Đa đạng các nguồn năng lượng xanh

Những năm qua, tỉnh Sơn La ưu tiên phát triển nguồn năng lượng thủy điện. Hiện nay, toàn tỉnh có 60 nhà máy thủy điện đang hoạt động với tổng công suất 3.794 MW, trong đó, 3 nhà máy lớn, gồm: Thủy điện Sơn La, Huổi Quảng, Nậm Chiến, mỗi năm, đóng góp cho lưới điện quốc gia khoảng 12 - 15 tỷ kWh. 

Với nhiều tiềm năng sẵn có, tỉnh đang chuyển dịch sang phát triển năng lượng tái tạo khác theo hướng phát triển các dự án điện mặt trời nổi trên lòng hồ thủy điện, phát triển các mô hình năng lượng tái tạo khác từ điện gió, thủy điện tích năng, điện sinh khối, điện mặt trời mái nhà, điện mặt trời tập trung và điện rác…

Sự kiện khởi công Nhà máy sản xuất phao và động thổ Dự án điện mặt trời nổi lòng hồ thủy điện Sơn La tại xã Chiềng Lao là minh chứng, đánh dấu một bước tiến mới của ngành năng lượng được tỉnh ta triển khai.

Tại Lễ khởi công, ông Mai Trọng Thịnh, Chủ tịch HĐQT Công ty CP Năng lượng Bắc Phương Sơn La, cho biết: Dự án điện mặt trời nổi có công suất thiết kế lên tới 800 MW, tổng mức đầu tư khoảng 17.000 tỷ đồng, quy mô trên 1.139 ha mặt nước tại xã Chiềng Lao. Dự án áp dụng công nghệ pin quang điện tiên tiến kết hợp hệ thống lưu trữ năng lượng (BESS), đầu tư mới một trạm biến áp 500kV cùng 10 km đường dây truyền tải đồng bộ để đấu nối thẳng vào lưới điện quốc gia, dự kiến cung cấp khoảng 1.250 GWh điện sạch mỗi năm. Dự kiến triển khai từ cuối năm 2026 đến năm 2030, chia thành 4 giai đoạn, mỗi giai đoạn có công suất 200 MW. Trong quá trình triển khai, dự án giải ngân khoảng 5.000 - 6.000 tỷ đồng/năm, đóng góp tích cực vào tăng trưởng GRDP của tỉnh, tạo việc làm cho trên 2.000 lao động và đóng góp cho ngân sách địa phương khoảng 400-480 tỷ đồng/năm.

Với chiến lược phát triển và kêu gọi đầu tư, tỉnh Sơn La đã có nhiều nhà đầu tư đang tích cực khảo sát, xây dựng phương án chi tiết cho các dự án điện mặt trời trên địa bàn. Tiêu biểu, tại khu vực các xã: Quỳnh Nhai, Mường Giôn, Mường Sại, Chiềng Lao và Chiềng La đang được đề xuất triển khai 3 dự án điện mặt trời nổi trên lòng hồ thủy điện Sơn La. Với quy mô khoảng 1.200 ha diện tích mặt nước, chuỗi dự án có tổng công suất dự kiến khoảng 1.000 MW và tổng vốn đầu tư ước tính hơn 23.400 tỷ đồng, gồm các hạng mục đồng bộ, như: Hệ thống phao nổi, trạm biến áp, đường dây truyền tải cùng hệ thống lưu trữ năng lượng (BESS). Nghiên cứu, khảo sát phát triển điện gió tại khu vực xã Bắc Yên, Tà Xùa và khu vực Phù Yên...

Khơi thông dòng năng lượng

Theo Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, tỉnh Sơn La được quy hoạch phát triển 7.785,4 MW. Trong đó, giai đoạn đến năm 2030 được quy hoạch phát triển thêm 6.273,2 MW, gồm các loại nguồn năng lượng tái tạo đa dạng từ thủy điện nhỏ, điện gió, thủy điện tích năng, điện sinh khối, điện mặt trời mái nhà, điện mặt trời tập trung và điện rác.

