Báo Sơn La điện tử - Tin tức cập nhật trong ngày

Trang chủ

Giữ nghề rèn truyền thống

Hơn 20 năm qua, gia đình ông Sùng Tráng Tủa, bản Pá Khoang, xã Mường Lèo, huyện Sốp Cộp, luôn giữ nghề rèn truyền thống của dân tộc Mông. Với những bí quyết gia truyền, sản phẩm có độ tinh xảo, sắc và bền, được khách hàng ưa chuộng.

Ông Sùng Tráng Tủa (bên phải) kiểm tra chất lượng dao sau khi rèn.

Lò rèn của gia đình ông Tủa được dựng ngay gần nhà, rộng khoảng 40m². Ông Tủa chia sẻ: 15 tuổi, tôi đã giúp bố tôi thực hiện một số công đoạn trong rèn dao và học nghề. Năm tôi 40 tuổi, bố mất, tôi tiếp tục kế nghiệp nghề rèn. Để làm ra sản phẩm đẹp về mẫu mã, sử dụng tốt phải trải qua nhiều công đoạn, từ lựa chọn thép, định hình phôi, nung, rèn, tôi, mài, làm cán, vỏ dao... Ngoài ra, độ dài, độ to bản lưỡi dao, chuôi, độ dày, mỏng từ cán đến mũi dao được tính toán phù hợp khi sử dụng.

Lò rèn truyền thống của đồng bào dân tộc Mông nói chung và của gia đình ông Tủa nói riêng được đắp bằng đất trộn rơm nhào nhuyễn, sau đó để khô tự nhiên; mặt lò võng xuống để có thể đựng một lượng than nhất định, bên hông lò có một lỗ hình tròn để thổi gió cung cấp cho lò lúc rèn. Than dùng để rèn là than của gỗ nhãn, gỗ dẻ, sau khi đốt lấy than, than được ủ dưới hố đất một tuần mới sử dụng được. Tùy vào tính chất từng loại thép mà áp dụng những cách tôi khác nhau như tôi bằng nước, thân cây chuối, bùn ao hoặc dầu nhớt; có thể tôi 1 phần lưỡi dao hoặc tôi toàn bộ dao...

 Theo ông Tủa, khó nhất trong các công đoạn rèn là việc nung phôi. Phôi sắt sau khi nung đem ra quai búa, thao tác này đòi hỏi sự khỏe khoắn, nhanh, dứt khoát trong từng nhịp búa, muốn công cụ sắc bén, không bị nứt lưỡi cần tôi đến độ vừa phải, nhìn màu thép sau khi nung đỏ để quyết định chính xác thời điểm tôi. Vỏ dao thường được làm bằng gỗ pơ mu, gỗ mun hoặc dâu rừng, bởi những loại gỗ này có vân đẹp, thớ gỗ dai, dễ tạo hình và có độ bền, bóng theo thời gian sử dụng. Cán dao và vỏ dao được gia cố bằng khâu đồng hoặc bện bằng dây mây để tăng độ thẩm mỹ.

Năm 2020, gia đình ông mở rộng quy mô lò rèn và trang bị thêm quạt điện thổi lò, máy mài, máy dập phôi... Hiện nay, mỗi tháng, lò rèn của ông sản xuất từ 30 - 40 sản phẩm, chủ yếu là các loại dao đi rừng, với giá từ 250 - 400 nghìn đồng/sản phẩm, thu nhập trung bình từ 7 - 8 triệu đồng/tháng, tiêu thụ trong xã, huyện, trong tỉnh và gửi đi cho khách ở các tỉnh Yên Bái, Lào Cai, Lai Châu, Điện Biên, Hà Nội.

Một trong những khách thường xuyên đặt dao rèn của ông Tủa, anh Nguyễn Văn Long, phường Ngọc Thụy, quận Long Biên, Hà Nội, thông tin: Những sản phẩm do ông ấy làm ra không chỉ bền, đẹp, sắc, mà còn thể hiện được tấm lòng của người muốn lưu giữ nghề thủ công truyền thống của dân tộc.

Bài, ảnh: Trường Sơn
BÌNH LUẬN

Bạn còn 500/500 ký tự

Bạn vui lòng nhập từ 5 ký tự trở lên !!!

