Là vùng chuyên canh cây ăn quả lớn nhất của huyện Phù Yên, hiện nay, xã Mường Cơi có trên 160 ha trồng cây ăn quả có múi. Đến xã Mường Cơi vào thời điểm đúng mùa bưởi diễn, bưởi da xanh cho thu hoạch, đi giữa bạt ngàn vườn bườn, nhìn ngắm những chùm quả màu vàng óng, căng tròn, sai lúc lỉu trên cành, chúng tôi cảm nhận được một mùa sung túc nữa lại về với bà con trồng bưởi. 

Có mặt tại vườn bưởi của nông dân Lê Văn Toàn, bản Văn Tân, những ngày này, vườn bưởi của ông đang cho thu hoạch với giá bán 20-22 nghìn đồng/kg, cao hơn so với mọi năm. Ông Toàn cho biết: Bưởi trồng bán vào dịp tết khâu tiêu thụ khá mạnh, bởi bưởi có thời gian bảo quản lâu, nên người tiêu dùng mua để chưng vào những ngày tết, vì vậy, sức mua và sức bán vào dịp tết tăng gấp đôi so với ngày thường, có thời điểm giá bán 25.000 đồng/kg. Hiện nay, 1 ha bưởi của gia đình ông sản xuất theo quy trình VietGAP nên chất lượng bưởi được nâng cao đáp ứng mọi nhu cầu của thị trường và đầu ra ổn định. Dự tính, gia đình sẽ cung cấp cho thị trường hơn 12 tấn bưởi trong dịp Tết nguyên đán năm nay.

Cùng với xã Mường Cơi, không khí thu hoạch và mua bán các sản phẩm cây ăn quả tại HTX Trồng cam Văn Yên, xã Mường Thải diễn ra nhộn nhịp. Phấn khởi, lạc quan, ông Nguyễn Văn Ngân, Giám đốc Hợp tác xã Trồng cam Văn Yên, xã Mường Thải, chia sẻ: Năm 2017, Cục Sở hữu trí tuệ đã cấp Giấy chứng nhận nhãn hiệu “Cam Phù Yên”, đây là một bước ngoặt quan trọng để nhiều người biết đến cam Phù Yên trong việc bảo hộ chất lượng sản phẩm tăng sức cạnh tranh trên thị trường. Nên các loại cam của hợp tác xã được thị trường các địa phương trong và ngoài tỉnh đón nhận. Nhờ chất lượng tốt, sản phẩm đã được các cơ quan chuyên môn chứng nhận, nên việc lưu thông, tiêu thụ trên thị trường khá ổn định. Tính đến hết tháng 11/2021, khi còn hơn 2 tháng mới hết mùa thu hoạch cam, song hợp tác xã đã tiêu thụ được khoảng 40% sản lượng, tương đương với 80 tấn. Còn lại sẽ đưa ra thị trường dịp trước, trong và sau Tết Nguyên đán Quý Mão 2023. Qua đó, giúp cho người nông dân có thu nhập để vui xuân, đón tết sau một năm lao động vất vả.

Giá thành quả cam, quýt, bưởi năm nay cao hơn từ 10-15% so với vụ năm 2021, nên tổng doanh thu của HTX Trồng cam Văn Yên ước đạt khoảng 5 - 6 tỷ đồng. Ngoài việc tiêu thụ sản phẩm tự sản xuất, hợp tác xã còn phát huy vai trò “bà đỡ” cho người dân trồng cây ăn quả trong vùng. Vụ năm nay, HTX Trồng cam Văn Yên còn kết nối và hỗ trợ tiêu thụ sản phẩm cam, bưởi và một số loại cây ăn quả khác cho người dân trong vùng, với diện tích khoảng 12 ha.

Ông Đinh Đức Điền, Phó Chủ tịch UBND xã Mường Thải, huyện Phù Yên, cho biết: Cây ăn quả có múi đã trở thành cây trồng chủ lực của xã Mường Thải. Cam Mường Thải hiện có mặt tại 8/10 bản của xã với khoảng 180 ha, trong đó có khoảng 100 ha đã cho thu hoạch, sản lượng ước tính năm 2022 là hơn 3.000 tấn. Cây cam đã mang lại hiệu quả kinh tế cao, được thương lái đến mua tận vườn. UBND xã tiếp tục động viên các hộ gia đình giữ vững thương hiệu cam Phù Yên, đầu tư sản xuất theo đúng quy trình cam hữu cơ, thực hiện yêu cầu nghiêm ngặt trong sử dụng thuốc bảo vệ thực vật sinh học, bón phân, cải tạo đất, bảo đảm các tiêu chuẩn về an toàn thực phẩm.

Bà Bạc Cầm Thị Xiêng, Trưởng phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Phù Yên, cho biết: Hiện nay, toàn huyện có hơn 2.400 ha trồng cây ăn quả, trong đó có 602 ha cây ăn quả có múi tập trung tại các xã: Mường Thải, Mường Cơi, Tân Lang, với các loại cây chủ yếu, như: Cam Vinh, cam đường canh, bưởi, quýt... Phát triển bền vững cây ăn quả có múi là một trong những định hướng chiến lược của địa phương. Trong đó, huyện đặc biệt quan tâm nâng tầm thương hiệu Cam Phù Yên; tích cực chuyển giao khoa học, kỹ thuật, vận động nông dân áp dụng các quy trình canh tác theo tiêu chuẩn VietGAP, nông nghiệp hữu cơ, đáp ứng tiêu chuẩn và nhu cầu của thị trường. Dự kiến năm nay Phù Yên có sản lượng khoảng 2.600 tấn quả có múi, giá bán ra thị trường cũng cao hơn so với năm trước.

Với mục tiêu khai thác hết tiềm năng các vùng đồi và phát triển bền vững cả về diện tích và chất lượng cây ăn quả trên địa bàn, huyện Phù Yên tiếp tục hỗ trợ, khuyến khích người nông dân đầu tư phát triển cây ăn quả theo hướng thâm canh, đạt tiêu chuẩn VietGAP, nâng cao chất lượng sản phẩm và giá trị kinh tế. Tăng cường kêu gọi các doanh nghiệp vào đầu tư để xây dựng mô hình liên kết với người nông dân địa phương sản xuất cây ăn quả; ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất, từng bước hình thành vùng sản xuất hàng hóa tập trung, quy mô lớn và theo chuỗi giá trị.

Có thể thấy, những năm gần đây, nông dân huyện Phù Yên đã chủ động về kỹ thuật và quá trình chăm sóc cây ăn quả để đưa ra thị trường những loại hoa quả có chất lượng phục vụ nhu cầu tiêu dùng dịp Tết Nguyên đán Quý Mão đang đến gần. Hy vọng thời tiết ủng hộ người nông dân, để mỗi loại cây ăn trái được mùa và người nông dân có một cái tết thêm phần sung túc, đủ đầy.