Đồng bộ, phù hợp thực tiễn

Quy hoạch tỉnh Sơn La thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 1676/QĐ-TTg ngày 25/12/2023. Tuy nhiên, trong quá trình triển khai, phát sinh nhiều yếu tố mới, đòi hỏi phải rà soát, cập nhật, điều chỉnh, phù hợp với bối cảnh phát triển. Trong đó, việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã, triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp và điều chỉnh các quy hoạch cấp quốc gia, vùng, ngành tác động trực tiếp đến tổ chức không gian, phân bổ nguồn lực của tỉnh. Bên cạnh đó, các chủ trương mới của Trung ương về phát triển hạ tầng giao thông, năng lượng, đô thị, chuyển đổi số, kinh tế xanh đặt ra yêu cầu cao hơn đối với công tác quy hoạch.

Tỉnh Sơn La đã rà soát toàn diện quy hoạch được phê duyệt, kế thừa tối đa nội dung còn phù hợp, chỉ điều chỉnh những vấn đề thật sự cần thiết, bảo đảm trọng tâm, trọng điểm, mang tính chiến lược. Quá trình điều chỉnh thực hiện khoa học, có sự tham gia của các sở, ngành, địa phương, đơn vị tư vấn, chuyên gia, nhà khoa học và cộng đồng doanh nghiệp.

Ông Trần Ngọc Chính, Chủ tịch Hội Quy hoạch Phát triển đô thị Việt Nam, nguyên Thứ trưởng Bộ Xây dựng, cho biết: Việc điều chỉnh Quy hoạch tỉnh Sơn La thực hiện trên cơ sở khoa học và thực tiễn. Hội đồng thẩm định đánh giá toàn diện vị trí, vai trò của tỉnh trong vùng trung du và miền núi phía Bắc; tiềm năng, lợi thế, điểm nghẽn; định hướng tổ chức không gian, ngành ưu tiên và giải pháp huy động nguồn lực. Quy hoạch thể hiện tư duy phát triển mới, chuyển từ phân tán sang tập trung, hình thành các cực tăng trưởng và hành lang kinh tế; nâng cao tính tích hợp, tăng cường liên kết đô thị, nông thôn, hạ tầng, ngành chủ lực, tạo nền tảng nâng cao năng lực cạnh tranh và thu hút đầu tư.

Phạm vi điều chỉnh bao gồm toàn bộ diện tích hơn 14.108 km² của tỉnh, với 75 đơn vị hành chính cấp xã (67 xã, 8 phường). Quy hoạch điều chỉnh xác định các mục tiêu chủ yếu đến năm 2030: Tốc độ tăng trưởng GRDP bình quân giai đoạn 2026-2030 đạt trên 10%/năm; cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng tăng tỷ trọng công nghiệp, dịch vụ; GRDP bình quân đầu người khoảng 100-120 triệu đồng; thu ngân sách trên địa bàn trên 8.000 tỷ đồng; tỷ lệ đô thị hóa khoảng 31,5%; lao động qua đào tạo trên 70%; phấn đấu đến năm 2030 không còn hộ nghèo theo chuẩn nghèo đa chiều.

Việc điều chỉnh quy hoạch thể hiện cách tiếp cận tổng thể, dài hạn, bám sát định hướng của Trung ương và phát huy tiềm năng, lợi thế của tỉnh. Đây là căn cứ quan trọng để tổ chức không gian phát triển, phân bổ nguồn lực, triển khai các chương trình, dự án đầu tư và cụ thể hóa thành kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội đồng bộ, hiệu quả, bền vững.

Mở rộng không gian phát triển

Ông Hoàng Văn Vạn, Giám đốc Sở Tài chính, cho biết: Một trong những nội dung quan trọng của quy hoạch điều chỉnh là tiếp tục khẳng định mô hình phát triển không gian với cấu trúc “bốn vùng kinh tế, hai cực tăng trưởng, bảy hành lang phát triển”. Theo đó, tỉnh giữ nguyên phương án phát triển bốn vùng kinh tế và hai cực tăng trưởng, đồng thời bổ sung hành lang cao tốc Sơn La - Lào Cai, nâng tổng số hành lang phát triển lên bảy. Việc điều chỉnh này, góp phần mở rộng không gian phát triển, tăng cường liên kết vùng và nâng cao năng lực cạnh tranh của tỉnh, tạo điều kiện kết nối trực tiếp với các trung tâm kinh tế lớn, cửa khẩu quốc tế, thúc đẩy giao thương, xuất khẩu và thu hút đầu tư.

