Triển khai các công trình khẩn cấp

Năm 2024, tỉnh Sơn La chịu ảnh hưởng nặng nề của hoàn lưu cơn bão số 2 và số 3, làm 12 người chết, 1 người mất tích, 7 người bị thương; thiệt hại 3.735 nhà, gần 4.670 ha lúa, 600 ha hoa màu, hư hỏng 21.315 m² mặt đường, 109 cầu, cống, 206 công trình thủy lợi, 42 điểm trường… Ước tổng thiệt hại trên 666 tỷ đồng.

Sớm ổn định cuộc sống nhân dân, UBND tỉnh đã ban hành Lệnh xây dựng công trình khẩn cấp, làm cơ sở triển khai 12 công trình khẩn cấp khắc phục hậu quả thiên tai năm 2024 trên địa bàn các huyện Thuận Châu, Mai Sơn, Sông Mã, Yên Châu, Thành phố, với tổng kinh phí 44 tỷ đồng.

UBND tỉnh cũng đã ban hành quyết định triển khai thực hiện 5 dự án đầu tư công khẩn cấp khắc phục hậu quả thiên tai, mưa lũ năm 2024, với tổng kinh phí 80,3 tỷ đồng.

Ngoài ra, UBND tỉnh ban hành quyết định về thực hiện dự án đầu tư công khẩn cấp: Bố trí, sắp xếp dân cư vùng nguy cơ gây trượt, sạt lở đất đá tại bản Ngậm, xã Song Pe, huyện Bắc Yên, với tổng kinh phí trên 65,8 tỷ đồng từ nguồn vốn đầu tư công ngân sách tỉnh giai đoạn 2021 – 2025.

Cũng trong năm 2024, UBND tỉnh đã ban hành quyết định phân bổ 250 tỷ đồng nguồn dự phòng ngân sách Trung ương năm 2024 theo Quyết định số 1660 của Thủ tướng Chính phủ, hỗ trợ thực hiện 14 dự án khắc phục cơ sở hạ tầng thiết yếu, bố trí ổn định dân cư vùng thiên tai cấp bách do ảnh hưởng của bão số 3 và mưa lũ sau bão trên địa bàn các huyện.

Từ nguồn vốn được giao, các sở, ngành phối hợp với UBND các huyện, thành phố, thị xã đẩy nhanh tiến độ giải ngân; nhiều công trình, dự án đã gấp rút hoàn thành, giúp nhân dân sớm ổn định cuộc sống, như: Dự án khắc phục sạt lở ổn định cho các hộ dân bản Tông Panh, xã Chiềng Xôm; dự án khắc phục ngập úng bản Phiêng Nghè, xã Chiềng Đen, Thành phố; dự án bố trí sắp xếp dân cư vùng thiên tai cấp bách do ảnh hưởng cơn bão số 3 bản Nhụng Trên, Nhụng Dưới, xã Chiềng Nơi, huyện Mai Sơn...

Nhiều dự án gặp khó 

Theo báo cáo của Sở Tài chính, đến 31/3/2025, toàn tỉnh còn 20 dự án phòng, chống thiên tai đang vướng mắc chưa được phê duyệt. Trong đó, 19 dự án bố trí sắp xếp dân cư và 1 dự án đường giao thông, với tổng mức đầu tư hơn 406 tỷ đồng, thuộc 10 chủ đầu tư, gồm: Sở Xây dựng, huyện Mai Sơn, Mường La, Phù Yên, Bắc Yên, Quỳnh Nhai, Sông Mã, Thuận Châu, Vân Hồ và thị xã Mộc Châu.

Ông Nguyễn Minh Tiến, Giám đốc Sở Tài chính, cho biết: Qua rà soát, đến 31/3, các chủ đầu tư đã trình Sở Nông nghiệp và Môi trường thẩm định 9 dự án; đề xuất dừng 1 dự án do Sở Xây dựng làm chủ đầu tư; chưa trình thẩm định phê duyệt 10 dự án.

