Quỳnh Nhai là trung tâm nuôi thủy sản của tỉnh với gần 90 ha mặt nước được tận dụng nuôi hơn 2.800 lồng nuôi cá, tổng sản lượng nuôi trồng và khai thác thủy sản đạt trên 1.100 tấn/năm. Xã đang duy trì 25 HTX thủy sản hoạt động trong lĩnh vực nuôi, chế biến thủy sản, hàng trăm hộ dân nuôi nhỏ lẻ, đánh bắt, chế biến. Phát triển từ nhiều năm trước, nuôi thủy sản đã trở thành nghề đem lại nguồn thu nhập cao cho người dân nơi đây. Xã tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn kỹ thuật và khuyến khích chế biến với 3 sản phẩm OCOP từ thủy sản, gồm: Cá sông Đà cấp đông, chả cá sông Đà, xúc xích cá; cùng với các sản phẩm chế biến khác như cá ngão rút xương, cá tép dầu khô, ruốc cá... đã trở thành đặc sản mang đặc trưng riêng của vùng lòng hồ Quỳnh Nhai.

Hơn 10 năm thành lập và duy trì hoạt động, HTX thủy sản Hồ Quỳnh là một trong những đơn vị nuôi thủy sản lớn nhất tại Quỳnh Nhai với 200 lồng nuôi các loại cá đặc sản, như: cá lăng, cá chép, rô phi, sản lượng đạt trên 300 tấn/năm. Anh Lò Văn Sơn, Phó Giám đốc HTX, cho biết: HTX có 17 thành viên, chủ yếu xuất bán cá tươi thương phẩm cho khách hàng tại thị trường Hà Nội và một số tỉnh lân cận. Trong đó, cá lăng là sản phẩm chính của HTX, được đầu tư quy trình chăm sóc bài bản, đảm bảo chất lượng cá chắc thịt, thơm ngon, được khách hàng ưa chuộng. Chúng tôi đang thử nghiệm để phát triển thêm các loại cá đặc sản khác như cá lăng chấm, cá chiên, cá tầm để đa dạng sản phẩm của HTX.

Còn tại xã Mường La, nuôi thủy sản trên lòng hồ cũng được nhân dân duy trì nhiều năm. Xã đang duy trì 40 ha mặt nước nuôi thủy sản, trên 650 lồng cá. Điểm sáng trong phát triển nuôi thủy sản tại Mường La là mô hình nuôi cá tầm với quy mô 265 lồng nuôi của Công ty TNHH một thành viên cá tầm Việt Nam - Sơn La. Cá tầm tại đây được chăm sóc theo quy trình VietGAP, áp dụng kỹ thuật hiện đại vào chăm sóc, phòng bệnh, cho sản lượng 150 - 300 tấn/năm, tiêu thụ trong nước và hướng tới xuất khẩu.

Ông Nguyễn Chí Thanh, Phó Chủ tịch UBND xã Mường La, cho hay: Nuôi thủy sản trên lòng hồ được xã xác định là một trong những ngành nghề chủ lực trong phát triển kinh tế gắn với phát huy thế mạnh địa phương. Nhằm khuyến khích phát triển nghề nuôi cá lồng, xã tăng cường các hoạt động hỗ trợ về vốn, giống, kỹ thuật, tạo điều kiện cho các hộ dân, HTX, doanh nghiệp tham gia các hoạt động xúc tiến thương mại, kết nối, tiêu thụ sản phẩm, hướng tới phát triển nghề nuôi thủy sản bền vững.

Không chỉ Quỳnh Nhai, Mường La, các xã thuộc khu vực lòng hồ thủy điện Sơn La cũng tích cực phát triển nghề nuôi cá lồng. Trong đó, phải kể đến các xã: Mường Sại, đang duy trì hơn 40 ha mặt nước nuôi thủy sản, trên 490 lồng nuôi cá, sản lượng đạt trên 360 tấn mỗi năm; Mường Giôn, nhiều năm nay duy trì 45 ha mặt nước lòng hồ nuôi thủy sản với gần 400 lồng cá; xã Mường Chiên duy trì trên 100 lồng nuôi cá, sản lượng cá nuôi hằng năm đạt trên 240 tấn cùng hơn 120 tấn thủy sản đánh bắt trên lòng hồ; xã Mường Khiêng duy trì trên 670 lồng nuôi cá trên lòng hồ, sản lượng cá đạt 125 tấn, đang từng bước xây dựng thương hiệu “Cá lồng Mường Khiêng”. Theo định hướng của tỉnh, nuôi thủy sản trên lòng hồ thủy điện Sơn La đang được khuyến khích phát triển theo chiều sâu. Mục tiêu trọng tâm là gắn kết chặt chẽ giữa nuôi với chế biến. Đồng thời, tích hợp các loại hình dịch vụ và du lịch sinh thái để tạo ra chuỗi giá trị bền vững.

Với định hướng chiến lược rõ ràng cùng sự chủ động của chính quyền địa phương, sự năng động, sáng tạo của các doanh nghiệp, HTX và người dân, nghề nuôi thủy sản đang có những bước chuyển mới. Khi được đầu tư đúng hướng, nuôi thủy sản phát triển lâu dài, bền vững, là nguồn sinh kế ổn định, tạo việc làm cho đồng bào dân tộc sinh sống vùng lòng hồ sông Đà, đóng góp vào phát triển kinh tế - xã hội.