Đầu năm 2025, gia đình anh Nguyễn Văn Sơn, phường Chiềng Lề, Thành phố xây dựng ngôi nhà mới. Tuy nhiên, anh không giấu được nỗi lo lắng khi chi phí xây nhà đội lên đáng kể. Anh Sơn cho biết: Tôi vay mượn thêm tiền để xây nhà. Từ đầu năm đến nay, giá vật liệu xây dựng tăng chóng mặt, khiến chi phí đội thêm 10-15% so với dự kiến ban đầu.

Đối với các hộ đang xây dựng nhà ở, việc vật liệu xây dựng liên tục tăng giá khiến tổng chi phí bị đội lên cả trăm triệu đồng tùy theo quy mô công trình. Nhiều gia đình phải cắt bớt phần thiết kế hoặc giãn tiến độ thi công, chờ giá vật liệu “hạ nhiệt”.

Gia đình anh Bùi Văn Triệu, phường Chiềng Cơi, Thành phố đang xây, chia sẻ: Ngoài việc giá vật liệu xây dựng tăng, thì nguồn hàng rất khan hiếm, nhiều thời điểm gạch xây dựng không có, gia đình tạm hoãn thi công đợi vật liệu, ảnh hưởng đến tiến độ. Gia đình tôi đang tính toán, cắt bớt các hạng mục chưa cần thiết.

Một số đại lý chuyên bán vật liệu xây dựng tại Thành phố cho biết, từ đầu năm đến nay sắt, thép xây dựng có tới 4-5 lần tăng giá. Ông Chu Văn Dũng, Giám đốc Công ty cổ phần Thép 998, thành phố Sơn La, thông tin: Giá sắt đang dao động ở mức 15.600 - 16.000 đồng/kg, tăng khoảng 2.000/kg so với đầu năm 2025. Điều đáng ngại là tình trạng thiếu hàng, đặc biệt sắt phi 10 - loại dùng phổ biến trong đổ mái nhà. Hiện tại, lượng hàng nhập đang giảm 50% so với cuối năm 2024.

Cát xây dựng cũng nằm trong danh sách vật liệu xây dựng tăng giá, nhiều mỏ cát không đủ lượng cát cung cấp cho khách hàng. Thời điểm này, các doanh nghiệp sản xuất, nhà phân phối, cửa hàng kinh doanh vật liệu xây dựng đều trong tình trạng khan hiếm cát. Nói về nguyên nhân việc cát khan hiếm, anh Trần Thanh Nam, Phó Giám đốc Chi nhánh Cát Sông Mã, Công ty cổ phần Quỳnh Ngọc cho biết: Do từ đầu năm đến nay lượng mưa ít, nên cát trên lưu vực sông Mã rất khan hiếm. Hiện nay, các xe tải phải xếp hàng 2-3 ngày mới xúc được cát.

Công ty Bê tông Bình An, xã Chiềng Mung, huyện Mai Sơn phải giảm công suất hoạt động xuống 60% do nguồn cát khan hiếm. Anh Đinh Xuân Dũng, Phó Giám đốc Công ty, nói: Trung bình 1 tháng Công ty nhập khoảng 1.000 m³ cát để sản xuất bê tông, nhưng vài tháng gần đây, công ty chỉ nhập được 400 m³. Cát khan hiếm kéo theo giá cát tăng cao từ 420.000- 450.000 đồng/m³ khiến lợi nhuận giảm.

Qua khảo sát tại các cửa hàng kinh doanh vật liệu xây dựng tại thành phố Sơn La, giá cát sông Mã 440.000 đồng/m³, nhưng cũng rất khan hiếm hàng; còn gạch nung Mường Bon, Yên Châu giao động 1.700-1.800 đồng/viên. Đối với xi-măng, các hãng Vissai, Nghi Sơn, Bỉm Sơn, Bút Sơn tăng giá 50.000-100.000 đồng/tấn; xi-măng Mai Sơn dao động 1,2-1,3 triệu đồng/tấn; còn các hãng khác 1,3-1,8 triệu đồng/tấn.

Việc giữ “chữ tín” với khách hàng trở nên khó khăn khi các đơn hàng không thể đúng hẹn do thiếu nguyên vật liệu. Bà Trần Việt Hà, Công ty TNHH 8081, Thành phố, cho biết: Từ đầu năm đến nay, lượng khách hàng nhiều hơn mọi năm. Mặc dù chúng tôi đã đặt hàng vật liệu sắt, gạch, cát từ trước nhưng thời gian gần đây vẫn thường xuyên cháy hàng, làm chậm tiến độ xây dựng của nhiều hộ.

Tháo gỡ khó khăn về nguồn cung vật liệu xây dựng, các sở, ngành, địa phương, đơn vị liên quan đang tập trung thực hiện các giải pháp đảm bảo nguồn cung vật liệu xây dựng thông thường phục vụ thi công các dự án, công trình.

Ông Nguyễn Mạnh Hùng, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, cho biết: Hiện nay, toàn tỉnh có 162 mỏ khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường được đưa vào quy hoạch thăm dò, khai thác, sử dụng, trong đó, 53 mỏ đá làm vật liệu xây dựng thông thường; 13 mỏ đá làm cát nhân tạo; 53 mỏ cát tự nhiên; 12 mỏ đất sét làm gạch, ngói; 31 mỏ đất san lấp. Các hoạt động quản lý, khai thác khoáng sản được Sở phối hợp với Sở Xây dựng và các cơ quan liên quan thực hiện thông qua việc cấp phép, đấu giá quyền khai thác.

“Hạ nhiệt” thị trường vật liệu xây dựng đang là mong mỏi của người dân, doanh nghiệp. Vì vậy, việc quản lý giá vật liệu xây dựng thông thường được các sở, ngành chú trọng. Hàng quý, Sở Xây dựng công bố thông tin giá vật liệu xây dựng trên địa bàn tỉnh trên cổng thông tin của ngành; một số giá vật liệu thông báo theo địa chỉ nơi sản xuất, nhà cung cấp. Các ngành chức năng tăng cường kiểm tra, giám sát hoạt động sản xuất, kinh doanh vật liệu xây dựng, nhằm ngăn chặn hành vi găm hàng, đẩy giá. Đồng thời, tạo điều kiện để các doanh nghiệp sản xuất vật liệu sớm nâng công suất, tăng lượng cung ra thị trường...