Chung sức giữ màu xanh bản làng

Cơn mưa rừng vừa ngớt, cùng cán bộ Hạt Kiểm lâm Khu vực VII về cơ sở tuyên truyền công tác bảo vệ rừng tại bản Nà Dòn, xã Chiềng Khoong. Dọc đường đi nhìn những cánh rừng xanh mướt bên dòng sông Mã, chúng tôi cảm nhận rõ sự nỗ lực, quyết tâm của những người lính giữ rừng để những cánh rừng nơi biên cương Tổ quốc thêm xanh.

Tại Nhà văn hóa bản Nà Dòn có rất đông bà con nhân dân đã có mặt để nghe Hạt Kiểm lâm khu vực VII,  phổ biến những quy định quan trọng của Luật Lâm nghiệp, các nghị định, thông tư liên quan đến công tác quản lý, bảo vệ và phát triển rừng, quản lý lâm sản và phòng cháy, chữa cháy rừng (PCCCR). Nội dung truyền đạt ngắn gọn, dễ hiểu, đôi khi được giải thích rõ hơn bằng tiếng dân tộc Thái để bà con dễ nắm bắt và thực hiện. Anh Nguyễn Thành Hiển, cán bộ Kiểm lâm địa bàn phụ trách xã Chiềng Khoong, thông tin: Đây là việc làm thường xuyên của kiểm lâm địa bàn ở các bản, nhất là thời điểm trước khi bước vào mùa khô hanh, nguy cơ cháy rừng cao. Cùng với việc tuyên truyền, chúng tôi còn củng cố, kiện toàn các tổ đội PCCCR tại bản, phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng thành viên, qua đó nâng cao ý thức, tinh thần trách nhiệm của cộng đồng trong việc bảo vệ rừng.

Chăm chú lắng nghe cán bộ kiểm lâm tuyên truyền, ông Hùng Văn Cẳm, bản Nà Dòn, xã Chiềng Khoong, chia sẻ: Trước kia bà con chưa hiểu luật, còn vào rừng lấy gỗ về nhà, đốt nương lúc nắng to và khô nên rất dễ xảy ra cháy rừng. Nay được cán bộ kiểm lâm và các lực lượng xuống tận bản tuyên truyền, vận động và hướng dẫn các biện pháp PCCCR, bà con đã hiểu, không đốt nương bừa bãi mà chấp hành nghiêm các quy định để giữ rừng tốt nhất.

Sau tuyên truyền, cán bộ kiểm lâm, cán bộ Đồn Biên phòng Mường Cai tiếp tục cùng Tổ đội quần chúng bảo vệ rừng bản Nà Dòn đi tuần tra rừng. Tại khu rừng thiêng của bản được bà con giữ gìn từ nhiều năm nay, chúng tôi rất bất ngờ khi có rất nhiều cây cổ thụ hằng trăm năm tuổi, vài người ôm không xểu. Tìm hiểu được biết, bản Nà Dòn có 346 hộ là đồng bào các dân tộc Thái, Xinh Mun, Khơ Mú sinh sống từ lâu đời.

Người dân bản Nà Dòn hiện nay được giao khoanh nuôi, bảo vệ 1.058 ha rừng, được coi là “lá phổi xanh” của bản. Để bảo vệ tốt diện tích rừng được giao, bản đã thành lập Tổ đội quần chúng bảo vệ, có nhiệm vụ kiểm tra, bảo vệ rừng, ngăn chặn hành vi xâm hại rừng, phát hiện sớm đám cháy, kịp thời tổ chức lực lượng ứng cứu theo phương châm 4 tại chỗ, giảm thiểu thiệt hại do cháy rừng gây ra...

Đặc biệt, ngoài việc chấp hành tốt Luật Lâm nghiệp, bản Nà Dòn còn có quy ước giữ rừng riêng, như: Tuyệt đối không được phá rừng, đốt nương, bừa bãi, không được lấy củi tươi. Ai phá rừng đều bị xử lý nghiêm theo quy ước, quy định của bản, của  xã, nhẹ thì năm đó không được công nhận danh hiệu gia đình văn hóa; nếu vi phạm lớn thì báo cáo xã, kiểm lâm địa bàn để xử lý theo quy định của pháp luật.

Ông Lò Văn Chung, Trưởng bản Nà Dòn, phấn khởi nói: Nhờ giữ rừng tốt hằng năm bản nhận gần 250 triệu đồng tiền chi trả dịch vụ rừng. Mừng nhất là, ý thức của người dân ngày càng nâng lên, vì vậy nhiều năm trở lại đây, không có hiện tượng chặt phá rừng, không xảy ra cháy rừng, rừng được tái sinh ngày càng xanh tốt. Ai cũng hiểu giữ được rừng góp phần giữ nước, chống lũ quét, xói mòn đất, đảm bảo nhu cầu nước sinh hoạt và phục vụ sản xuất của người dân trong bản và các bản khác trong xã.

