Nông nghiệp công nghệ cao và xuất khẩu làm bệ đỡ

Từ đầu năm đến nay, nhiều chỉ tiêu kinh tế của tỉnh tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực. Tổng thu ngân sách trên địa bàn đạt 20.572 tỷ đồng, bằng 102,7% dự toán; so với cùng kỳ năm trước nhiều chỉ số quan trọng đều tăng: tổng mức bán lẻ hàng hóa tăng 13,54%; chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tăng 8,63%; giá trị sản xuất công nghiệp tăng 10,74% so với cùng kỳ.

Nông nghiệp tiếp tục giữ vai trò quan trọng trong cơ cấu kinh tế của tỉnh. Với lợi thế về khí hậu, thổ nhưỡng và quỹ đất sản xuất lớn, Sơn La đang tập trung phát triển nông nghiệp hàng hóa theo hướng hiện đại, ứng dụng khoa học công nghệ, nâng cao chất lượng và giá trị gia tăng của sản phẩm. Nhiều doanh nghiệp, hợp tác xã trên địa bàn tỉnh đang đẩy mạnh liên kết sản xuất, ứng dụng quy trình canh tác tiên tiến nhằm nâng cao giá trị nông sản.

Hiện nay, HTX Ara-Tay Coffee, xã Mường Chanh có 14 thành viên, canh tác 50 ha cà phê và liên kết với hơn 300 hộ dân. Đơn vị phát triển vùng nguyên liệu theo hướng hữu cơ, sở hữu 3 sản phẩm OCOP 4 sao. Bà Cầm Thị Mòn, Giám đốc HTX, cho biết: Việc được hỗ trợ xúc tiến thương mại, quảng bá sản phẩm và công nhận OCOP đã tạo điều kiện để HTX nâng cao chất lượng, mở rộng sản xuất và từng bước khẳng định thương hiệu trên thị trường.

Trong 5 tháng đầu năm 2026, giá trị hàng hóa xuất khẩu của tỉnh ước đạt 117,96 triệu USD, tăng 15,31% so với cùng kỳ năm trước. Các mặt hàng chủ lực gồm cà phê, chè, sản phẩm từ sắn, chuối và nông sản chế biến. Cùng với phát triển vùng nguyên liệu và ứng dụng công nghệ số trong quản lý, truy xuất nguồn gốc, Sơn La hiện có 560 cơ sở chế biến nông sản, trong đó 5 nhà máy quy mô công nghiệp, góp phần nâng cao giá trị sản phẩm và giảm áp lực tiêu thụ theo mùa vụ.

Cùng với phát triển sản xuất, Sơn La chú trọng nâng cao hiệu quả hoạt động của các hợp tác xã, phát triển sản phẩm OCOP gắn với lợi thế địa phương và nhu cầu thị trường. Ông Vũ Tiến Đĩnh, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, cho biết ngành tiếp tục triển khai các giải pháp nâng cao giá trị nông sản, tập trung phát triển sản phẩm OCOP theo hướng thực chất, bền vững, ưu tiên nâng cao chất lượng, cải tiến mẫu mã và đáp ứng yêu cầu thị trường. Qua đó, góp phần nâng cao sức cạnh tranh của nông sản Sơn La, tăng thu nhập cho người dân.

Thu hút đầu tư - tạo động lực mới

Từ đầu năm đến nay, thu hút đầu tư tiếp tục là động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế của tỉnh. Hoạt động thu hút đầu tư tiếp tục khởi sắc khi Công ty CP Tập đoàn Xuân Thiện đề xuất nghiên cứu đầu tư Dự án Thủy điện tích năng Đông Phù Yên tại xã Mường Bang; dự án có công suất 1.200 MW, tổng mức đầu tư gần 27.900 tỷ đồng, góp phần bổ sung nguồn điện cho hệ thống điện quốc gia và tạo động lực phát triển kinh tế địa phương.

Đối với Cụm Nhà máy điện mặt trời Sơn La, dự án gồm 8 nhà máy thành phần với tổng công suất khoảng 1.000 MW, dự kiến triển khai tại các xã Mai Sơn, Chiềng Sung, Chiềng Mung, Yên Châu và Yên Sơn, tổng mức đầu tư khoảng 21.600 tỷ đồng. Việc nhiều nhà đầu tư lớn quan tâm đến lĩnh vực năng lượng tái tạo cho thấy sức hút ngày càng tăng của Sơn La nhờ những lợi thế tự nhiên cùng môi trường đầu tư kinh doanh liên tục được cải thiện.

Cùng với các nguồn lực đầu tư công, khu vực kinh tế tư nhân đang ngày càng khẳng định vai trò là động lực quan trọng của tăng trưởng. Nhiều doanh nghiệp trong lĩnh vực nông nghiệp, chế biến, thương mại và năng lượng tiếp tục mở rộng quy mô đầu tư, tạo việc làm và đóng góp ngân sách cho địa phương.

Bên cạnh đó, du lịch tiếp tục duy trì tốc độ tăng trưởng khá, đóng góp tích cực vào cơ cấu kinh tế địa phương: Doanh thu hoạt động dịch vụ lưu trú, ăn uống, du lịch lữ hành đạt trên 2.500 tỷ đồng, tăng 15,8% so với cùng kỳ năm trước. Chỉ tính riêng trong tháng 5, lượng khách du lịch đến với Sơn La đạt 445.000 lượt. Ngoài ra, lĩnh vực vận tải hành khách và hàng hóa cũng tăng trưởng mạnh, tổng doanh thu ước đạt 1.981,8 tỷ đồng, tăng 17,89% so với cùng kỳ năm trước.

Từ đầu năm đến nay, tỉnh đã phê duyệt 13 dự án đầu tư mới với tổng vốn đăng ký 21.077 tỷ đồng; điều chỉnh 8 dự án với tổng vốn tăng thêm 538 tỷ đồng; tổ chức thẩm định 29 dự án có tổng vốn đăng ký khoảng 61.340 tỷ đồng. Các dự án tập trung chủ yếu vào lĩnh vực đô thị, công nghiệp, năng lượng và hạ tầng kỹ thuật. Công tác tiếp nhận, thẩm định và xử lý hồ sơ đầu tư được thực hiện kịp thời, góp phần cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh và tạo thêm dư địa cho tăng trưởng kinh tế.

Bên cạnh khu vực doanh nghiệp, đầu tư công tiếp tục đóng vai trò dẫn dắt, tạo sức lan tỏa và thu hút các nguồn lực xã hội. Trong 5 tháng đầu năm 2026, vốn đầu tư thực hiện trên địa bàn ước đạt 1.695,94 tỷ đồng, tăng 13,46% so với cùng kỳ, bằng 27,88% kế hoạch năm. Nguồn vốn được ưu tiên cho các dự án trọng điểm như hệ thống trường phổ thông dân tộc nội trú tại các xã biên giới, tuyến cao tốc Hòa Bình - Mộc Châu đoạn qua Sơn La và Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.

Phát huy hiệu quả các động lực từ nông nghiệp, thu hút đầu tư và giải ngân vốn đầu tư công, Sơn La đang tạo nền tảng vững chắc cho tăng tốc thực hiện mục tiêu tăng trưởng. Đồng thời, tạo một bệ phóng vững chắc, sẵn sàng đón nhận những vận hội lớn hơn trong giai đoạn phát triển tiếp theo.