Trong giai đoạn 2021-2025, huyện Phù Yên cũ đã chỉ đạo nhân dân chuyển đổi cơ cấu kinh tế nông nghiệp, sản xuất hữu cơ và ứng dụng công nghệ cao. Triển khai hỗ trợ hơn 10 tỷ đồng cho các tổ hợp tác và HTX sản xuất theo hướng hữu cơ. Tính đến hết tháng 6/2025, khu vực Phù Yên có trên 60 HTX hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp và dịch vụ; một số thương hiệu nông sản đã được công nhận, gồm: Cam Phù Yên, Gạo Phù Yên... Một số sản phẩm OCOP, như: Trà túi lọc Minh Ngọc; cao nước An Xoa; thịt trâu gác bếp Vân Vân; đồ gỗ gia đình On's... Nhiều loại cây trồng như lúa, cam đường canh, quýt ngọt từng bước được chuyển sang sản xuất hữu cơ, với gần 700 ha.

Trong nhiệm kỳ 2025-2030, Đảng bộ 8 xã khu vực Phù Yên đặt mục tiêu phát triển từ 1-2 HTX mới/xã. Theo đó, xã Phù Yên sẽ có trên 9 HTX; Mường Bang có 5 HTX; Gia Phù và Mường Cơi có 8 HTX/xã; Suối Tọ và Kim Bon có 1 HTX; Tân Phong tái lập và phát triển mới 3 HTX; Tường Hạ có trên 4 HTX. Riêng đối với các xã Kim Bon, Suối Tọ và Tân Phong sẽ nghiên cứu xây dựng các HTX gắn với xây dựng các sản phẩm OCOP. Đồng thời, phát triển mới từ 7 sản phẩm OCOP mới trở lên.

Xã Mường Cơi có 200/600 ha cây ăn quả đã áp dụng quy trình sản xuất VietGAP và hữu cơ, nông dân sử dụng phân bón hữu cơ, xử lý sâu bệnh bằng phương pháp sinh học, hạn chế tối đa việc sử dụng hóa chất. Các sản phẩm như cam, quýt ngọt chất lượng cao, được thị trường đánh giá tốt. Hiện nay, trên địa bàn xã có 6 HTX hoạt động trong lĩnh vực sản xuất nông nghiệp, với trên 70 thành viên, trồng trên 100 ha cây ăn quả, liên kết sản xuất với các hộ gần 150 ha.

Ông Phan Ngọc Linh, Chủ tịch UBND xã Mường Cơi, cho biết: Ngay sau khi bước vào hoạt động theo mô hình mới, xã rà soát các HTX sản xuất cây ăn quả trên địa bàn đáp ứng tốt các yêu cầu sản xuất hữu cơ và VietGAP để tiếp tục hỗ trợ xây dựng liên kết sản xuất, tiêu thụ sản phẩm giữa HTX với các hộ nông dân, nhất là giữ vững thương hiệu “Cam Phù Yên”; vận động các hộ sản xuất thành lập các HTX, mở rộng liên kết sản xuất và tiêu thụ sản phẩm cho bà con, củng cố chỗ đứng của nông sản Mường Cơi trên thị trường.

Còn xã Phù Yên, hiện nay có diện tích trồng lúa hữu cơ đạt khoảng 500 ha, trong đó, 130 ha đã được cấp chứng nhận hữu cơ. Thương hiệu “Gạo Phù Yên” đã được khẳng định, sản phẩm nhận được đánh giá cao của người tiêu dùng, vì vậy, địa phương tiếp tục vận động các tổ hợp tác liên kết cùng HTX nhân rộng mô hình trồng lúa hữu cơ. Đến nay, đã có hơn 1.000 hộ dân tham gia mô hình liên kết sản xuất, tiêu thụ sản phẩm, giá bán sản phẩm gạo hữu cơ đạt từ 35 nghìn đồng/kg trở lên, góp phần nâng cao thu nhập cho người trồng lúa.

Bà Cầm Thị Ngân, Giám đốc HTX dịch vụ nông nghiệp Quang Huy, phấn khởi nói: Bắt đầu sản xuất lúa theo hướng hữu cơ từ năm 2019 với hơn 15 ha, đến nay, HTX có trên 50 ha tự sản xuất và liên kết sản xuất với 1.000 hộ, diện tích trồng lúa hữu cơ đạt 150 ha, năng suất bình quân đạt 5 tấn thóc/ha. Gạo hữu cơ được khách hàng trong và ngoài tỉnh ưa chuộng, giá bán cao hơn gạo sản xuất theo phương pháp truyền thống từ 15 nghìn đồng/kg trở lên. Hơn nữa, việc xây dựng thương hiệu “Gạo Phù Yên” đã giúp các thành viên HTX tiêu thụ sản phẩm thuận lợi.

Với diện tích mặt nước rộng hơn 500 ha của lòng hồ thủy điện Hòa Bình, xã Tường Hạ đã phát triển hơn 200 lồng cá. Hiện nay, xã đã xây dựng kế hoạch phát triển nghề nuôi cá lồng, áp dụng quy trình sản xuất VietGAP trong nuôi trồng thủy sản làm cơ sở để xây dựng thương hiệu. Căn cứ vào kết quả xác định các vị trí nước sâu, hạn chế tối đa ảnh hưởng của biến đổi mực nước, xã đã xác định được một số địa điểm an toàn tại các bản Nà Pục, Hạ Lương... để người nuôi cá di chuyển lồng về khi mực nước xuống thấp.

Ông Cầm Văn Thống, Giám đốc HTX Thủy sản Tường Phong, xã Tường Hạ, cho hay: HTX có trên 100 lồng cá, chủ yếu là các loại cá lăng, trắm, chép... sản lượng đạt khoảng 2 tấn cá/lồng/năm, được tiêu thụ tại các nhà hàng trên khu vực Phù Yên, Bắc Yên và một số xã lân cận thuộc tỉnh Phú Thọ. HTX đang hướng dẫn các thành viên chuyển đổi sang quy trình nuôi cá VietGAP để hướng đến xây dựng thương hiệu sản phẩm, liên kết với các bạn hàng, nhà hàng trong và ngoài khu vực để tiêu thụ sản phẩm.

Liên kết trong sản xuất và tiêu thụ nông sản ở khu vực Phù Yên không chỉ giúp khẳng định thương hiệu nông sản của địa phương trên thị trường trong và ngoài tỉnh, mà còn tạo cơ hội để nông dân làm giàu trên chính mảnh đất quê hương.