Huyện Yên Châu đang có hơn 21.000 trẻ em, trong đó 502 em mồ côi cả cha mẹ hoặc mồ côi cha, mẹ; 3.300 trẻ em có nguy cơ rơi vào hoàn cảnh đặc biệt; hơn 2.500 trẻ thuộc hộ nghèo, cận nghèo. Đây là những trẻ có nguy cơ tham gia lao động trái quy định pháp luật. Hằng năm, UBND huyện đã ban hành kế hoạch thực hiện các chương trình về trẻ em giai đoạn 2021 - 2025 và định hướng đến 2030 trên địa bàn huyện, gồm: Chương trình phòng ngừa, giảm thiểu trẻ em lao động trái quy định pháp luật; chương trình hành động quốc gia vì trẻ em; chương trình “Bảo vệ và hỗ trợ trẻ em tương tác lành mạnh, sáng tạo trên môi trường mạng”.

UBND huyện chỉ đạo Bảo hiểm xã hội huyện, Liên đoàn Lao động huyện kiểm tra việc thực hiện các quy định của pháp luật trong việc sử dụng lao động, thực hiện chính sách bảo hiểm và đảm bảo quyền của người lao động tại các doanh nghiệp. Ngoài ra, các lực lượng chức năng tăng cường công tác kiểm tra tạm trú, tạm vắng và việc sử dụng lao động dưới 18 tuổi không đúng quy định tại các cơ sở kinh doanh, cơ sở sản xuất, dịch vụ ăn uống; tuyên truyền về các thủ đoạn dụ dỗ “Việc nhẹ, lương cao”, môi giới, lừa đảo lao động, buôn bán trẻ em…

Bà Quàng Thị Tươi, Phó Trưởng phòng Lao động - Thương binh và Xã hội huyện, cho biết: Phòng đã tham mưu cho UBND huyện triển khai kịp thời các chính sách về y tế, giáo dục, học bổng, hỗ trợ vốn thông qua các nguồn lực vận động tạo điều kiện cho trẻ có hoàn cảnh khó khăn được đến trường. Cử cán bộ tham gia các lớp tập huấn, cung cấp thông tin, kiến thức về phòng ngừa, phát hiện, hỗ trợ, can thiệp giảm thiểu lao động trẻ em.

Cùng với đó, phòng đã phối hợp với các các xã, thị trấn, các tổ chức chính trị - xã hội đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật đối với cộng đồng, gia đình, người sử dụng lao động và trẻ em, nhằm nâng cao nhận thức, trang bị kiến thức bảo vệ trẻ em, giảm thiểu nguy cơ trẻ bị xâm hại, bóc lột sức lao động.

Chị Vì Thị Đông, Bí thư Huyện đoàn, cho biết: Trong năm 2024, Ban Thường vụ Huyện đoàn đã chỉ đạo các cơ sở đoàn tổ chức ngày cao điểm chiến sĩ tình nguyện hỗ trợ trẻ em có hoàn cảnh khó khăn trong Chiến dịch thanh niên tình nguyện hè với nhiều hoạt động, như khánh thành sân chơi thiếu nhi, thăm hỏi và tặng quà; tổ chức chương trình giao lưu văn nghệ; các hoạt động tuyên truyền pháp luật về an toàn giao thông, bạo lực học đường, phòng chống ma túy, sử dụng lao động trẻ em trái quy định pháp luật… Các hoạt động đã thu hút 120 đoàn viên, thanh niên và 500 thiếu nhi tại các xã Mường Lựm, Lóng Phiêng, Chiềng Đông, thị trấn Yên Châu tham gia.

Từ đầu năm đến nay, các cơ quan chức năng, đoàn thể của huyện đã phối hợp tổ chức 55 buổi tuyên truyền pháp luật, phòng chống các loại tội phạm trong trường học, lồng ghép tuyên truyền Luật Trẻ em năm 2016 và Bộ luật Lao động năm 2019. Trong đó, nhấn mạnh về người sử dụng lao động có thể sử dụng lao động chưa thành niên, nhưng phải đảm bảo công việc không làm tổn hại đến sự phát triển thể lực, trí lực, nhân cách người chưa thành niên. Có 35/46 đơn vị trường học tổ chức diễn đàn trẻ em, nhất là thực hiện quyền tham gia của trẻ em trong các vấn đề học tập, sáng tạo, lao động, vui chơi, giải trí.

Xã Chiềng Đông có 1.775 trẻ dưới 16 tuổi, trong đó, gần 1.000 trẻ thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo. Bà Hoàng Thị Thu, Phó Chủ tịch UBND xã, cho biết: Xã đẩy mạnh hoạt động truyền thông đến các gia đình về bảo vệ trẻ em, phòng ngừa trẻ lao động trái quy định pháp luật. Các trường học phối hợp với lực lượng công an tổ chức 5 buổi tuyên truyền pháp luật, trong đó lồng ghép tuyên truyền về Luật trẻ em năm 2016. Xã đang triển khai các giải pháp để xây dựng xã đạt tiêu chuẩn phù hợp với trẻ em theo Quyết định số 06/QĐ-TTg, ngày 3/1/2019 của Thủ tướng Chính phủ.

Năm 2025 và những năm tiếp theo, huyện Yên Châu tiếp tục triển khai các giải pháp nhằm vận động, hỗ trợ, giúp đỡ và ngăn ngừa tình trạng trẻ em bỏ học tham gia lao động, có nguy cơ trở thành lao động trẻ em tại các xã vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới. Tăng cường kiểm tra, thanh tra việc chấp hành pháp luật, chính sách về phòng ngừa, giảm thiểu lao động trẻ em tại địa phương theo thẩm quyền; xử lý nghiêm các trường hợp sử dụng lao động trẻ em không đúng quy định pháp luật...