Năm 2024, UBND huyện Mường La được UBND tỉnh giao làm chủ đầu tư thực hiện 6 dự án bố trí sắp xếp dân cư sử dụng nguồn dự phòng ngân sách Trung ương năm 2024, gồm: Dự án bố trí sắp xếp dân cư vùng thiên tai bản Huổi Nạ, xã Hua Trai; các dự án bố trí sắp xếp dân cư vùng thiên tai cấp bách do ảnh hưởng của cơn bão số 3 bản Nà Trà, xã Pi Toong; bản Co Sủ Dưới, xã Chiềng Công; bản Huổi Tao, xã Nậm Giôn; bản Chom Cọ, xã Tạ Bú; bản Pú Dảnh, xã Ngọc Chiến, với tổng quy mô 232 hộ, tổng mức đầu tư gần 112 tỷ đồng.

Bản Chom Cọ, xã Tạ Bú, huyện Mường La có 75 hộ, 384 nhân khẩu là đồng bào dân tộc Mông sinh sống. Ảnh hưởng hoàn lưu cơn bão số 3 năm 2024, bản có 41 hộ dân phải di chuyển ra khỏi khu vực sạt lở đất, lũ quét. Ông Vừ A Sáy, Bí thư Chi bộ, Trưởng bản Chom Cọ, chia sẻ: Bản đã tuyên truyền, vận động các hộ có diện tích đất thu hồi đồng thuận để thực hiện dự án. Mong huyện sớm triển khai dự án, để bà con ổn định cuộc sống khi mùa mưa đang đến gần.

Ông Phùng Mạnh Hiệp, Chủ tịch UBND huyện Mường La, thông tin: Hiện nay, các dự án đã hoàn thành xong công tác lập hồ sơ thiết kế, đã trình Sở Nông nghiệp và Môi trường thẩm định. Các dự án triển khai nhận được sự ủng hộ cao của nhân dân. Các hộ bị ảnh hưởng khi thực hiện dự án đã cam kết di chuyển vào điểm sắp xếp dân cư; tự nguyện hiến đất để triển khai thực hiện dự án; chi phí để giải phóng mặt bằng chỉ thực hiện hỗ trợ đền bù tài sản và hoa màu trên đất, hỗ trợ di chuyển các hộ dân theo quy định.

Theo ông Phùng Mạnh Hiệp, Chủ tịch UBND huyện Mường La, các dự án sẽ trình UBND tỉnh phê duyệt báo cáo kinh tế - kỹ thuật trong tháng 4/2025 và dự kiến thi công xây lắp từ ngày 30/6 đến ngày 31/12/2025. Tuy nhiên, có dự án chưa có trong quy hoạch chung của xã, dẫn đến khó khăn trong việc thực hiện quy hoạch theo quy định. Hơn nữa, công tác thực hiện các thủ tục về môi trường cho các dự án hiện nay chưa có hướng dẫn cụ thể thực hiện Nghị định 05/2025/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 08/2022/NĐ-CP hướng dẫn Luật Bảo vệ môi trường... 

Còn tại huyện Bắc Yên, với Dự án di dời dân ra khỏi vùng sạt lở bản Tà Xùa, xã Tà Xùa, tổng mức đầu tư gần 15 tỷ đồng từ nguồn vốn đầu tư công để bố trí sắp xếp cho khoảng 26 hộ dân nằm trong cung trượt nguy hiểm. Hiện nay, huyện đang tiến hành lập quy hoạch chi tiết khu dân cư nông thôn của dự án, với diện tích khoảng 2 ha. Dự án gặp khó khăn do việc lập đồ án quy hoạch chi tiết xây dựng dự án sẽ mất nhiều thời gian. 

