Nguyên nhân của tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh ở Thuận Châu, chủ yếu là do tâm lý mong muốn có con trai để nối dõi tông đường, con trai mới là trụ cột của gia đình; nhiều gia đình sinh con một bề là gái đã sinh thêm con để có con trai. Giải quyết tình trạng mất cân bằng giới tính, huyện đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, nhằm nâng cao nhận thức, thay đổi hành vi dân số cho người dân. Trong đó, tăng cường tập huấn kỹ năng truyền thông, tư vấn chính sách dân số, quy định của pháp luật về nghiêm cấm lựa chọn giới tính thai nhi cho đội ngũ cán bộ chuyên trách dân số ở cơ sở; triển khai các hình thức truyền thông theo nhóm đối tượng tại trạm y tế, truyền thông trực tiếp tại các nhóm, hộ gia đình, nhất là các cặp vợ chồng đang ở độ tuổi sinh đẻ, sinh con một bề...

Cán bộ Trạm Y tế xã Bon Phặng (Thuận Châu) tuyên truyền cho người dân về giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh.

Ông Quàng Văn Châu, Giám đốc Trung tâm Y tế huyện Thuận Châu, thông tin: Ngoài hình thức truyền thông trực tiếp, chúng tôi còn triển khai rà soát, bổ sung, xây dựng các mô hình hỗ trợ, nâng cao vị thế cho phụ nữ và trẻ em gái; triển khai tư vấn, hướng dẫn thông qua hoạt động ngoại khóa dưới hình thức sân khấu hóa, hội thi năng khiếu, thi tìm hiểu kiến thức về bình đẳng giới, mất cân bằng giới tính khi sinh cho học sinh các trường THPT trên địa bàn...

Từ đầu năm đến nay, Trung tâm Y tế huyện Thuận Châu đã tổ chức 28 cuộc truyền thông về bình đẳng giới, lựa chọn giới tính khi sinh cho 840 lượt người dân. Phối hợp với Trung tâm Truyền thông - Văn hóa huyện xây dựng tin, bài tuyên truyền đến các bản; phát trên 5.400 tờ rơi tuyên truyền, vận động người dân thay đổi nhận thức, hành vi dân số, không lựa chọn giới tính thai nhi...

Hiện nay, tỷ số giới tính khi sinh của xã Bó Mười ở mức 114 bé trai/100 bé gái. Bác sỹ Lù Văn Vượng, Trạm trưởng Trạm y tế xã, thông tin: Để đạt được kết quả này, Trạm đã phối hợp với Hội Phụ nữ xã tổ chức tư vấn, chăm sóc sức khỏe sinh sản cho gần 600 phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ. Chỉ đạo đội ngũ cộng tác viên dân số lồng ghép tuyên truyền trong các cuộc họp của 14 bản; thường xuyên thăm hộ gia đình, nắm bắt các trường hợp có khả năng sinh con thứ 3 trở lên để tuyên truyền, vận động. Tham mưu cho UBND xã gắn các chỉ tiêu về dân số trong việc bình xét gia đình văn hóa, bản văn hóa hàng năm...

Còn tại xã Bon Phặng, công tác tuyên truyền được lồng ghép hiệu quả trong các cuộc sinh hoạt câu lạc bộ “Phụ nữ không sinh con thứ 3” và mô hình “5 không 3 sạch”. Các chi hội phụ nữ bản đã phổ biến chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về bình đẳng giới, mất cân bằng giới tính khi sinh; tư vấn, hướng dẫn cách chăm sóc sức khỏe sinh sản, sử dụng các biện pháp tránh thai, kỹ năng nuôi con khỏe, dạy con ngoan... cho hội viên phụ nữ trong toàn xã. Chị Phạm Thị Hồng Thắm, bản Nam Tiến, cho biết: Mặc dù sinh hai con gái, nhưng vợ chồng tôi quyết định không sinh thêm để dành thời gian chăm sóc, nuôi dạy con cái tốt hơn và có điều kiện phát triển kinh tế.

Thời gian tới, huyện Thuận Châu tiếp tục đẩy mạnh các hình thức truyền thông; duy trì hoạt động các câu lạc bộ tư vấn sức khỏe sinh sản, kế hoạch hóa gia đình. Đồng thời, tổ chức các đợt kiểm tra cơ sở khám, chữa bệnh thực hiện các dịch vụ sản khoa, phát hiện, ngăn chặn kịp thời và xử lý nghiêm những hành vi vi phạm lựa chọn giới tính thai nhi theo quy định.