Đến bản Nà Cần, không khí tái thiết sau lũ đang diễn ra khẩn trương, trên cánh đồng, bà con tập trung sửa chữa các công trình thủy lợi, các ruộng lúa được phủ xanh bằng cây rau màu vụ đông; tuyến đường chính dài hơn 1,8 km của bản được sửa chữa và đầu tư lắp đặt hệ thống bóng đèn chiếu sáng, giúp việc đi lại của nhân dân thuận tiện, an toàn. Ông Bàn Văn Dung, Bí thư chi bộ, Trưởng bản, chia sẻ: Bản được xã lựa chọn đạt nông thôn mới trong giai đoạn 2025-2030. Dù thiên tai làm hư hại hoa màu và hạ tầng, trực tiếp kéo giảm tiêu chí thu nhập, nhưng bản vẫn quyết tâm về đích nông thôn mới trong nhiệm kỳ này. Ban quản lý bản cùng xã đã vận động xã hội hóa đầu tư các công trình công cộng, nâng cao các tiêu chí bản nông thôn mới. Đến nay, 100% các tuyến đường nội bản đã được chiếu sáng; tỷ lệ đường nội bản được bê tông hóa đạt 80%; thu nhập bình quân đầu người đạt 38 triệu đồng/năm. Đến nay, bản đã hoàn thành 14/19 tiêu chí bản nông thôn mới.

Bà Lò Lan Phương, Chủ tịch UBND xã Chiềng Sơ, cho biết: Xã Chiềng Sơ được thành lập trên cơ sở sáp nhập các xã Yên Hưng và xã Chiềng Sơ cũ đều đã đạt chuẩn nông thôn mới. Sau sáp nhập, xã bị thiệt hại nặng nề do mưa lũ, ảnh hưởng đến việc thực hiện các tiêu chí nông thôn mới. Qua rà soát, đánh giá lại hiện nay xã đạt 9/19 tiêu chí, gồm: Quy hoạch; thủy lợi và phòng chống thiên tai; điện; trường học; cơ sở hạ tầng thương mại nông thôn; thông tin và truyền thông; tổ chức sản xuất và phát triển kinh tế nông thôn; giáo dục và đào tạo và quốc phòng và an ninh. Còn 10 tiêu chí chưa đạt gồm: Giao thông; cơ sở vật chất văn hóa; nhà ở dân cư; thu nhập; hộ nghèo; lao động; văn hóa; hành chính công; môi trường và an toàn thực phẩm; hệ thống chính trị và tiếp cận pháp luật.

Xã đã chủ động xây dựng lộ trình cụ thể; lồng ghép hiệu quả các chương trình mục tiêu quốc gia. Huy động nhân dân hiến đất, góp công để thi công xây dựng, tập trung hỗ trợ bản Nà Cần đạt nông thôn mới trong nhiệm kỳ này. Riêng trong năm 2025, xã đã hoàn tất điều chỉnh quy hoạch và triển khai 20 dự án hạ tầng, hỗ trợ xóa nghèo, với tổng vốn đầu tư trên 20 tỷ đồng. Đến nay, toàn xã đã hoàn thành cứng hóa 18,84 km, đạt 28,45%; bê tông hóa 43,27 km đường nội bản, đạt 48,22%; bê tông 3,54 km đường nội đồng, bằng 18,4%; 90% diện tích đất sản xuất nông nghiệp được tưới tiêu nước chủ động; 99,4% số hộ sử dụng điện quốc gia an toàn thường xuyên; 6/6 trường đạt chuẩn quốc gia; 23/31 bản có nhà văn hóa đạt chuẩn theo quy định...

Phát triển kinh tế, nâng cao thu nhập là yếu tố quyết định việc hoàn thiện các tiêu chí khác, xã vận động nhân dân chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, đưa giống cây trồng, vật nuôi có năng suất, chất lượng cao vào sản xuất; phối hợp tổ chức tập huấn kỹ thuật trồng trọt, chăn nuôi cho nhân dân. Đặc biệt, triển khai nhiều mô hình phát triển kinh tế phù hợp có hiệu quả cao, như: Nhãn VietGAP, trồng cỏ chăn nuôi bò nhốt chuồng và nuôi gia cầm; liên kết thành lập các HTX... Toàn xã có 1.565 ha cây ăn quả các loại; 6 hợp tác xã; xây dựng được vùng trồng cây ăn quả xuất khẩu, 1 sản phẩm OCOP 3 sao... Ngoài ra, bà con nông dân trong xã còn đầu tư lò sấy chế biến long nhãn, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng và giá trị sản phẩm. Xã còn chú trọng tổ chức các lớp đào tạo nghề, kết nối việc làm, vận động nhân dân đi lao động tại các khu công nghiệp trong nước và xuất khẩu lao động... Đời sống nhân dân từng bước được nâng lên, thu nhập bình quân đầu người đạt 31,5 triệu đồng/năm.

Anh Lò Văn Nguyên, bản Nà Lốc II, xã Chiềng Sơ, chia sẻ: Gia đình có 3 ha nhãn được áp dụng quy trình sản xuất theo hướng hữu cơ, VietGAP, đạt năng suất từ 15-20 tấn quả/ha, với giá bán dao động từ 8.000 - 10.000 đồng/kg, thu lãi khoảng 300-400 triệu đồng/năm. Ngoài trồng nhãn, gia đình còn xây dựng lò sấy long nhãn và thu mua quả tươi của người dân trong bản, tạo việc làm thời vụ cho 30-40 lao động tại địa phương.

Năm 2026, xã Chiềng Sơ phấn đấu nâng thu nhập bình quân đầu người đạt 42 triệu đồng/năm. Xã lồng ghép hiệu quả giữa chương trình nông thôn mới với chương trình giảm nghèo bền vững, ưu tiên đầu tư các công trình công cộng phục vụ đời sống nhân dân. Tập trung chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi chất lượng cao, đẩy mạnh chuyển giao kỹ thuật và xây dựng vùng nguyên liệu phục vụ chế biến, nâng cao thu nhập và cải thiện diện mạo nông thôn giàu bản sắc văn hóa.