Bản biên giới Bua Hin, xã Mường Hung có 102 hộ, 100% là đồng bào dân tộc Mông sinh sống; đời sống còn khó khăn, hiểu biết của nhân dân còn nhiều hạn chế nên dễ bị các đối tượng xấu lợi dụng, lôi kéo tham gia tiếp tay cho hoạt động buôn lậu, vận chuyển ma túy qua biên giới. Hơn 10 năm qua, ông Sồng A Chư, người có uy tín bản Bua Hin, luôn vận động gia đình và nhân dân thực hiện tốt các chủ trương chính sách của Nhà nước, đẩy mạnh áp dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất để phát triển kinh tế, xóa đói giảm nghèo. Trong các đợt tuyên truyền, ông Chư đã cùng với bộ đội biên phòng vận động người dân tích cực tham gia phong trào tự quản, đảm bảo an toàn trật tự khu vực biên giới. Nhờ vậy, các hộ dân trong bản tích cực tham gia cùng các lực lượng chức năng tuần tra, bảo vệ đường biên, mốc giới; kịp thời phát hiện nhiều vụ buôn bán, tàng trữ trái phép chất ma túy, góp phần giữ vững trật tự an toàn xã hội ở khu vực biên giới.

Nhiều năm qua, ông Chư được khen thưởng về thành tích phát triển kinh tế - xã hội, xây dựng khối đại đoàn kết dân tộc thiểu số; thực hiện tốt cam kết “5 có, 5 không” trong đồng bào dân tộc Mông. Ông Chư chia sẻ: Muốn bà con tin và làm theo thì mình phải gương mẫu làm trước. Khi gia đình phát triển kinh tế ổn định, đời sống khấm khá hơn thì lời vận động mới có sức thuyết phục. Bản thân tôi làm xưởng mộc, trồng 1 ha nhãn, thu nhập hơn 100 triệu đồng/năm.

Còn tại bản Pục Tứn, xã Mường Khiêng, ông Lò Văn Thanh, Bí thư chi bộ, Trưởng bản, người có uy tín luôn tích cực tham gia các phong trào, hoạt động của bản, tiêu biểu trong phát triển kinh tế; tuyên truyền vận động người dân trồng cây ăn quả, phát triển chăn nuôi theo hướng sản xuất hàng hóa. Dẫn chúng tôi thăm mô hình kinh tế tổng hợp vườn, ao, chuồng, ông Thanh cho biết: Gia đình tôi đang nuôi 10 con lợn nái, trồng gần 1 ha xoài Đài Loan, 7 con trâu, bò; mỗi năm thu nhập gần 300 triệu đồng.

Không chỉ làm giàu cho bản thân, ông Thanh còn vận động, hướng dẫn bà con tích cực lao động sản xuất, chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, áp dụng các kỹ thuật hiện đại vào sản xuất. Thực hiện chương trình xây dựng nông thôn mới, bản thân và gia đình ông Thanh đã hiến 100m2 đất và vận động nhân dân hiến hơn 3.000m2 đất sản xuất để đổ bê tông 3 tuyến đường vào bản, với tổng chiều dài 400 m. Hằng năm, ông Thanh được công nhận đảng viên hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ; được tặng bằng khen vì có thành tích tiêu biểu trong phong trào xây dựng hệ thống chính trị ở cơ sở.

Niềm tin của nhân dân đối với người uy tín được thể hiện rõ qua sự ủng hộ trong mọi phong trào, hoạt động ở cơ sở. Bà Lò Thị Thoa, người dân bản Pục Tứn, xã Mường Khiêng, bày tỏ: Khi tuyên truyền, người có uy tín nói rõ ràng, làm gương nên bà con rất tin tưởng; khi có vướng mắc hay mâu thuẫn trong bản, người uy đứng ra hòa giải, giúp bà con hiểu nhau hơn, giữ gìn an ninh trật tự địa bàn.

Toàn tỉnh hiện có 2.185 người có uy tín, gồm: Già làng, bí thư chi bộ, trưởng bản, cán bộ nghỉ hưu, người sản xuất, kinh doanh giỏi... Hằng năm, Sở Dân tộc và Tôn giáo phối hợp với UBND các xã, phường trên địa bàn tỉnh triển khai thực hiện các chế độ, chính sách đối với người có uy tín theo quy định; phổ biến cung cấp thông tin, tập huấn bồi dưỡng kiến thức  cho người có uy tín trên địa bàn. Từ năm 2025 đến nay, cấp tỉnh đã tổ chức 2 hội nghị cung cấp thông tin cho 141 người có uy tín và tổ chức 2 đoàn với 80 đại biểu đi học tập kinh nghiệm tại các tỉnh miền núi phía Bắc và miền Trung - Tây Nguyên. Tỉnh đã hỗ trợ 87 hộ gia đình người có uy tín gặp khó khăn đột xuất do thiên tai, tổng trị giá 174 triệu đồng; phối hợp với Báo và PT-TH Sơn La, Báo Dân tộc và Phát triển cấp phát báo tới người có uy tín trên địa bàn. 

Với trách nhiệm của mình, những người có uy tín luôn gương mẫu thực hiện các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Nhiều người có uy tín đã tích cực phát triển kinh tế - xã hội, xây dựng các mô hình sản xuất mang lại hiệu quả kinh tế cao. Nhất là, trong phong trào xây dựng nông thôn mới, tiên phong hiến đất và vận động nhân dân hiến đất, đóng góp tiền của, ngày công lao động xây dựng các công trình phúc lợi, dân sinh. Với phương châm “Nhân dân làm, Nhà nước hỗ trợ”, nhiều người có uy tín đã huy động hiệu quả nguồn lực trong nhân dân để xây dựng nhà văn hóa, sửa chữa và cải tạo trường học, các tuyến đường liên xã, liên bản; góp phần xây dựng bản ngày càng sạch, đẹp. 

Bằng những kinh nghiệm sống phong phú, lòng nhiệt tình và sự gương mẫu, tận tụy, đội ngũ những người có uy tín  đã góp phần cùng cấp ủy, chính quyền, MTTQ giữ vững khối đại đoàn kết toàn dân. Các cấp, ngành và địa phương cần quan tâm chăm lo xây dựng và phát huy tốt hơn nữa vai trò người có uy tín trong cộng đồng dân cư, nhất là vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng cao, biên giới.