Tham dự Diễn đàn có ông Cao Đức Phát, Ủy viên Ban chấp hành Trung ương Đảng, Phó Trưởng ban Thường trực Ban Kinh tế Trung ương; ông Vũ Tiến Lộc, Chủ tịch Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam; lãnh đạo các bộ, ngành Trung ương, lãnh đạo các tỉnh trong khu vực Đông Nam bộ; Tổng lãnh sự các nước Campuchia, Lào, Italia tại TP.Hồ Chí Minh, đại diện các tổ chức quốc tế, cùng gần 500 doanh nghiệp đến từ các tỉnh, thành trong vùng kinh tế Đông Nam bộ. 

Tại diễn đàn, tham luận của các đại biểu đã khẳng định, vùng Đông Nam bộ là vùng kinh tế đang đứng trước một cơ hội lớn, đó là cơ hội phát triển và tăng trưởng kinh tế bền vững, với đòn bẩy liên kết thành một không gian kinh tế thống nhất, có sự quy hoạch tổng thể chung của vùng bao gồm cả quy hoạch phát triển, xây dựng, vùng nguyên liệu, các cụm, chuỗi, khu công nghiệp, đô thị, kết nối hạ tầng, nguồn nhân lực và môi trường. Đây cũng là “cửa ngõ” kinh tế và cầu nối của Việt Nam ra thế giới. Khu vực này đang hội tụ những lợi thế vượt trội và có nhiều điều kiện để phát triển công nghiệp, dịch vụ, đi đầu trong sự nghiệp công nghiệp hóa-hiện đại hóa đất nước. Những năm qua, các địa phương vùng Đông Nam bộ phát triển ngày càng năng động, đạt được tốc độ tăng trưởng cao, bền vững ở nhiều lĩnh vực như: Điện tử, phần mềm, các dịch vụ thương mại, logistics, tài chính, viễn thông, du lịch; đồng thời đã phát triển một số ngành công nghiệp mũi nhọn như: Khai thác và chế biến dầu khí, luyện cán thép, năng lượng điện, công nghệ tin học, hóa chất cơ bản, phân bón và vật liệu… làm nền tảng công nghiệp hóa của vùng và cả nước.

Đến nay, vùng Đông Nam bộ chiếm khoảng 40% GRDP cả nước, đóng góp gần 60% thu ngân sách Nhà nước, GRDP tính theo đầu người cao gần gấp 2,5 lần mức bình quân cả nước, tỷ lệ đô thị hóa cao nhất nước, tốc độ tăng trưởng kinh tế của vùng luôn cao hơn khoảng 1,4 - 1,6 lần tốc độ tăng trưởng bình quân chung cả nước…

Tuy nhiên, bên cạnh những lợi thế ấy, thực tế cho thấy, sự phát triển của vùng Đông Nam bộ chưa tương xứng với tiềm năng, lợi thế. Cụ thể, Đông Nam bộ về cơ bản vẫn chưa chuyển đổi thành công sang mô hình tăng trưởng với giá trị gia tăng cao, quản trị hiện đại, trong đó hàm lượng công nghệ và tri thức đóng vai trò quyết định. Kết cấu hạ tầng của vùng chưa theo kịp yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội. Giao thông đường bộ, đường thủy, cảng biển chưa thực sự kết nối tốt, chưa hiện đại, chi phí cao; chất lượng đô thị còn thấp; chậm hình thành các trung tâm khoa học, công nghệ sáng tạo trình độ quốc tế. Đặc biệt, giữa các tỉnh, thành phố còn thiếu sự phối hợp làm chậm hình thành một không gian kinh tế vùng thống nhất…

Để Đông Nam Bộ có thể phát triển đúng với tiềm năng, lợi thế, các đại biểu cho rằng, trong thời gian tới, chiến lược phát triển từng tỉnh trong khu vực cần được quy hoạch trong tư duy phát triển vùng. Theo các chuyên gia kinh tế, vùng Đông Nam bộ cần đi trước một bước về thực hiện cơ chế thị trường định hướng XHCN, tạo động lực thực hiện tái cơ cấu kinh tế, đổi mới mô hình tăng trưởng, hình thành không gian kinh tế vùng thống nhất hỗ trợ thực hiện tái cơ cấu kinh tế cấp vùng.

Các đại biểu cũng cho rằng, TP. Hồ Chí Minh cần đóng vai trò hạt nhân trong việc phát triển nội vùng cũng như liên vùng. Theo ông Vũ Tiến Lộc, Chủ tịch Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam thì chính sự phát triển của TP.Hồ Chí Minh sẽ tạo nên trung tâm lan tỏa trong khu vực. Phương châm quan trọng trong phát triển kinh tế vùng chính là phương châm cùng thắng. Mà muốn cùng thắng thì phải xử lý được mối quan hệ giữa trung tâm và vệ tinh; giữa việc hội tụ và lan tỏa trong sự phát triển của khu vực./.