Cùng với điều chỉnh không gian phát triển, quy hoạch xác định rõ các trụ cột tăng trưởng, gồm: nông nghiệp sinh thái ứng dụng công nghệ cao, phát triển bền vững; công nghiệp chế biến, chế tạo gắn với vùng nguyên liệu và phát triển năng lượng; dịch vụ, du lịch trở thành ngành kinh tế quan trọng, từng bước hướng tới vai trò mũi nhọn. Nông nghiệp tiếp tục được xác định là nền tảng, định hướng phát triển theo hướng hàng hóa, sinh thái, hữu cơ, gắn với chế biến sâu và xây dựng thương hiệu. Sơn La có lợi thế với nhiều sản phẩm chủ lực như cây ăn quả, cà phê, chè, mía và các đặc sản địa phương.

Công nghiệp chế biến là khâu đột phá nhằm nâng cao giá trị gia tăng cho nông sản, tạo việc làm và thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế. Tỉnh định hướng phát triển các khu, cụm công nghiệp gắn với vùng nguyên liệu; đồng thời, đẩy mạnh năng lượng tái tạo, năng lượng sạch, bảo đảm an ninh năng lượng và phát triển bền vững. Lĩnh vực dịch vụ tập trung phát triển du lịch thành ngành kinh tế quan trọng, khai thác hiệu quả tiềm năng du lịch sinh thái, văn hóa, cộng đồng gắn với bảo tồn, phát huy bản sắc các dân tộc.

Quy hoạch còn nhấn mạnh vai trò của hệ thống hạ tầng chiến lược, nhất là hạ tầng giao thông, chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo và phát triển kinh tế xanh. Trong đó, giao thông được ưu tiên đầu tư, tăng cường kết nối nội tỉnh, liên tỉnh, liên vùng, tạo thuận lợi lưu thông hàng hóa, thu hút đầu tư.

Đồng thời, quy hoạch xác định kết hợp chặt chẽ giữa phát triển kinh tế - xã hội với bảo đảm quốc phòng, an ninh, nhất là khu vực biên giới; tăng cường hợp tác với các địa phương của nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào trên các lĩnh vực kinh tế, đối ngoại, quốc phòng và an ninh.

Tạo nền tảng thu hút đầu tư

Việc điều chỉnh quy hoạch mang ý nghĩa cập nhật, đồng thời tạo nền tảng quan trọng để Sơn La phát triển nhanh, bền vững trong giai đoạn tới. Theo định hướng, tỉnh sẽ công bố, công khai quy hoạch minh bạch, tạo điều kiện để nhà đầu tư tiếp cận thông tin, triển khai dự án. Cùng với đó, danh mục các chương trình, dự án ưu tiên được công bố, tập trung thu hút các dự án trọng điểm, có sức lan tỏa lớn đối với phát triển kinh tế - xã hội.

Phát biểu tại hội nghị công bố quy hoạch, đồng chí Nguyễn Minh Tiến, Phó Chủ tịch UBND tỉnh, nhấn mạnh: Quyết định phê duyệt Điều chỉnh Quy hoạch tỉnh Sơn La thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 là căn cứ quan trọng để tổ chức không gian phát triển, phân bổ nguồn lực và triển khai các chương trình, dự án trên địa bàn. Việc xác định rõ không gian phát triển, hành lang kinh tế và ngành ưu tiên giúp các địa phương xây dựng kế hoạch khai thác tốt tiềm năng, lợi thế từng vùng. Đồng chí yêu cầu các sở, ngành, địa phương khẩn trương thực hiện, bảo đảm rõ nhiệm vụ, tiến độ và trách nhiệm, đưa quy hoạch sớm đi vào cuộc sống.

Quy hoạch điều chỉnh là “bản đồ phát triển” của tỉnh trong giai đoạn tới, tạo nền tảng để khai thác hiệu quả tiềm năng, thu hút nguồn lực, phát huy nội lực. Với định hướng rõ ràng và quyết tâm của cả hệ thống chính trị, Sơn La có cơ hội bứt phá, phấn đấu trở thành tỉnh phát triển khá trong khu vực trung du và miền núi phía Bắc vào năm 2030, tạo nền tảng cho phát triển bền vững đến năm 2050.