Những ngày này, không khí sản xuất tại nhà máy Công ty cổ phần Phúc Sinh Sơn La, xã Chiềng Mung diễn ra khẩn trương. Cà phê nguyên liệu được tập kết, phân loại, đưa vào dây chuyền sơ chế, chế biến. Đi vào hoạt động từ năm 2018, đến nay, Công ty đã liên kết với hơn 2.000 hộ trồng cà phê, xây dựng vùng nguyên liệu trên 3.000 ha.

Ông Vũ Việt Thắng, Tổng Giám đốc Công ty, cho biết: Duy trì, mở rộng thị trường, doanh nghiệp tập trung chuẩn hóa vùng nguyên liệu, ứng dụng công nghệ trong quản lý sản xuất và truy xuất nguồn gốc. Các vườn cà phê của hộ liên kết được xác định tọa độ, thông tin sản xuất được cập nhật từ sổ tay nông hộ điện tử đến hệ thống kho bãi. Cùng với cà phê nhân, Công ty phát triển trà Cascara từ vỏ quả cà phê, với dây chuyền sản xuất công suất 10 tấn quả/ngày. Hiện cà phê nhân và trà Cascara của doanh nghiệp đã được xuất khẩu sang các thị trường EU, Hoa Kỳ và Trung Đông.

Ở phân khúc cà phê đặc sản, HTX Ara-Tay Coffee, xã Mường Chanh hiện quản lý khoảng 70 ha cà phê, liên kết sản xuất với 300 hộ dân. Chị Cầm Thị Mòn, Giám đốc HTX, cho biết: Vừa qua, HTX đã đón đoàn chuyên gia, nhà đầu tư Hoa Kỳ và Ả Rập Xê Út đến khảo sát vùng nguyên liệu, hệ thống nhà màng sấy và dây chuyền chế biến. Dịp này, HTX giới thiệu các mẫu cà phê chế biến theo phương pháp Natural và Honey để các chuyên gia trực tiếp thử nếm, qua đó, có thêm thông tin về yêu cầu của các thị trường nhập khẩu, đồng thời tìm kiếm cơ hội hợp tác tiêu thụ sản phẩm.

Cùng với việc giới thiệu sản phẩm, HTX Ara-Tay Coffee đã ký biên bản ghi nhớ hợp tác với Công ty TNHH CERED và Công ty TNHH WECACHA để phát triển chuỗi giá trị cà phê đặc sản. Nội dung hợp tác tập trung vào chuẩn hóa dữ liệu vùng nguyên liệu, kiểm soát chất lượng sản phẩm, triển khai các đơn hàng thử nghiệm, hướng tới xây dựng quan hệ cung ứng ổn định và mở rộng thị trường xuất khẩu. Hơn 5 năm đồng hành cùng HTX Ara-Tay Coffee và các cơ sở sản xuất tại Sơn La, Công ty đã đưa mẫu cà phê nhân xanh của các đơn vị đến gần 20 nhà rang xay trên toàn quốc. Bà Hoàng Thị Hường, Giám đốc Công ty TNHH WECACHA, cho rằng: Muốn nâng tầm thương hiệu Arabica Sơn La cần có sự phối hợp của các chủ thể trong toàn bộ chuỗi giá trị, từ người trồng cà phê đến nhà sản xuất, kinh doanh. Quan trọng hơn, sản phẩm phải duy trì được chất lượng đồng đều qua các mùa vụ và bảo đảm khả năng cung ứng lâu dài.

Những hoạt động kết nối, tìm kiếm đối tác đang tạo thêm cơ hội tiêu thụ cho các đơn vị sản xuất, chế biến cà phê. Hiện toàn tỉnh có trên 44.000 ha cà phê, sản lượng năm 2026 ước đạt gần 51.000 tấn cà phê nhân. Không chỉ là vùng trồng cà phê Arabica lớn nhất cả nước, Sơn La còn từng bước khẳng định vị thế trên thị trường xuất khẩu. Thương hiệu mang Chỉ dẫn địa lý “Cà phê Sơn La” đã có mặt tại nhiều thị trường yêu cầu cao về chất lượng như EU, Hoa Kỳ, Canada, Trung Quốc. Năm 2025, giá trị xuất khẩu cà phê của tỉnh đạt trên 112 triệu USD, chiếm gần 50% tổng giá trị xuất khẩu hàng hóa.

Nâng cao giá trị và sức cạnh tranh của cà phê Arabica, Sơn La xác định chất lượng sản phẩm, phát triển cà phê đặc sản và đẩy mạnh chế biến sâu là những hướng đi trọng tâm. Tỉnh khuyến khích xây dựng các vùng nguyên liệu mang đặc trưng riêng, phát triển sản phẩm có giá trị kinh tế cao, đáp ứng yêu cầu của từng phân khúc thị trường. Ông Nguyễn Thành Công, Phó Chủ tịch UBND tỉnh, nhấn mạnh: Muốn đưa cà phê Sơn La thâm nhập sâu vào những thị trường khó tính, sản phẩm phải có chất lượng tốt nhất, mang đặc trưng vùng miền và có giá trị gia tăng cao. Tỉnh đặt mục tiêu đến năm 2030, kim ngạch xuất khẩu cà phê đạt 186 triệu USD; tỷ lệ diện tích có chứng nhận sản xuất bền vững và mã số vùng trồng đạt trên 80%.

Cà phê Arabica Sơn La đang có thêm cơ hội khẳng định vị thế trên thị trường trong nước và quốc tế. Để tạo dựng chỗ đứng bền vững, mỗi doanh nghiệp, HTX cần tiếp tục nâng cao chất lượng sản phẩm, chủ động kết nối đối tác, mở rộng thị trường và xây dựng chuỗi cung ứng minh bạch, ổn định. Đây là những yếu tố quan trọng để nâng cao giá trị, sức cạnh tranh và đưa thương hiệu cà phê Sơn La vươn xa hơn trên thị trường thế giới.