Từ sáng sớm, tại bản Nà Cần, nhiều hộ dân đã lên nương thu hái cà phê, vận chuyển về các điểm thu mua. Gia đình anh Cầm Văn Trường có hơn 1 ha cà phê, từ đầu vụ đến nay đã thu hoạch được 4 tấn quả tươi. Anh Trường thông tin: Giá cà phê thay đổi theo từng ngày, hiện các điểm thu mua trên địa bàn xã thu mua với mức giá khác nhau tùy theo chất lượng quả. Gia đình tập trung thu hái quả chín, bảo đảm chất lượng sản phẩm, mong giá cà phê duy trì ở mức cao để có thêm thu nhập và tái đầu tư sản xuất.

Vụ thu hoạch năm nay, nhiều hộ dân đã thay đổi cách thu hái, lựa chọn quả chín thay vì hái đại trà như trước. Tại một số bản, các hộ còn tổ chức đổi công, hỗ trợ nhau thu hoạch kịp thời, hạn chế tình trạng quả chín rụng, ảnh hưởng đến năng suất và chất lượng. Từ đầu vụ đến nay, giá cà phê quả tươi trên địa bàn xã dao động từ 16.000 đến 25.000 đồng/kg, tùy thời điểm và chất lượng sản phẩm. Những lô cà phê có tỷ lệ quả chín cao được các cơ sở thu mua ưu tiên, góp phần nâng cao thu nhập cho người trồng.

Anh Lèo Văn Quân, Bí thư Chi bộ, Trưởng bản Khoa, cho biết: Bản hiện có hơn 100 ha cà phê Arabica. Trước đây, một số hộ còn thu hái lẫn quả xanh, ảnh hưởng đến chất lượng sản phẩm. Qua tuyên truyền, hướng dẫn kỹ thuật, các hộ đã thực hiện thu hái chọn lọc, tỷ lệ quả chín đạt từ 95% trở lên, đáp ứng yêu cầu của các cơ sở thu mua, chế biến.

Cùng với thu hoạch, các hợp tác xã, cơ sở sơ chế, chế biến cà phê trên địa bàn xã đang tập trung thu mua nguyên liệu. Hiện nay, Mường Chanh có 2 HTX và 13 cơ sở sơ chế, chế biến cà phê, góp phần kết nối vùng nguyên liệu với các doanh nghiệp tiêu thụ sản phẩm. Ông Vũ Xuân Hùng, Giám đốc HTX Xây dựng và Phát triển nông thôn Mường Chanh, cho biết: HTX có công suất sơ chế 100 tấn cà phê quả tươi/ngày. Từ đầu vụ đến nay, đã thu mua khoảng 2.000 tấn cà phê của người dân xã Mường Chanh và Muổi Nọi. Sau sơ chế, sản phẩm cà phê nhân được Công ty TNHH Sản xuất và Thương mại Cát Quế thu mua, tạo đầu ra cho vùng nguyên liệu.

Tại HTX Ara-Tay Coffee, hoạt động liên kết sản xuất, chế biến cũng được chú trọng. HTX hiện có 200 ha cà phê và liên kết với các hộ dân phát triển hơn 300 ha vùng nguyên liệu vệ tinh. Từ nguồn nguyên liệu này, HTX chế biến các sản phẩm cà phê nhân xanh Natural, cà phê nhân xanh Honey, cà phê bột và cà phê hạt Natural. Sản phẩm của HTX đã được công nhận đạt tiêu chuẩn OCOP 3 sao. Chị Cầm Thị Mòn, Giám đốc HTX Ara-Tay Coffee, cho biết: Trong vụ thu hoạch, HTX phối hợp với các hộ liên kết nắm tình hình sản lượng, hướng dẫn thu hái quả chín đúng kỹ thuật, bảo đảm chất lượng nguyên liệu đầu vào. Dự kiến vụ năm nay, HTX thu mua, sơ chế và chế biến khoảng 120 tấn cà phê quả tươi chất lượng cao. Việc liên kết giúp HTX chủ động nguyên liệu, đồng thời tạo đầu ra ổn định cho các hộ trồng cà phê.

Cà phê hiện là một trong những cây trồng chủ lực của xã Mường Chanh, với diện tích gần 2.900 ha, sản lượng quả tươi bình quân hằng năm đạt gần 40.000 tấn. Cây cà phê đã tạo nguồn thu nhập quan trọng, góp phần giảm nghèo, nâng cao đời sống nhân dân. Đáng chú ý, Mường Chanh là một trong hai xã của tỉnh được lựa chọn thí điểm mô hình sản xuất cà phê bền vững, đáp ứng quy định chống mất rừng của Liên minh châu Âu (EUDR). Thông qua mô hình, địa phương từng bước rà soát vùng trồng, hoàn thiện thông tin đất đai, xác minh nguồn gốc sản phẩm và hướng dẫn người dân sản xuất theo quy hoạch, đáp ứng yêu cầu của thị trường.

Ông Nguyễn Biên Cương, Chủ tịch UBND xã Mường Chanh, cho biết: Xã tiếp tục rà soát, định hướng phát triển vùng cà phê phù hợp; tăng cường tập huấn, chuyển giao kỹ thuật chăm sóc, thu hái, sơ chế; khuyến khích tái canh diện tích cà phê già cỗi, năng suất thấp. Đồng thời, thúc đẩy liên kết giữa người dân, hợp tác xã và doanh nghiệp trong sản xuất, chế biến, tiêu thụ; ứng dụng công nghệ số trong quản lý vùng trồng, truy xuất nguồn gốc sản phẩm, hướng tới phát triển cà phê bền vững.

Với việc nâng cao chất lượng qua thu hái, mở rộng liên kết tiêu thụ và từng bước đáp ứng các tiêu chuẩn của thị trường, vùng cà phê Mường Chanh đang chuyển hướng phát triển theo chiều sâu, góp phần nâng cao giá trị sản phẩm và thu nhập cho người dân.