Tin mới

  • 'Đổi mới phương thức lãnh đạo thực hiện chính sách BHXH, BHYT

    Đổi mới phương thức lãnh đạo thực hiện chính sách BHXH, BHYT

    Phát huy sức mạnh của 178 đảng viên tại 14 chi bộ trực thuộc, Đảng bộ BHXH tỉnh đã và đang đổi mới phương thức chỉ đạo, điều hành nhằm thực hiện tốt chính sách BHXH, BHYT. Bằng việc tham mưu kịp thời cho cấp ủy, chính quyền địa phương và kiện toàn Ban Chỉ đạo các cấp, đơn vị đã tạo ra những bước đột phá trong công tác phát triển người tham gia, bảo vệ quyền lợi an sinh cho nhân dân, góp phần đảm bảo an sinh xã hội của địa phương.
  • '“Nhịp cầu hữu nghị”, vun đắp tình đoàn kết Việt – Lào

    “Nhịp cầu hữu nghị”, vun đắp tình đoàn kết Việt – Lào

    Đối ngoại -
    Cùng với việc củng cố, xây dựng tổ chức Hội trong sạch, vững mạnh, phát huy vai trò trong phát triển kinh tế, xã hội địa phương, những năm qua, Hội Cựu chiến binh tỉnh còn là “nhịp cầu hữu nghị” đặc biệt thắt chặt tình đoàn kết với nước bạn Lào, góp phần bồi đắp mối quan hệ gắn bó giữa hai nước Việt Nam - Lào nói chung, tỉnh Sơn La với các tỉnh Bắc Lào nói riêng.
  • 'Để cuộc bầu cử diễn ra an toàn, dân chủ, đúng pháp luật

    Để cuộc bầu cử diễn ra an toàn, dân chủ, đúng pháp luật

    Bám sát sự lãnh đạo, chỉ đạo của Trung ương, của tỉnh, các phường trung tâm của tỉnh Sơn La đang tập trung cao, hoàn tất các điều kiện phục vụ cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031. Không khí chuẩn bị khẩn trương, nghiêm túc, thể hiện rõ tinh thần chủ động của cấp ủy, chính quyền cơ sở và sự đồng thuận của nhân dân, hướng tới mục tiêu tổ chức cuộc bầu cử dân chủ, đúng luật, an toàn.
  • 'Y tế số vì sức khỏe người bệnh

    Y tế số vì sức khỏe người bệnh

    Chuyển đổi số đang tạo chuyển biến tích cực trong hoạt động của ngành y tế Sơn La, từ quản lý, điều hành đến khám, chữa bệnh. Tại các cơ sở y tế, bệnh án điện tử dần thay thế hồ sơ giấy; sổ sức khỏe điện tử tích hợp trên VNeID; thủ tục khám, chữa bệnh được rút ngắn, lấy sự hài lòng của người bệnh làm thước đo cho hiệu quả, chất lượng hoạt động.
  • 'Nền hành chính phục vụ từ cơ sở

    Nền hành chính phục vụ từ cơ sở

    Cải cách hành chính -
    Từ ngày 1/7/2025, Nghị định số 118/2025/NĐ-CP của Chính phủ về thực hiện thủ tục hành chính theo cơ chế một cửa, một cửa liên thông tại Bộ phận Một cửa và Cổng Dịch vụ công quốc gia chính thức có hiệu lực. Theo đó, mô hình Trung tâm Phục vụ hành chính công cấp xã đã trở thành mắt xích quan trọng trong bộ máy chính quyền cơ sở. Đặc biệt, tại các địa phương vừa trải qua quá trình sáp nhập đơn vị hành chính, mô hình này không chỉ là nơi giải quyết thủ tục, còn là minh chứng cho một nền hành chính phục vụ, lấy sự hài lòng của người dân làm thước đo.
  • 'Xây dựng nông thôn mới từ bản

    Xây dựng nông thôn mới từ bản

    Nông thôn mới -
    Những con đường bê tông sạch đẹp, nhà văn hóa khang trang, vườn cây trĩu quả… là hình ảnh rõ nét về sự đổi thay ở xã Yên Châu hôm nay. Sau sáp nhập, mở ra không gian phát triển mới, xã đã lấy bản làm hạt nhân, người dân làm chủ thể, từng bước tạo nền tảng vững chắc trong xây dựng nông thôn mới với mục tiêu phát triển toàn diện, bền vững.
  • 'Mai Sơn phát huy hiệu quả nông nghiệp công nghệ cao

    Mai Sơn phát huy hiệu quả nông nghiệp công nghệ cao

    Nông nghiệp -
    Xã Mai Sơn bước vào nhiệm kỳ 2025 - 2030 với quyết tâm khẳng định vị thế vùng trọng điểm nông nghiệp của tỉnh. Nông nghiệp tiếp tục là trụ cột kinh tế, chuyển mạnh sang ứng dụng công nghệ cao, tổ chức sản xuất theo chuỗi giá trị, nâng chất lượng và giá trị gia tăng. Diện mạo “thủ phủ cây ăn quả” vì thế đang đổi thay rõ nét qua những con số và mô hình cụ thể.