Giữ rừng tại cơ sở, Hạt Kiểm lâm khu vực III đã củng cố 156 tổ bảo vệ rừng PCCCR của 8 xã phụ trách, với hơn 2.300 thành viên. Đây là lực lượng tai mắt của nhân dân giúp kiểm lâm bảo vệ rừng tốt hơn.

Bám rừng, giữ rừng nơi biên giới

Hạt Kiểm lâm Khu vực VII hiện được giao quản lý rừng tại địa bàn 8 xã gồm: Chiềng Khương, Mường Hung, Chiềng Khoong, Sông Mã, Chiềng Sơ, Nậm Ty, Mường Lầm và Bó Sinh. Diện tích rừng lớn, địa bàn rộng, địa hình phức tạp, trong đó có nhiều khu vực giáp biên, đặt ra yêu cầu cao đối với công tác quản lý, bảo vệ rừng. Trước yêu cầu đó, Hạt Kiểm lâm Khu vực VII đã chủ động triển khai đồng bộ các giải pháp, phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng bộ phận, từng cán bộ kiểm lâm địa bàn; chỉ đạo lực lượng bám sát cơ sở, thường xuyên nắm tình hình, rà soát diện tích rừng được giao quản lý, kịp thời tham mưu các phương án xử lý những vấn đề phát sinh.

Ông Nguyễn Văn Hữu, Hạt trưởng Hạt kiểm lâm khu vực VII, cho biết: Hạt đã chỉ đạo kiểm lâm địa bàn tăng cường tuyên truyền, vận động người dân thực hiện tốt công tác quản lý, bảo vệ và PCCCR. Đồng thời, phối hợp với công an, đồn biên phòng và chính quyền địa phương tổ chức tuần tra, kiểm tra, kịp thời ngăn chặn các hành vi mua bán, vận chuyển lâm sản trái phép trên tuyến biên giới.

Từ đầu năm đến nay, Hạt đã tổ chức 45 hội nghị tuyên truyền, chỉ mốc ranh giới giữa rừng, đất rừng và đất khác, với tổng số 4.255 lượt người tham gia. Cùng với đó, lực lượng kiểm lâm đã phát hiện và xử lý 9 vụ vi phạm trong lĩnh vực lâm nghiệp, phạt tiền nộp ngân sách Nhà nước hơn 256 triệu đồng. Hiện nay, tổng diện tích rừng của 8 xã là 50.758 ha, đã giao cho 4.096 chủ rừng, trong đó có 249 là cộng đồng bản, 3.637 hộ gia đình, 158 nhóm hộ quản lý, bảo vệ. Hằng năm, tổng chi trả tiền dịch vụ môi trường rừng trung bình khoảng trên 6 tỷ đồng. 

Với hơn 43 km đường biên giới tiếp giáp với nước bạn Lào, công tác quản lý, bảo vệ rừng ở khu vực biên giới được Hạt Kiểm lâm Khu vực VII phối hợp chặt chẽ với lực lượng Biên phòng. Hai lực lượng thường xuyên trao đổi thông tin về tình hình địa bàn, phối hợp xây dựng kế hoạch, phương án tuần tra, kiểm soát tại các khu vực rừng vùng biên. Những chuyến tuần tra không chỉ giúp nắm chắc tình hình tài nguyên rừng, mà còn góp phần kiểm soát địa bàn, phát hiện sớm những dấu hiệu vi phạm để có biện pháp xử lý phù hợp.

Thiếu tá Đinh Huy Công, Phó Đồn trưởng Đồn Biên phòng Mường Cai, thông tin: Đơn vị thường xuyên phối hợp với chính quyền địa phương, Kiểm lâm khu vực VII và nhân dân các bản biên giới trong công tác quản lý, bảo vệ rừng. Đồng thời, trao đổi với lực lượng chức năng của nước bạn Lào để kịp thời phát hiện, ngăn chặn các hoạt động xâm hại rừng, đặc biệt chú trọng công tác PCCCR trong mùa khô.

Thời điểm này, Hạt kiểm lâm khu vực VII tăng cường lực lượng phối hợp với các xã, bản và lực lượng chức năng triển khai rà soát cà phê trên đất lâm nghiệp và xây dựng dữ liệu vùng trồng truy xuất nguồn gốc theo Quy định chống phá rừng của Liên minh châu Âu (EUDR). Chú trọng quản lý chặt các vùng giáp ranh, phát hiện kịp thời các lô rừng có biến động qua ảnh vệ tinh hoặc có dấu hiệu phát dọn thực bì để ngăn chặn kịp thời các hành vi xâm hại đến rừng; qua đó bảo vệ những cánh rừng biên giới ngày càng thêm xanh. 

Từ sự phối hợp chặt chẽ giữa Kiểm lâm khu vực VII, chính quyền địa phương và lực lượng chức năng nước và tinh thần bám bản canh trực mùa khô và tư duy quản lý hiện đại chính là chiếc "lá chắn" vững chắc để bảo vệ những cánh rừng biên giới thêm xanh.