Ở xã biên giới Chiềng Khoong, người dân đã rất quen thuộc với tiếng loa phát thanh của Đồn Biên phòng Mường Cai. Đối với đồng bào các dân tộc thiểu số nơi đây, tiếng loa biên phòng đã trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống hằng ngày.

Xã Chiềng Khoong có diện tích gần 25 nghìn ha, địa hình đồi núi hiểm trở với 24 bản, 4.588 hộ và 23.437 nhân khẩu. Giao thông đi lại khó khăn, rào cản ngôn ngữ và phong tục tập quán, việc tiếp cận thông tin của người dân tại các bản vùng cao như Huổi Khe, Sài Khao gặp nhiều hạn chế. Trước yêu cầu thực tiễn, mô hình “Tiếng loa biên phòng” ra đời, mang thông tin đến gần hơn với đồng bào.

Tại bản Huổi Khe, đều đặn mỗi sớm, tiếng loa đầu bản vang lên mang theo những thông tin thời sự và lịch gieo trồng. Ông Sộng Bả Phổng, Trưởng bản Huổi Khe, nhiều năm nay coi “Tiếng loa biên phòng” như “chiếc đồng hồ báo thức” và là người bạn đồng hành không thể thiếu để nắm bắt tin tức trong nước và thế giới. Ông Phổng chia sẻ: Địa bàn bản rộng, nhưng từ khi có tiếng loa biên phòng, việc triển khai công việc của bản thuận lợi hơn rất nhiều. Không cần phải đến từng nhà như trước, các thông báo được phát rộng rãi giúp bà con tiếp thu rất nhanh.

Để mô hình phát huy hiệu quả, cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Mường Cai xây dựng lịch phát sóng khoa học vào đầu giờ sáng trước khi bà con lên nương và buổi tối khi dân bản về nhà đông đủ. Trung tá Lò Văn Tuân, Chính trị viên Đồn Biên phòng Mường Cai, cho biết: Nội dung phát thanh được chúng tôi biên soạn ngắn gọn, dễ hiểu, không khô khan về tin tức thời sự. Tập trung phổ biến Luật Biên giới quốc gia, Luật Biên phòng Việt Nam; tuyên truyền phòng chống tội phạm ma túy, xuất nhập cảnh trái phép, phòng cháy chữa cháy rừng và vận động đồng bào không nghe theo luận điệu xuyên tạc về dân tộc, tôn giáo. Đặc biệt, các thông tin về chuyển đổi số, Đề án 06 cũng được lồng ghép thường xuyên, vừa nâng cao nhận thức pháp luật, vừa đáp ứng kịp thời nhu cầu phát triển kinh tế, giúp bà con yên tâm bám bản, giữ biên cương.

Đến với xã biên giới Mường Lạn, ngay đầu bản Cang Ản đã nghe thấy âm thanh tiếng loa phát thanh bằng tiếng dân tộc Lào của các chiến sĩ Đồn Biên phòng Mường Lạn. Ông Sộng A Dia, bản Cang Ản, chia sẻ: Trước đây, dân bản hiểu về pháp luật còn hạn chế do khó cập nhật thông tin, nhưng từ khi được cán bộ biên phòng tuyên truyền qua loa và bằng nhiều thứ tiếng dân tộc, thì bà con đã hiểu và nắm chắc các quy định của pháp luật.

Do đặc thù, bà con quanh năm lên nương rẫy, ít có thời gian tham gia sinh hoạt tập trung nên việc tiếp cận thông tin, pháp luật hạn chế. Chính vì vậy, mô hình “Tiếng loa biên phòng” đã phát huy hiệu quả, bà con vừa lao động, vừa nghe thông tin từ hệ thống loa biên phòng. Từ những cụm loa cố định ban đầu, đơn vị linh hoạt mở rộng hệ thống loa di động. Chỉ với một chiếc loa nhỏ chằng sau xe máy, cùng chiếc USB lưu sẵn nội dung, các chiến sĩ kiên trì đi đến khắp các bản vùng cao, mang tin tức đến nhân dân.

Là người trực tiếp tuyên truyền tại cơ sở, Trung úy Hoàng Tuấn Anh, Đội trưởng Đội Vận động quần chúng Đồn Biên phòng Mường Lạn, cho biết: Đồn Biên phòng Mường Lạn đã chủ động phối hợp với cấp ủy, chính quyền địa phương và người có uy tín để biên dịch các bài tuyên truyền từ tiếng phổ thông sang tiếng Mông, Thái, Lào, Khơ Mú một cách chính xác. Tôi thấy việc phát thanh song ngữ giúp đồng bào dễ hiểu hơn. Các quy định pháp luật về chủ quyền biên giới, phòng chống tội phạm còn được chúng tôi cụ thể hóa thành những việc làm thiết thực như bảo vệ đường biên, cột mốc, giữ gìn an ninh trật tự bản làng; đồng thời, lồng ghép thêm hướng dẫn phát triển kinh tế phù hợp với bà con.

Với hơn 5.200 buổi phát thanh được thực hiện từ năm 2015 đến nay, mô hình “Tiếng loa biên phòng” tại 13 xã biên giới, phát thanh lưu động đều đặn 10 buổi/tuần với sự tham gia trực tiếp của hơn 14.700 lượt cán bộ, chiến sĩ, đã góp phần vào việc bảo vệ chủ quyền và giữ gìn an ninh trật tự cơ sở.

Đại tá Vũ Đức Tú, Phó Chính ủy Bộ đội Biên phòng tỉnh, cho biết: Thời gian tới, đơn vị tiếp tục nâng cấp trang thiết bị đạt chuẩn, bồi dưỡng kỹ năng phát thanh tiếng dân tộc cho cán bộ. Đồng thời, đẩy mạnh kết hợp loa truyền thống với tuyên truyền trên mạng xã hội, các nhóm Zalo an ninh, nhằm tạo mạng lưới thông tin đa chiều, giữ vững ổn định địa bàn biên giới.

Có thể thấy, mô hình “Tiếng loa biên phòng” tại các đồn biên phòng trên địa bàn tỉnh Sơn La đã phát huy hiệu quả trong công tác vận động quần chúng ở vùng sâu, vùng xa sống và làm việc theo pháp luật. Những thanh âm vang lên, mang theo tinh thần trách nhiệm của người lính mang quân hàm xanh, trở thành cầu nối vững chắc, góp phần bảo vệ chủ quyền lãnh thổ và giữ gìn cuộc sống bình yên cho đồng bào nơi biên cương Tổ quốc.