Đối với dự án bố trí, sắp xếp dân cư vùng nguy cơ gây trượt, sạt lở đất đá tại bản Ngậm, xã Song Pe, có tổng mức đầu tư trên 65,8 tỷ đồng, vốn đầu tư công ngân sách tỉnh giai đoạn 2021 - 2025, huyện Bắc Yên đang tiến hành lập quy hoạch chi tiết khu dân cư nông thôn của dự án với diện tích khoảng 6,5 ha. Việc lập đồ án quy hoạch chi tiết xây dựng dự án mất nhiều thời gian, cùng với việc phải chuyển đổi 3,8 ha rừng phòng hộ, rừng sản xuất và diện tích ngoài quy hoạch lâm nghiệp, cũng làm ảnh hưởng đến tiến độ triển khai dự án.

Ông Đào Văn Nguyên, Chủ tịch UBND huyện Bắc Yên, cho biết: Để đẩy nhanh tiến độ 2 dự án, đề nghị UBND tỉnh cho phép UBND huyện Bắc Yên triển khai thực hiện quy hoạch chi tiết dự án theo quy trình rút gọn để dự án sớm được phê duyệt và triển khai. 

Đối với các dự án còn lại, hầu hết cũng đang gặp khó khăn do việc lập đồ án quy hoạch chi tiết mất nhiều thời gian; do dự án phải chuyển mục đích sử dụng rừng sang mục đích khác; chưa có nghị quyết của HĐND tỉnh cho phép chuyển mục đích sử dụng đất và thu hồi đất để giải phóng mặt bằng...

"Vừa chạy, vừa xếp hàng"

Ông Nguyễn Minh Tiến, Giám đốc Sở Tài chính, cho biết thêm: Sở Tài chính đã chủ động đôn đốc các chủ đầu tư đẩy nhanh tiến độ lập, trình thẩm định phê duyệt dự án trước ngày 28/3/2025. Tuy nhiên, đến ngày 31/3, Sở chưa nhận được quyết định phê duyệt dự án và báo cáo của các chủ đầu tư. Các dự án khẩn cấp, nguồn vốn ngân sách Trung ương hỗ trợ chỉ cho phép giải ngân đến 31/12/2025, quá thời hạn sẽ bị thu hồi vốn.

Đẩy nhanh tiến độ triển khai các dự án, ngày 31/3/2025, đồng chí Nguyễn Đình Việt, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh, Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh, đã chủ trì họp với các sở, ngành của tỉnh, các huyện, thành phố. Tại cuộc họp, sau khi nghe các sở, ngành, UBND các huyện, thành phố báo cáo tiến độ, đề xuất, kiến nghị các giải pháp tháo gỡ khó khăn, đồng chí Chủ tịch UBND tỉnh đề nghị Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở Tài chính phối hợp với các đơn vị thẩm định dự án, kiểm tra đôn đốc, hướng dẫn các chủ đầu tư triển khai các dự án, kịp thời giải quyết những khó khăn, vướng mắc. 

Đồng chí Chủ tịch UBND tỉnh cũng nêu rõ, việc để các dự án triển khai chậm là thuộc phần trách nhiệm từ tỉnh đến các huyện, thị xã. Đồng chí đề nghị các huyện, thị xã phải ưu tiên tập trung tối đa các nguồn lực để triển khai các dự án này và giải ngân được trong năm 2025. Chậm nhất ngày 15/6 phải lựa chọn được các nhà thầu để triển khai các dự án, với tinh thần "vừa chạy, vừa xếp hàng".

Ngày sau cuộc họp, đồng chí Chủ tịch UBND tỉnh đã thành lập Đoàn công tác đi khảo sát thực tế và làm việc với một số huyện để tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, đẩy nhanh tiến độ triển khai dự án.

Với sự chỉ đạo và vào cuộc quyết liệt của UBND tỉnh, đặc biệt là đồng chí Chủ tịch UBND tỉnh, các sở, ngành đang phối hợp với UBND các huyện, thị xã tập trung hoàn thiện các quy trình, đẩy nhanh tiến độ thực hiện các dự án theo kế hoạch, đạt mục tiêu giải ngân vốn đầu tư công  và giúp nhân dân sớm ổn định cuộc sống.