Những ngày này, các thành viên HTX Nông nghiệp Trường An Xanh Xuân Nha, bản Thín đang tập trung thu hoạch dứa mật, loại cây trồng mới được bà con đưa vào canh tác hơn 1 năm nay. Dưới cái nắng nóng gay gắt của vùng đất biên giới, nhưng không khí lao động vẫn rộn ràng, phấn khởi bởi vụ dứa năm nay được mùa, giá bán ổn định từ 20.000-25.000 đồng/kg, mỗi héc-ta cho thu nhập trên 60 triệu đồng.

Ông Mùi Văn Xuân, Giám đốc HTX Trường An Xanh Xuân Nha, cho biết: Được thành lập năm 2020 với 10 thành viên ban đầu, đến nay, HTX có 31 thành viên, sản xuất 96 ha cây ăn quả các loại, gồm: Xoài, nhãn, táo, dứa... Trong đó, HTX có sản phẩm táo đại Xuân Nha đạt chứng nhận OCOP 3 sao. Từ việc liên kết sản xuất, hỗ trợ kỹ thuật chăm sóc đến tìm kiếm thị trường tiêu thụ, HTX từng bước giúp các thành viên thay đổi tư duy sản xuất, nâng cao giá trị nông sản và tăng thu nhập bền vững.

Bắt nhịp xu thế sản xuất nông nghiệp ứng dụng công nghệ, HTX Nông nghiệp Trường An Xanh Xuân Nha đã lắp đặt hệ thống camera giám sát tại vườn, sử dụng sổ nhật ký điện tử, theo dõi toàn bộ quy trình sản xuất; ưu tiên sử dụng phân bón hữu cơ nhằm nâng cao chất lượng, giá trị sản phẩm. Mỗi năm, HTX thu hoạch trên 670 tấn quả các loại, thu về trên 4 tỷ đồng; thu nhập bình quân của các hộ thành viên HTX đạt 100-120 triệu đồng/năm, cao hơn so với sản xuất nông nghiệp nhỏ lẻ trước đây. Bên cạnh đó, HTX còn đẩy mạnh quảng bá, giới thiệu sản phẩm trên nền tảng số, mạng xã hội và các sàn thương mại điện tử, từng bước mở rộng thị trường tiêu thụ sản phẩm.

Tại bản Tưn, các thành viên HTX Sản xuất và chế biến măng sạch Xuân Nha cũng đang tất bật với công việc đóng hàng nghìn bầu tre bát độ gửi cho các đơn hàng từ nhiều nơi trong và ngoài tỉnh. Chị Lò Thị Nguyễn, Giám đốc HTX phấn khởi chia sẻ: Chúng tôi có trên 240 ha vùng nguyên liệu tre bát độ với 334 hộ liên kết. Ngoài sản xuất các sản phẩm từ măng, HTX chiết cành, ươm bầu cây giống tre bát độ cung cấp cho thị trường. Năm nay, các địa phương đặt hàng số lượng lớn cây giống nên chị em làm việc không xuể. Từ đầu năm đến nay, HTX xuất bán khoảng 12.000 cây, thu về trên 180 triệu đồng.  

Mỗi năm HTX Sản xuất và chế biến măng sạch Xuân Nha còn thu hoạch 1.800 tấn măng tươi, chế biến thành các sản phẩm măng khô, măng muối, măng chua. Ngoài ra, HTX còn mua khoảng 128 tấn măng tươi bát độ, 10 tấn măng xé sợi, 2,2 tấn măng khô miếng thành phẩm cho bà con. Sản phẩm măng của HTX đã xuất khẩu sang thị trường các nước: Đài Loan, Nhật Bản và Hàn Quốc. Doanh thu đạt trên 2 tỷ đồng/năm.

Chị Đinh Thị Sen, bản Chiềng Nưa, xã Xuân Nha chia sẻ: Gia đình có 2 ha tre bát độ, tham gia HTX, tôi được cán bộ kỹ thuật hướng dẫn kỹ thuật trồng, chăm sóc chiết, cành, ươm bầu cây giống và hỗ trợ tiêu thụ sản phẩm. Năm 2025, gia đình thu hoạch 24 tấn măng tươi, được HTX thu mua với giá 4.500 đồng/kg, cho thu nhập gần 110 triệu đồng. Nhờ vậy, đời sống gia đình khấm khá hơn trước.

Hiện nay, xã Xuân Nha có 4 HTX nông nghiệp đang hoạt động, với trên 50 hộ thành viên tham gia. Từ hiệu quả thực tế của các mô hình kinh tế tập thể, nông dân xã Xuân Nha đã từng bước thay đổi tư duy sản xuất, chuyển dịch từ sản xuất manh mún nhỏ lẻ, sang sản xuất tập trung, liên kết thành lập HTX, tham gia liên kết thành lập chuỗi giá trị, kết nối tiêu thụ nông sản; chuyển đổi canh tác truyền thống, sang áp dụng khoa học kỹ thuật, ứng dụng công nghệ cao hoặc sản xuất theo hướng hữu cơ, nâng cao chất lượng, giá trị cho nông sản địa phương. Sự chuyển dịch tích cực, giúp địa phương hình thành các vùng chuyên canh tập trung, thúc đẩy phát triển nông nghiệp bền vững.

Bà Hà Thị Thân, Phó Chủ tịch UBND xã Xuân Nha, cho biết: Nghị quyết Đại hội Đảng bộ xã nhiệm kỳ 2025-2030 xác định phát triển kinh tế tập thể là một trong những giải pháp quan trọng, thúc đẩy chuyển đổi cơ cấu sản xuất nông nghiệp, nâng cao thu nhập cho người dân. UBND xã đã điều kiện để các HTX tiếp cận các chương trình hỗ trợ về vốn, khoa học kỹ thuật, chuyển đổi số, xúc tiến thương mại và xây dựng thương hiệu sản phẩm; chỉ đạo Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã tổ chức tập huấn chuyển giao kỹ thuật, hỗ trợ các HTX mở rộng vùng nguyên liệu, xây dựng sản phẩm OCOP, kết nối tiêu thụ sản phẩm với doanh nghiệp và thị trường ngoài tỉnh. Qua đó, nhiều HTX hoạt động hiệu quả, tạo việc làm ổn định cho lao động địa phương, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội và xây dựng nông thôn mới.

Từ nay đến năm 2030, xã Xuân Nha phấn đấu thành lập mới ít nhất 3 HTX, từng bước mở rộng các mô hình liên kết sản xuất gắn với chế biến, tiêu thụ sản phẩm. Đồng thời, tiếp tục hỗ trợ các HTX nâng cao năng lực quản lý, ứng dụng khoa học kỹ thuật, chuyển đổi số và xây dựng thương hiệu nông sản đặc trưng của địa phương./.