Cán bộ Trạm Y tế xã Pá Lông (Thuận Châu) tuyên truyền về cách nhận biết cây lá ngón

cho học sinh Trường PTDT bán trú Tiểu học Pá Lông.

Gần đây nhất năm 2015, 3 học sinh của Trường PTDT bán trú Tiểu học xã Pá Lông rủ nhau ăn lá ngón tự tử, rất may đã được phát hiện, cứu chữa kịp thời. Nhắc lại chuyện cũ, em Giàng Thị Máy, lớp 4B Trường PTDT bán trú Tiểu học Pá Lông, kể: Chúng em nhặt được tiền của bố mẹ làm rơi rồi mua bánh kẹo ăn. Khi bị phát hiện ra, do sợ về nhà bị bố mẹ đánh mắng nên đã rủ nhau cùng ăn lá ngón. Bây giờ nghĩ lại em vẫn còn thấy sợ và thấy mình thật dại dột!

Tìm hiểu được biết, từ năm 2010 đến năm 2015, trên địa bàn xã đã xảy ra hơn 30 vụ tự tử bằng lá ngón, trong đó, 11 người bị chết. Các trường hợp tự tử bằng lá ngón chủ yếu là phụ nữ và có cả trẻ em, do nhận thức không đầy đủ, tâm lý không ổn định, dùng lá ngón để kết thúc cuộc đời, giải quyết chuyện bức xúc, mâu thuẫn của bản thân, thậm chí có trường hợp, những em học sinh sợ bị bố mẹ mắng cũng tìm đến lá ngón. Song, nguyên nhân sâu xa là nhận thức của đồng bào còn hạn chế, tập tục còn nặng nề, mê tín dị đoan; còn hiện tượng ép gả; thiếu tôn trọng phụ nữ...

Anh Vừ Giống Mua, Phó Trạm trưởng Trạm Y tế xã Pá Lông cho biết: Đồng bào Mông gọi lá ngón là “tủa nỏ xua”. Cây này rất lạ, con dê ăn vào không sao, nhưng con người chỉ ăn 3 lá là tử vong. Cây lá ngón rất khó phá bỏ vì chúng có sức sống mãnh liệt, chỉ còn một đoạn rễ là có thể phát triển thành cây. Cây lá ngón mọc khắp nơi, hoa màu vàng hướng theo ánh nắng mặt trời. Tất cả các bộ phận rễ, thân, lá, hoa, quả và hạt đều chứa các chất độc nguy hại. Nếu vết thương hở mà tiếp xúc với nhựa cây lá ngón cũng rất nguy hiểm đến sức khỏe, tính mạng. Người bị ngộ độc lá ngón có các triệu chứng mệt mỏi, chóng mặt, buồn nôn, xùi bọt mép, đau bụng dữ dội, mỏi cơ, đứng không vững, tim đập yếu, khó thở, đồng tử giãn. Những trường hợp phát hiện sớm thì có khả năng cứu sống, nhưng nếu chậm trễ thì vô phương cứu chữa. Khi phát hiện các trường hợp tự tử bằng lá ngón, cần tìm cách để người ăn lá ngón nôn ra và đưa ngay nạn nhân đến các cơ sở y tế để kịp thời chữa trị.

Trao đổi với chúng tôi, ông Vừ Trứ Chỉa, Chủ tịch UBND xã Pá Lông, thông tin: Để ngăn chặn tình trạng tự tử bằng cây lá ngón, xã đã chỉ đạo các tổ chức đoàn thể nhiều lần ra quân triệt phá cây lá ngón ở khu vực trung tâm xã, các trường học và đẩy mạnh tuyên truyền nâng cao nhận thức cho người dân. Điều mừng là năm 2016, trên địa bàn xã Pá Lông không có vụ tự tử bằng lá ngón.

Ông Lường Văn Thương, Phó Hiệu trưởng Trường PTDT bán trú Tiểu học Pá Lông, cho biết: Nhà trường thường xuyên tuyên truyền về cách nhận biết, tác hại của cây lá ngón cho các học sinh, đặc biệt là vào các buổi sáng chào cờ và các buổi ngoại khóa. Đồng thời, tăng cường tuyên truyền nâng cao nhận thức giáo dục kỹ năng sống cho các em, không vì xích mích, mâu thuẫn, tự ái mà ăn lá ngón tự tử.

Còn em Giàng Thị Dung, lớp 5A, Trường PTDT bán trú Tiểu học Pá Lông, tâm sự: Em được nghe kể nhiều câu chuyện về lá ngón, lần nào nghe cũng thấy sợ. Bản thân em nhận biết được cây lá ngón từ khi 7 tuổi. Khi được hỏi về cây lá ngón, hầu hết bà con ở Pá Lông và cả trẻ em 6 đến 7 tuổi đã nhận biết được đâu là cây lá ngón và tác hại của loài cây cực độc này.

Khi được hỏi về cây lá ngón, hầu hết bà con ở Pá Lông và cả trẻ em 6 đến 7 tuổi đã nhận biết được đâu là cây lá ngón và tác hại của loài cây cực độc này.