Ông Hà Như Huệ, Giám đốc Sở Công Thương, cho biết: Tỉnh Sơn La định hướng ưu tiên phát triển các loại hình năng lượng gắn liền với lợi thế vùng, quy hoạch không gian và sinh kế của nhân dân. Phát triển thủy điện nhỏ gắn với bảo vệ rừng; khai thác điện mặt trời nổi và đất bạc màu kết hợp nông nghiệp công nghệ cao; phát triển điện gió dọc tuyến sông Đà gắn với kinh tế du lịch; mở rộng điện sinh khối từ phế phẩm mía đường và thu hút đầu tư điện rác tại các khu đô thị.

Hiện, tỉnh ta đang tập trung đẩy mạnh thu hút đầu tư, khơi thông các điểm nghẽn về thể chế, tối giản thủ tục hành chính để tạo môi trường đầu tư minh bạch, tạo điều kiện tối đa để doanh nghiệp phát triển. Bảo đảm đẩy nhanh công tác chấp thuận chủ trương đầu tư và lựa chọn nhà đầu tư cho các dự án nguồn và lưới điện, đảm bảo bám sát tiến độ quy hoạch. Đối với các dự án đã tìm được nhà đầu tư, chính quyền địa phương cam kết phối hợp chặt chẽ tăng tốc quá trình thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi, thiết kế xây dựng và kiểm tra nghiệm thu theo đúng quy định.

Công tác giải phóng mặt bằng, bồi thường và tái định cư được ưu tiên triển khai nhằm tạo quỹ đất sạch cho dự án. Cùng với đó, đối với các công trình đang thi công, tỉnh chỉ đạo sát sao chính quyền các cấp tạo mọi điều kiện thuận lợi nhất cho chủ đầu tư và nhà thầu đẩy nhanh tiến độ. Công tác quản lý, điều hành được duy trì thông suốt qua việc thường xuyên theo dõi, đối thoại trực tiếp để kịp thời tháo gỡ vướng mắc, đảm bảo tính đồng bộ tối đa giữa nguồn phát và lưới điện truyền tải.

Với tiềm năng và chính sách thông thoáng, Sơn La tiếp tục được thu hút nhiều nhà đầu tư khai thác, phát triển nguồn năng lượng tái tạo. Ngoài khởi công 1 dự án điện mặt trời nổi trên lòng hồ thủy điện, các dự án năng lượng tái tạo khác về điện gió, thủy điện tích năng, điện mặt trời đang triển khai các bước đầu tư.

Song song với việc phát triển các nguồn năng lượng tái tạo mới, tỉnh đặc biệt quan tâm đề xuất phát triển lưới điện truyền tải đồng bộ để đảm bảo khả năng giải tỏa công suất ngay khi các dự án hòa lưới. Về quy hoạch lưới điện, Sơn La đã được phê duyệt 3 trạm biến áp 500 kV, 4 đường dây 500 kV, cùng với 11 trạm và 14 đường dây 220 kV. Trong đó, các dự án trọng điểm như Trạm 500 kV Sơn La 1 và đường dây liên kết, đường dây 500 kV Sơn La 1 - Sơn Tây đã được chấp thuận chủ trương đầu tư, hứa hẹn đảm bảo tính vận hành đồng bộ, nâng cao độ an toàn cho hệ thống điện quốc gia.

Việc khơi thông và phát triển mạnh mẽ nguồn năng lượng sạch, hứa hẹn tạo động lực bứt phá, đưa Sơn La trở thành trung tâm năng lượng tái tạo của cả vùng Tây Bắc. Những dự án xanh đang dần hiện hữu hôm nay, chắc chắn sẽ là bệ đỡ vững chắc cho một tương lai phát triển bền vững và thịnh vượng của tỉnh nhà.