc quanh co, chúng tôi đến bản Nậm Tấu, một bản nhỏ nằm giữa vùng lòng chảo yên bình, được bao quanh bởi những cánh rừng xanh. Hiện nay, khu vực bản Nậm Tấu có gần 1.500 ha rừng tự nhiên và rừng sản xuất. Những năm gần đây, bà con trong bản luôn đồng lòng, đoàn kết quản lý, bảo vệ, không để xảy ra cháy rừng, trở thành điểm sáng của xã trong công tác bảo vệ rừng.

Anh Hà Văn Vững, Bí thư chi bộ, Trưởng bản Nậm Tấu, chia sẻ: Những năm qua, bản đã đưa nội dung bảo vệ rừng vào quy ước, hương ước của bản, ký cam kết giữa các hộ dân với trưởng bản về thực hiện nghiêm các quy định về quản lý, bảo vệ rừng. Thời điểm này, bản thường xuyên thông tin trên loa truyền thanh, hướng dẫn bà con không đốt nương rẫy gần rừng và chỉ đốt nương vào sáng sớm hoặc chiều muộn khi hết gió. Hằng năm, bản được Nhà nước chi trả hơn 900 triệu đồng tiền dịch vụ môi trường rừng, một phần số tiền này được trích để mua sắm dụng cụ phục vụ công tác bảo vệ rừng.

Còn tại bản Ít Ta Bót, hơn 200 hộ dân đang duy trì quản lý, bảo vệ 30 ha rừng phòng hộ và 70 ha rừng trồng. Anh Hoàng Văn Hợp, Bí thư Chi bộ, Trưởng bản, cho biết: Tổ bảo vệ rừng của bản có 15 thành viên, định kỳ tổ chức tuần tra, bảo vệ rừng từ 1 đến 2 lần/tháng, mùa khô từ 3 đến 4 lần/tháng. Diện tích rừng rộng, nên đội bảo vệ thường chia nhỏ thành các nhóm để tuần rừng. Các thành viên tích cực tuyên truyền, vận động gia đình, người thân và nhân dân trong bản cùng chung tay giữ rừng, bảo vệ rừng. 

Mường Chiên hiện có hơn 22.000 ha rừng, trong đó, có 11.200 ha rừng phòng hộ, 10.700 ha rừng sản xuất. Tỷ lệ che phủ rừng đạt 58,01%. Triển khai kế hoạch PCCCR năm 2025-2026, UBND xã đã phối hợp với Hạt Kiểm lâm khu vực I thực hiện tuyên truyền Luật Lâm nghiệp và các văn bản chỉ đạo của các cấp liên quan đến công tác quản lý bảo vệ rừng tới người dân. Từ tháng 7/2025 đến nay, UBND xã đã phối hợp tổ chức 8 hội nghị tuyên truyền trực tiếp các quy định về quản lý, bảo vệ rừng cho hơn 1.100 người dân tham gia; tổ chức 15 lượt tuyên truyền lưu động bằng loa cầm tay tại các cụm dân cư; tuyên truyền thường xuyên trên hệ thống loa truyền thanh của xã, bản. 

Anh Ngần Văn Phóng, Kiểm lâm viên, Hạt Kiểm lâm khu vực I, cho biết: Chúng tôi đã tham mưu cho Ban Chỉ đạo bảo vệ, phát triển rừng và PCCCR của xã về các phương án bảo vệ mùa khô, nhất là phòng chống cháy rừng. Phối hợp với các bản tăng cường tuần tra, theo dõi, cập nhật thông tin diễn biến tình hình khu vực rừng quản lý từ hệ thống theo dõi cháy rừng trực tuyến của Cục Kiểm lâm để khai thác thông tin, quản lý cháy rừng kịp thời và hiệu quả.

Ông Điêu Chính Hải, Phó Chủ tịch UBND xã, cho biết: Với phương châm “Phòng là chính, chữa cháy kịp thời”, xã tăng cường kiểm tra, kiểm soát các khu vực trọng điểm có nguy cơ cháy cao, nhất là các khu rừng hỗn giao gỗ, tre nứa. Phối hợp rà soát, bổ sung khoanh vùng cháy rừng ngoài thực địa vào bản đồ phân vùng trọng điểm cháy rừng; tăng cường quản lý, kiểm tra, xử lý việc chấp hành các quy định an toàn PCCCR; phát huy hiệu quả vai trò của 21 tổ bảo vệ rừng ở cơ sở. Từ năm 2025 đến nay, trên địa bàn xã chưa có vụ cháy rừng nào xảy ra.

Chủ động phòng, chống cháy rừng, xã chỉ đạo các cơ quan chuyên môn, các đơn vị xây dựng và tu sửa các công trình PCCCR như đường băng cản lửa, tạo vành đai an toàn; hướng dẫn người dân địa phương xử lý thực bì, đốt nương đảm bảo an toàn. Kiểm tra, rà soát, bổ sung các công trình tuyên truyền phòng cháy như pano, áp phích, biển cấm… mua sắm trang thiết bị, phương tiện, dụng cụ PCCCR cần thiết cho các tổ, đội PCCCR. Đồng thời, xây dựng các phương án chữa cháy rừng theo phương châm “4 tại chỗ”; phương án khắc phục hậu quả và xử lý sau cháy rừng, đảm bảo sẵn sàng ứng phó với mọi tình huống.

Bên cạnh đó, xã khuyến khích bà con trồng mới rừng nhằm tăng độ che phủ rừng trên địa bàn. Hiện nay, toàn xã có 175 ha rừng trồng đạt tiêu chuẩn thành rừng, 50 ha rừng trồng mới, với các loại cây chủ yếu, như: Dổi, mắc ca, giang, tre mai, quế... vừa phủ xanh đất trống, vừa tạo nguồn thu bền vững cho người dân.

Với nhiều giải pháp chủ động trong công tác PCCCR, xã Mường Chiên quyết tâm bảo vệ tốt diện tích rừng tự nhiên và diện tích rừng trồng hiện có. Đồng thời, tăng cường tuyên truyền, nâng cao ý thức và trách nhiệm của người dân địa phương trong việc giữ rừng; nghiên cứu, xây dựng kế hoạch, định hướng phát triển kinh tế rừng, nhân rộng mô hình trồng dược liệu dưới tán rừng, tạo sinh kế ổn định, lâu dài cho nhân dân./.