Giai đoạn 2020-2024, tỉnh Sơn La có 1.114 lao động xuất cảnh đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng, tại các thị trường: Nhật Bản, Đài Loan, Hàn Quốc… Ngành nghề của lao động tập trung chủ yếu: Nông nghiệp, xây dựng... Thu nhập bình quân của người lao động đi làm việc ở nước ngoài đạt khoảng 25-35 triệu đồng/người/tháng. Tính riêng năm 2025, toàn tỉnh có trên 240 người lao động xuất cảnh đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng.

Mường Khiêng là một trong những xã có nhiều lao động đi làm việc ở nước ngoài. Ông Lò Văn Định, Phó Chủ tịch UBND xã Mường Khiêng, cho biết: Trong những năm qua, xã tích cực phối hợp với các cơ quan chức năng, doanh nghiệp tổ chức trực tiếp tuyên truyền, tư vấn giới hiệu việc làm ở nước ngoài cho người lao động tại các bản. Đến nay, xã có 29 lao động đang làm việc ở nước ngoài, tại các thị trường: Nhật Bản 17 người, Đài Loan 2 người, Nga 9 người, Trung Quốc 1 người. Việc xuất khẩu lao động, giúp nhiều hộ gia đình có người đi lao động nước ngoài đã thoát nghèo, có điều kiện sửa chữa nhà ở, đầu tư sản xuất, chăm lo học hành cho con em. 

Gia đình ông Lò Văn Păn và bà Cà Thị Hói ở bản Lót Măn, xã Mường Khiêng có hai con đang làm việc tại Nhật Bản. Ông Lò Văn Păn cho biết: Theo quy định của chương trình hỗ trợ đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng, 2 vợ chồng người con trai tôi được vay 120 triệu đồng/người từ Ngân hàng Chính sách xã hội. Sau khi học tiếng, tháng 3/2025 con dâu tôi sang Nhật Bản làm việc, đến tháng 7/2025, con trai tôi tiếp tục sang Nhật Bản làm việc. Mức lương dao động từ 30-40 triệu/người/tháng. Mỗi tháng, các con dành dụm, gửi về khoảng 40 triệu đồng. Đến nay, gia đình đã trả được hết nợ ngân hàng; có tiền nuôi 2 cháu nội ăn học; xây nhà, mua sắm đồ dùng trong gia đình và gửi tiết kiệm được một khoản để dành sau này hết hợp đồng, các con về nước, có vốn làm ăn.

Hiện nay, toàn tỉnh có khoảng 805.000 người từ 15 tuổi trở lên, trong đó, 771.000 người có khả năng lao động; tỷ lệ lao động qua đào tạo đạt 63%; 28% số lao động có bằng cấp, chứng chỉ. Giải quyết bài toàn việc làm của lao động địa phương, ngày 14/10/2025 UBND tỉnh đã ban hành Đề án số 2553 về việc đưa người lao động của tỉnh đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng giai đoạn 2025-2030. Đề án phấn đấu, giai đoạn 2025-2030 đưa 5.000 người lao động đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng; 100% người lao động được đào tạo ngoại ngữ, giáo dục định hướng và tư vấn pháp luật trước khi xuất cảnh; 100% xã, phường của tỉnh có lao động đi làm việc ở nước ngoài; ít nhất 70% lao động sau khi về nước có việc làm ổn định hoặc tự tạo việc làm tại địa phương.

Triển khai Đề án số 2553/ĐA-UBND, xã Mường Khiêng đã tăng cường tuyên truyền đến từng bản; rà soát, lập danh sách lao động có nhu cầu; phối hợp với các đơn vị chức năng tư vấn, định hướng nghề nghiệp; đào tạo nghề, bồi dưỡng ngoại ngữ và kỹ năng trước khi xuất cảnh. Ông Nguyễn Đức Thuận, Phó Trưởng phòng Văn hoá - Xã hội, xã Mường Khiêng, cho biết: Năm 2026, xã phấn đấu đưa 48 lao động đi làm việc ở nước ngoài; 100% người lao động tham gia chương trình được đào tạo ngoại ngữ, giáo dục định hướng và tư vấn pháp luật đầy đủ trước khi xuất cảnh; bảo đảm người lao động chấp hành nghiêm các quy định của pháp luật Việt Nam và pháp luật của nước tiếp nhận lao động. 

Còn đối với xã Chiềng La, Ban Chấp hành Đảng bộ xã đã ban hành Nghị quyết về việc ban hành Kế hoạch đẩy mạnh hoạt động đưa người lao động trên địa bàn xã đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng giai đoạn 2025-2030. Ông Lò Văn Ngân, Phó Chủ tịch UBND xã cho biết: Giai đoạn 2025-2030, xã phấn đấu đưa 80 người lao động đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng, đạt 100% chỉ tiêu tỉnh giao. Để hoàn thành mục tiêu đề ra, xã sẽ phối hợp với các Công ty tư vấn đưa lao động đi làm việc ở nước ngoài đến từng bản tuyên truyền, vận động, tư vấn, định hướng thị trường lao động phù hợp cho người dân. Bên cạnh đó, xã sẽ rà soát nguồn lao động trong độ tuổi, chú trọng lao động trẻ; hỗ trợ người lao động tiếp cận các chính sách vay vốn ưu đãi; tăng cường quản lý, theo dõi người lao động trước, trong và sau khi đi làm việc ở nước ngoài, góp phần triển khai Đề án số 2553/ĐA-UBND đạt hiệu quả thiết thực, bền vững.

Cùng với lãnh đạo xã Chiềng La đến thăm gia đình bà Lò Thị Xoan, dân tộc La Ha, bản Bó Mạ, xã Chiềng La có con đang đi lao động xuất khẩu tại Nhật Bản. Bà Xoan nói: Tháng 12/2024, con tôi sang Nhật Bản làm việc tại cơ sở phân loại cá, ốc đánh bắt từ biển về. Tháng đầu tiên thử việc được trả lương 15 triệu đồng. Sau đó, mức lương tăng lên hơn 20 triệu đồng/tháng; trung bình, mỗi tháng gửi về cho mẹ khoảng 7-8 triệu đồng. Sau khi con tôi hết thời gian làm việc ở Nhật Bản theo hợp đồng, rất mong Nhà nước hỗ trợ kinh phí để con được đào tạo nghề. Sau đó, tiếp tục sang Nhật Bản làm việc để có mức lương cao hơn.

Chia tay gia đình bà Lò Thị Xoan, chúng tôi tới thăm gia đình ông Lò Văn Đỉnh, bản Bó Mạ. Được biết, con trai ông Lò Văn Đỉnh, sinh năm 2023, đã hoàn thành nghĩa vụ quân sự trở về địa phương. Ông Đỉnh chia sẻ: Mới đây, gia đình được cán xã tuyên truyền chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước về việc hỗ trợ đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng, trong đó có bộ đội hoàn thành nghĩa vụ quân sự, xuất ngũ, gia đình tôi cũng định hướng cho con đi làm việc ở nước ngoài. Gia đình mong được Nhà nước hỗ trợ kinh phí để con học tiếng và học nghề về: Công nghệ thông tin hoặc phát triển nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao để con sang Nhật Bản làm việc. 

Chương trình hỗ trợ đưa người lao động ra nước ngoài làm việc, không chỉ giúp người lao động có việc làm, thu nhập ổn định, còn từng bước góp phần giảm nghèo bền vững và thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội địa phương.