Tiên phong chuyển đổi số

Là một trong những đơn vị tiên phong chuyển đổi số, HTX Dịch vụ Phát triển Nông nghiệp 19/5, phường Vân Sơn đã và đang ứng dụng hiệu quả công nghệ số vào chuỗi sản xuất, chế biến, tiêu thụ nông sản. Ông Mai Đức Thịnh, Giám đốc HTX, chia sẻ: HTX trồng 8 ha rau an toàn; 20 ha mận hậu đạt chứng nhận VietGAP, mọi quy trình sản xuất đều ứng dụng công nghệ, từ hệ thống camera giám sát đồng ruộng, hỗ trợ quản lý, chăm sóc và xử lý vườn cây từ xa, đến báo cáo sản xuất qua hình ảnh, gắn mã vạch, tem truy xuất nguồn gốc lên mỗi sản phẩm. Bên cạnh đó, HTX đầu tư dây chuyền chế biến hiện đại, sản xuất nhiều sản phẩm đặc trưng đạt chuẩn OCOP, như: Mận sấy mật ong, mận sấy gừng, mận sấy thảo dược, rượu mận, rượu mơ, rượu trưởng bản... Ngoài thị trường truyền thống, HTX cũng đưa sản phẩm lên các sàn thương mại điện tử như Postmart, Voso, Shopee... để tăng khả năng tiêu thụ. Doanh thu HTX trung bình từ 6-7 tỷ đồng/năm.

Hoạt động trong lĩnh vực sản xuất lúa hữu cơ, HTX Dịch vụ nông nghiệp Quang Huy, xã Phù Yên hiện đang trực tiếp thâm canh 30 ha và liên kết với các hộ dân trong xã canh tác gần 75 ha lúa theo hướng hữu cơ. Đơn vị đã mạnh dạn ứng dụng nền tảng ghi chép nhật ký điện tử eGAP, công cụ giúp quản lý toàn bộ dữ liệu sản xuất, sử dụng vật tư, quy trình chăm sóc và theo dõi sinh trưởng của cây trồng. Nhờ đó, mọi thông tin đều được lưu trữ và quản lý tập trung, đảm bảo minh bạch nguồn gốc, phục vụ truy xuất sản phẩm hữu cơ và chứng minh mức giảm phát thải.

Bà Cầm Thị Ngân, Giám đốc HTX Dịch vụ nông nghiệp Quang Huy, phấn khởi: Sự hỗ trợ từ dự án “Kết nối nông nghiệp: Nâng cao năng lực cho nông dân quy mô nhỏ thông qua thương mại minh bạch và bền vững” do Đại sứ quán Ireland tài trợ đã giúp các thành viên HTX nâng cao năng lực sản xuất, làm chủ công nghệ và tư duy số trong canh tác. Vụ mùa năm nay, năng suất lúa bình quân đạt từ 6-7 tấn/ha, tăng 10-15% so với trước khi thực hiện dự án. Chất lượng gạo được đánh giá cao, đáp ứng tiêu chuẩn hữu cơ nội địa và hướng tới chứng nhận quốc tế (EU Organic hoặc USDA Organic).

Hiện nay, toàn tỉnh có 1.005 hợp tác xã (HTX), với khoảng 30.000 thành viên, hoạt động chủ yếu trong lĩnh vực nông, lâm, thuỷ sản và một số dịch vụ khác... Nhiều HTX trong lĩnh vực nông nghiệp, dịch vụ đã bắt đầu ứng dụng nền tảng số trong hoạt động quản lý và sản xuất, kinh doanh, quảng bá, giới thiệu sản phẩm, thúc đẩy chuỗi liên kết giá trị, giúp giảm chi phí sản xuất từ 15-20%, tăng năng suất từ 15-28%, đáp ứng các tiêu chuẩn chất lượng sản phẩm hàng hóa ngày càng khắt khe.

