Chiềng Khay là xã vùng cao của huyện Quỳnh Nhai, có lợi thế về diện tích đất sản xuất lớn cùng với khí hậu mát mẻ, thích hợp với nhiều loại cây trồng. Xã vận động, tuyên truyền bà con chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi theo hướng tận dụng thế mạnh của địa phương. Ông Lò Văn Tuyến, Phó Chủ tịch UBND xã Chiềng Khay, thông tin: Toàn xã có 273,5 ha quế; 47 ha mắc ca, sa nhân; hơn 130 ha cây ăn quả các loại. Chiềng Khay còn phát triển mạnh chăn nuôi với tổng đàn gia súc gần 10.000 con, phát triển gần 63 ha cỏ chủ động nguồn thức ăn chăn nuôi. Kinh tế phát triển, đời sống nhân dân cải thiện, thu nhập trên 45 triệu đồng/người/năm, thời điểm hiện tại tỷ lệ hộ nghèo giảm còn 11,4%.

Gia đình ông Tẩn Văn Pặp, bản Phiêng Bay, xã Chiềng Khay luôn năng động trong phát triển kinh tế gia đình. Hiện nay, gia đình ông trồng 1 ha cây sa nhân, 4 ha xoài, 7 ha cây quế và mắc ca, duy trì nuôi 30-40 con bò, thu nhập mỗi năm trên 500 triệu đồng. Ông Pặp chia sẻ: Phải kết hợp lấy ngắn nuôi dài, chăn nuôi để có tiền đầu tư cho các loại cây trồng dài ngày như cây quế, mắc ca... Tôi cũng động viên, hướng dẫn bà con cách làm này để người dân Phiêng Bay từng bước cải thiện thu nhập gia đình.

Còn tại các xã vùng sâu, vùng xa của huyện, nhiều mô hình kinh tế mới được hình thành, bước đầu đem lại hiệu quả, như mô hình trồng cây ăn quả có múi tại xã Nặm Ét; trồng cây mắc ca tại xã Mường Chiên, Mường Giôn; trồng dược liệu tại xã Cà Nàng, Chiềng Khay; trồng cây ăn quả tại xã Chiềng Ơn, Mường Giôn; nuôi cá lồng tại xã Chiềng Bằng. Ông Cam Văn Chưn, Chủ tịch UBND xã Cà Nàng, cho biết: Hằng năm, bà con trong xã duy trì trên 600 ha cây trồng trên nương; duy trì đàn gia súc trên 5.500 con, 72 lồng cá làm hàng hóa; phát triển hơn 50 ha cây thiên niên kiện. Sự thay đổi trong cách làm kinh tế, giúp nhân dân có cuộc sống ngày một khấm khá, xã đạt chuẩn nông thôn mới vào cuối năm 2024.

Thực hiện mục tiêu chuyển đổi cơ cấu ngành nông nghiệp, huyện Quỳnh Nhai đã huy động và lồng ghép hiệu quả nguồn vốn từ các chương trình, dự án hỗ trợ người dân xây dựng mới hoặc mở rộng các mô hình sản xuất. Trọng tâm là tập trung phát huy thế mạnh của địa phương về nuôi cá lồng, chăn nuôi đại gia súc, chuyển đổi cây trồng trên đất dốc và phát triển trồng dược liệu dưới tán rừng. Hiện nay, toàn huyện đang triển khai Dự án Khu sản xuất nông sản, lâm sản tập trung của Công ty Cổ phần Liên Việt Sơn La với quy mô hơn 240 ha cây mắc ca, sản lượng 1.100 tấn/năm, vốn đầu tư 51,2 tỷ đồng. Đến nay, dự án trồng được 63 ha cây mắc ca, đang tiếp tục triển khai trong thời gian tới. Toàn huyện hiện có gần 2.000 ha cây ăn quả các loại, sản lượng trên 4.800 tấn năm 2024; duy trì  4.500 lồng cá trên lòng hồ, sản lượng nuôi và đánh bắt hơn 1.800 tấn/năm. Ngoài ra, huyện đang triển khai 8 mô hình nuôi bò sinh sản, bò đực giống, nuôi cá lăng nha, trồng thâm canh dứa, cây ăn quả, hỗ trợ phát triển sản xuất liên kết theo chuỗi giá trị. Hiện tại, Quỳnh Nhai có 3 sản phẩm OCOP là cá sông Đà cấp đông, gạo nếp tan Chiềng Khoang và tinh dầu xả Java, đang tiếp tục phát triển các sản phẩm OCOP từ thủy sản và sản phẩm cam Nặm Ét.

Ông Lò Thanh Thủy, Phó Chủ tịch UBND huyện Quỳnh Nhai, cho biết: Những năm qua, huyện Quỳnh Nhai đã thực hiện lồng ghép các nguồn vốn, nhất là nguồn vốn từ các chương trình mục tiêu quốc gia để bố trí phân bổ cho các dự án, tiểu dự án bao trùm ở nhiều lĩnh vực. Trong đó, chú trọng triển khai các mô hình sản xuất tạo sinh kế giảm nghèo bền vững, giúp bà con nhân dân ổn định đời sống, góp phần làm thay đổi diện mạo nông thôn của huyện.

Với cách làm sát thực tế, Quỳnh Nhai đã và đang định hướng, hỗ trợ giúp bà con trên địa bàn huyện xây dựng và phát triển các mô hình sản xuất đem lại hiệu quả thực tiễn, tận dụng và phát huy tiềm năng, thế mạnh của địa phương. Kết quả này cũng là cơ sở vững chắc để cấp ủy, chính quyền và nhân dân các xã của Quỳnh Nhai sau khi sắp xếp, sáp nhập tiếp tục phát huy, đưa kinh tế nông nghiệp ngày càng phát triển.