Từ trung tâm xã Tường Hạ, theo quốc lộ 43 khoảng 4 km, chúng tôi đến bản Liên Hợp. Hai bên đường là những ngôi nhà xây khang trang, tuyến đường nội bản được đổ bê tông kiên cố. Anh Hà Văn Hữu, Bí thư chi bộ bản, chia sẻ: Bản có 218 hộ, 1.090 nhân khẩu. Nằm dọc sông Đà với địa hình chủ yếu là đồi núi cao, bản vận động bà con phát triển trồng cây tếch, với 80 ha. Đến nay, đã có 23 hộ có thu nhập ổn định từ cây tếch. Bên cạnh đó, tận dụng vùng lòng hồ thủy điện Hòa Bình, bà con tập trung nuôi cá lồng và đánh bắt thủy sản. Thu nhập bình quân đầu người đạt trên 30 triệu đồng/năm. Trong năm 2025, bản đã giảm được 9 hộ nghèo, hiện chỉ còn 23 hộ nghèo.

Vừa chú trọng phát triển kinh tế hộ gia đình, Tường Hạ còn khuyến khích mở rộng những mô hình liên kết doanh nghiệp mang lại hiệu quả kinh tế cao. Điển hình của xã Tường Hạ về chăn nuôi tập trung quy mô lớn là Công ty TNHH MTV Lê Khánh Phù Yên với quy mô chăn nuôi hàng nghìn con trâu, bò tập trung và hệ thống xử lý chất thải khép kín, bảo đảm vệ sinh môi trường. Hiện nay, Công ty liên kết với hơn 300 hộ dân ở xã Tường Hạ nuôi trâu, bò sinh sản thông qua việc hướng dẫn kỹ thuật chăn nuôi, hỗ trợ kiểm tra sức khỏe và tiêm đầy đủ các loại vắc xin phòng bệnh cho đàn gia súc. Đồng thời, doanh nghiệp cũng cam kết bao tiêu sản phẩm bò giống cho bà con. Ông Lê Văn Diễm, Giám đốc Công ty, cho biết: Mỗi năm, Công ty trực tiếp nuôi và liên kết với các hộ dân trong xã chăn nuôi, tiêu thụ từ 1.200 đến 2.000 con trâu, bò thịt và giống. Sau khi trừ chi phí, mô hình mang lại lợi nhuận từ 2 đến 2,2 tỷ đồng/năm.

Những mô hình kinh tế hiệu quả từ bản đến doanh nghiệp chính là bước chuyển rõ nét cho hướng đi đúng của địa phương. Với việc gắn lợi thế của từng vùng và đưa nhiều loại cây trồng vào sản xuất, xã Tường Hạ đã tạo tiền đề quan trọng để hình thành các chuỗi liên kết từ sản xuất đến tiêu thụ, hướng tới phát triển nông nghiệp bền vững. Hằng năm, các chỉ tiêu về sản xuất nông nghiệp của xã đều đạt và vượt kế hoạch đề ra; diện tích cây lương thực đạt trên 500 ha, sản lượng đạt 3.000 tấn; cây màu vụ đông tăng lên 105 ha, đạt 156% so với kế hoạch. Tận dụng diện tích đất màu mỡ ở vùng bán ngập từ tháng 3 đến tháng 9, xã tuyên truyền, hướng dẫn bà con trồng các loại cây ngắn ngày; xây dựng mô hình điểm trồng cây ngô lai. Hằng năm, bà con ở các bản Đồng La, Tường Thượng, Thống Nhất, Liên hợp, Tiên Phong thâm canh 45 ha cây ngắn ngày ở vùng đất bán ngập, trong đó, 30 ha trồng vừng, còn lại trồng ngô. Xã cũng đã hình thành vùng trồng rừng sản xuất tập trung tại các bản Tường Phong, Tân Đà, Liên Hợp, Thống Nhất, Khảo, Tường Thượng, với trên 300 ha, trong đó 60 ha cho thu hoạch gỗ. Toàn xã hiện khoanh nuôi, bảo vệ gần 5.200 ha rừng, tỷ lệ che phủ đạt trên 53%, mỗi năm được chi trả hơn 700 triệu đồng từ dịch vụ môi trường rừng.

Cùng với trồng trọt, xã Tường Hạ chú trọng phát triển chăn nuôi theo hướng hàng hóa. Hiện nay, tổng đàn đại gia súc của xã đạt trên 8.000 con trâu, bò; trên 10.000 con lợn và trên 70.000 con gia cầm. Toàn xã có 47 hộ dân, 1 hợp tác xã và 1 công ty chăn nuôi trâu, bò theo mô hình gia trại, trang trại, tập trung chủ yếu ở các bản Khoa 1, Khoa 2, Liên Hợp, Thống Nhất. Bà con chủ động trồng 137 ha cỏ và 47 ha chuối làm thức ăn chăn nuôi. Duy trì 264 lồng cá, năng suất trung bình từ 0,5 đến 1 tấn/lồng/năm, tổng sản lượng thủy sản của cả xã đạt hơn 600 tấn/năm.

Nói về định hướng phát triển nông nghiệp của xã, bà Hoàng Thị Hồng, Chủ tịch UBND xã Tường Hạ, cho biết: Xã tiếp tục khuyến khích nhân dân trồng các giống lúa đặc sản, hữu cơ; các loại rau màu như ngô sinh khối, tỏi, bắp cải... tại các phiêng bãi dọc suối, sông. Đồng thời, chuyển đổi cơ cấu cây trồng trên vùng đất bán ngập; đẩy mạnh phát triển các mô hình chăn nuôi tập trung theo hướng trang trại, nông trại. Đối với các bản vùng cao, xã tuyên truyền vận động nhân dân trồng rừng tếch sản xuất gắn với tiêu thụ sản phẩm.

Bước đột phá trong phát triển kinh tế tại Tường Hạ là kết quả từ sự chủ động, nhạy bén của cấp ủy, chính quyền cùng tinh thần cần cù, sáng tạo của nhân dân. Hiệu quả phát triển kinh tế được đánh giá bằng tiêu chí thu nhập giúp địa phương giải quyết hiệu quả bài toán giảm nghèo bền vững, tạo đà vững chắc cho mục tiêu phấn đấu xã không còn hộ nghèo vào năm 2030.