Bắt nhịp chuyển đổi số

Chú trọng nâng cao năng lực số cho HTX, Liên minh HTX tỉnh đẩy mạnh tổ chức các hội thảo, hội nghị, lớp tập huấn chuyển đổi số trong phát triển HTX cho đội ngũ cán bộ quản lý Nhà nước về kinh tế tập thể, HTX; tổ chức tham quan học tập, trao đổi kinh nghiệm, giới thiệu các mô hình HTX trong và ngoài tỉnh đang ứng dụng chuyển đổi số thành công. Định hướng các mô hình sản xuất tiêu biểu ứng dụng công nghệ số trong quản lý, điều hành hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Đồng chí Lê Huy Phong, Phó Chủ tịch phụ trách Liên minh HTX tỉnh, thông tin: Liên minh HTX tỉnh đã chủ trì và phối hợp triển khai xây dựng phần mềm quản lý cơ sở dữ liệu HTX và phần mềm chuyển đổi số cho hệ thống HTX trên địa bàn tỉnh, với tổng kinh phí 4 tỷ đồng. Đây là các công cụ giúp HTX tuân thủ tốt hơn các quy trình trong quản lý sản phẩm, quản lý sản xuất, truy xuất nguồn gốc... Thông qua phần mềm, các HTX có thể thực hiện báo cáo, khảo sát đánh giá trực tuyến, cắt giảm thời gian thực hiện bằng văn bản giấy, đồng thời, quảng bá thương hiệu, sản phẩm, giúp tăng khả năng tiêu thụ sản phẩm cho các HTX tham gia.

Từ đầu năm đến nay, Liên minh HTX tỉnh đã phối hợp tổ chức tập huấn cho 2.000 lượt học viên về quản trị HTX, kê khai thuế điện tử, kỹ năng điện tử, tuyên truyền, quảng bá xúc tiến thương mại, ứng dụng chuyển đổi số. Phối hợp với Công ty CP Truyền số liệu Việt Nam tổ chức tập huấn sử dụng phần mềm chuyển đổi số cho hệ thống các HTX... tạo chuyển biến trong tư duy về phát triển, ứng dụng chuyển đổi số trong sản xuất, kinh doanh, các giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động, năng lực quản trị và khả năng kết nối thị trường cho HTX.

Tuy nhiên, việc chuyển đổi số trong khu vực kinh tế tập thể vẫn còn không ít khó khăn, do thiếu nguồn lực tài chính đầu tư vào đổi mới, ứng dụng công nghệ, kỹ thuật mới; khả năng tiếp cận công nghệ còn hạn chế; cơ sở hạ tầng chưa đáp ứng được yêu cầu chuyển đổi số...

Ông Nguyễn Văn Kỳ, Chủ tịch HĐQT, Giám đốc HTX dịch vụ vận tải Đức Phúc, phường Chiềng Cơi, cho biết: Hiện nay, đối với tất cả các chuyến xe khách sử dụng vé điện tử và vé giấy đều bắt buộc phải xuất hóa đơn cho khách hàng. Tuy nhiên hệ thống kế toán chưa đủ năng lực đáp ứng yêu cầu xử lý của khách hàng, mặt khác, lái xe không thể vừa điều khiển phương tiện vừa liên hệ với bộ phận kế toán để xuất hóa đơn. Đây là vướng mắc rất thực tế mà các HTX vận tải đang gặp phải.

Tháo gỡ những khó khăn, Liên minh HTX tỉnh đã tổ chức hội nghị đối thoại chính sách phát triển với các HTX, trong đó tập trung những vấn đề liên quan đến những hạn chế trong việc tiếp cận chuyển đổi số, vướng mắc về các cơ chế, chính sách hỗ trợ, ưu đãi đặc thù áp dụng cho HTX. Trên cơ sở đó, Liên minh HTX tỉnh tổng hợp, báo cáo các sở, ngành và UBND tỉnh xem xét, tháo gỡ trong thời gian tới. Đồng thời, Liên minh HTX tỉnh tăng cường tuyên truyền, thay đổi nhận thức về chuyển đổi số cho đội ngũ quản lý, các thành viên HTX...

Việc chuyển đổi số hoạt động sản xuất, kinh doanh bước đầu đã làm thay đổi tổ chức và quản trị hoạt động của HTX so với phương thức quản lý truyền thống. Mục tiêu trong thời gian tới Liên minh HTX tỉnh tiếp tục hỗ trợ đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong quản lý, điều hành hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ cho các  HTX; phát huy tốt vai trò cầu nối, dẫn dắt thành viên trong sản xuất, quảng bá, xúc tiến thương mại và tiêu thụ sản phẩm.