Cây ăn quả có múi trên địa bàn huyện Phù Yên, chủ yếu là quýt ngọt (giống địa phương); cam đường canh; cam Vinh; các loại cam V2, cam sen; bưởi Diễn, bưởi da xanh, tập trung tại các xã Tân Lang, Mường Cơi và Mường Thải. Một số diện tích cây bị thoái hóa do được trồng từ nhiều năm; việc chăm sóc, thâm canh chưa đảm bảo kỹ thuật; cắt tỉa, tạo khung tán cho cây chưa được áp dụng hoặc áp dụng không triệt để, dẫn đến cây có tán cao, rậm rạp và không cân đối. Bên cạnh đó, nhân dân sử dụng phân bón chưa đúng và không đảm bảo dinh dưỡng cho cây ở từng giai đoạn sinh trưởng. Dẫn đến các vườn cây ăn quả có hiện tượng vàng lá, thối rễ; có những diện tích quýt ngọt và bưởi da xanh không ra hoa hoặc ra hoa nhưng không đậu quả...

Khắc phục tình trạng thoái hóa cây trồng, UBND huyện Phù Yên đã chỉ đạo các cơ quan chuyên môn tập trung triển khai các giải pháp: Đối với diện tích cây cam Vinh, cam đường canh, quýt ngọt đã bị bệnh vàng lá, thối rễ, hỏng, cây còi cọc, năng suất, chất lượng thấp, thì thực hiện chặt bỏ và chuyển sang cây trồng khác có giá trị kinh tế cao hơn.

Đối với diện tích cây già cỗi, được “trẻ hóa” bằng kỹ thuật cắt, ghép cành. Đến nay, toàn huyện đã tiến hành cải tạo trên 50 ha, trồng lại 80 ha cây, dự kiến diện tích được trồng lại và cải tạo sẽ cho thu hoạch từ vụ quả năm 2026. Diện tích cây ăn quả được chuyển sang sản xuất hữu cơ đạt trên 100 ha, năng suất tăng từ 1 tấn quả/ha trở lên so với cách làm truyền thống. Diện tích cây quýt ngọt, cam đường canh và cam Vinh được tập trung bón phân hữu cơ ở giai đoạn kiến thiết cơ bản. Khi cây đã cho sản phẩm sẽ bón bằng đỗ tương, ngô ủ để cung cấp dinh dưỡng cho cây trong thời gian cho ra hoa đến khi thu hoạch. 40 ha quýt ngọt được nhân giống ghép mắt tiến hành bón phân hữu cơ để tăng cường sức sống cho cây, kéo dài tuổi thọ của cây, không làm thoái hóa đất.

Tập trung thực hiện các giải pháp khắc phục tình trạng thoái hóa cây ăn quả, huyện Phù Yên duy trì diện tích hiện có và mở rộng vùng cây ăn quả có thế mạnh; giữ vững chứng nhận nhãn hiệu “Cam Phù Yên”, quýt ngọt đạt OCOP 3 sao. nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm, giúp nông dân có thu nhập cao từ trồng cây ăn quả.