Hiện nay, toàn tỉnh có gần 1 triệu con gia súc, chủ yếu là trâu, bò, lợn. Bảo vệ đàn vật nuôi trong mùa đông, chính quyền các xã tuyên truyền, vận động nhân dân gia cố chuồng trại chăn nuôi bằng cách căng bạt che chắn, lót nền bằng rơm, trấu dày để cách nhiệt, giữ ấm chân vật nuôi. Ở các xã vùng cao, nông dân sử dụng củi đốt sưởi ấm cho đàn vật nuôi khi nhiệt độ giảm xuống dưới 10°C. Biện pháp này, giúp giảm tỷ lệ vật nuôi chết rét, nhất là gia súc non. Cùng với đó, áp dụng kỹ thuật ủ chua cỏ voi, rơm rạ, phụ phẩm nông nghiệp làm thức ăn cho gia súc, đảm bảo đàn vật nuôi không bị đói trong mùa đông.

Ông Nguyễn Ngọc Toàn, Chi cục Trưởng Chi cục Chăn nuôi, Thú y và Thủy sản, cho biết: Chi cục phối hợp với các xã, phường tổ chức tập huấn cho nông dân sử dụng thiết bị chống rét; cung cấp bạt nilon quây xung quanh chuồng chăn nuôi che gió cho vật nuôi. Ngoài ra, hướng dẫn người dân theo dõi dự báo thời tiết thường xuyên qua hệ thống loa truyền thanh của xã, bản chủ động ứng phó.

Đối với lĩnh vực trồng trọt, từ đầu mùa đông năm 2025 đến nay, trên địa bàn tỉnh đã xảy ra 1 đợt sương muối vào cuối tháng 11 vừa qua, trong đó, phường Chiềng Cơi có khoảng 10 ha cà phê bị ảnh hưởng; xã Bình Thuận có 2 ha cây chè và cà phê chịu tác động. Diện tích cây rau vụ đông và cây ăn quả ghi nhận thiệt hại không đáng kể do bà con đã chủ động các biện pháp phòng, chống sương muối.

Chi cục Trồng trọt và bảo vệ thực vật tỉnh đã tham mưu cho Sở Nông nghiệp và Môi trường ban hành các văn bản chỉ đạo, hướng dẫn các địa phương chủ động các biện pháp phòng, chống rét cho cây trồng. Trong đó, có công văn số 6196/SNNMT-TTBVTV, về việc chủ động các biện pháp phòng, chống và khắc phục thiệt hại do sương muối cho cây cà phê. Đồng thời, chỉ đạo các xã, phường tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn bà con nông dân kịp thời thực hiện các biện pháp ứng phó, nhất là các xã vùng cao theo dõi sát sao bản tin thời tiết, có phương án hỗ trợ nhân dân khi có hiện tượng sương muối xảy ra.

Việc trang bị kỹ thuật bảo vệ cây trồng triển khai tích cực tại các địa phương thông qua đội ngũ cán bộ khuyến nông ở cơ sở với gần 50 đợt hướng dẫn. Theo đó, nông dân sẽ được hướng dẫn cụ thể các biện pháp phòng, chống rét cho cây trồng như sử dụng rơm, rạ ủ gốc cây, tưới nước vào buối sáng sớm rửa trôi sương muối và bổ sung độ ẩm cho cây. Đối với các hộ có điều kiện kinh tế hoặc vùng chuyên canh nông nghiệp, một số biện pháp phổ biến sử dụng bạt và nilon để che phủ vườn cây. Biện pháp này, giúp giữ ấm cho cây, ngăn chặn sương muối bám vào lá, giảm nguy cơ cháy lá và chết cây.

Bà Quàng Thị Chung, bản Mai Tiên, xã Chiềng Mung, cho hay: Vụ đông năm nay, gia đình tôi trồng gần 1 ha hành lá, một số loại rau cải và cây ngô ngọt. Từ đầu mùa đông, tôi đã được hướng dẫn kỹ thuật phòng, chống rét cho cây trồng, nhất là khi có sương muối xảy ra. Hiện tại, gia đình tôi đang tích cực tưới nước bổ sung độ ẩm cho cây và bón phân kết hợp với thu hoạch khi rau đến lứa. Nhờ chủ động thực hiện các biện pháp phòng, chống rét, nên vườn rau của gia đình phát triển tốt, thu nhập từ đầu vụ đông đến nay đạt 40 triệu đồng.

Bên cạnh đó, các cơ quan chuyên môn và chính quyền các địa phương khuyến khích nông dân tiến hành hun khói cho cây trồng, đây là kỹ thuật truyền thống và đạt hiệu quả cao. Ông Cầm Văn Thiên, cán bộ Trung tâm kỹ thuật nông nghiệp, Sở Nông nghiệp và Môi trường, chia sẻ: Nguyên liệu được sử dụng để hun khói là rơm, rạ, lá khô, tiến hành đốt từ phía đón gió để tạo lớp khói mù làm tan sương và tăng nhiệt độ không khí xung quanh vườn. Bên cạnh đó, ủ gốc cây bằng phụ phẩm nông nghiệp cũng là biện pháp khá hiệu quả. Theo đó, nông dân sử dụng rơm, rạ, cỏ khô, lá mục phủ xung quanh gốc cây, nhằm giữ ẩm và cách nhiệt cho bộ rễ. Những cách làm này tiết kiệm, dễ thực hiện, phù hợp điều kiện của bà con dân tộc thiểu số ở vùng cao. Ngoài ra, chúng tôi còn khuyến cáo bà con sử dụng thêm phân bón kali và phân hữu cơ hoai mục để tăng sức đề kháng cho cây, giúp cây trồng chịu lạnh tốt hơn.

Việc trang bị kỹ thuật phòng chống rét trong sản xuất nông nghiệp trong mùa đông cho nông dân, không chỉ giảm thiệt hại về kinh tế, còn góp phần ổn định sản xuất nông nghiệp bền vững. Song để sản xuất hiệu quả hơn, rất cần bà con đầu tư thêm hệ thống tưới nước tự động; bảo đảm chuồng trại chăn nuôi kín gió, ấm áp. Đồng thời, phối hợp chặt chẽ với cơ quan chuyên môn để có biện pháp ứng phó, xử lý kịp thời khi có thiên tai tác động xấu đến sản xuất nông nghiệp, hướng tới sản xuất nông nghiệp xanh, thích ứng với biến đổi khí hậu.