Sau sắp xếp, tỉnh có 14 cơ quan chuyên môn thuộc UBND tỉnh và 75 đơn vị hành chính cấp xã. Cùng với việc sắp xếp tổ chức bộ máy, chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của các cơ quan chuyên môn cấp tỉnh và chính quyền cấp xã có nhiều thay đổi. Các nhiệm vụ, thẩm quyền trước đây thuộc chính quyền cấp huyện được phân định lại cho cấp tỉnh hoặc cấp xã; đồng thời Trung ương tiếp tục đẩy mạnh phân quyền, phân cấp cho địa phương và tỉnh tiếp tục cụ thể hóa việc phân cấp, ủy quyền trong phạm vi thẩm quyền. Đây là cơ sở quan trọng để xác định rõ cơ quan thực hiện, trách nhiệm phối hợp và yêu cầu bảo đảm nguồn lực đối với từng nhóm nhiệm vụ.

Thực tế sau hơn một năm thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, việc thực hiện các quy định của pháp luật về phân quyền, phân cấp trên địa bàn tỉnh đã đạt được kết quả tích cực. Công tác lãnh đạo, chỉ đạo được triển khai kịp thời; tổ chức bộ máy từng bước được kiện toàn; các sở, ngành đã chủ động rà soát nhiệm vụ, ban hành hoặc tham mưu ban hành các văn bản cần thiết để tổ chức thực hiện. Phần lớn nhiệm vụ trước đây thuộc cấp huyện đã được xác định lại chủ thể thực hiện, bảo đảm hoạt động quản lý nhà nước được duy trì liên tục. Việc giảm cấp trung gian, tăng thẩm quyền cho cấp tỉnh và cấp xã bước đầu phát huy tính chủ động, trách nhiệm của cơ quan trực tiếp giải quyết công việc; góp phần đẩy mạnh cải cách hành chính và tạo điều kiện xử lý công việc gần người dân, doanh nghiệp hơn.

Dù đạt những kết quả bước đầu, quá trình triển khai phân cấp, phân quyền vẫn còn những khó khăn cần tập trung tháo gỡ. Đặc biệt, đối với một tỉnh miền núi có địa bàn rộng, nhiều xã vùng sâu, vùng xa, biên giới như Sơn La, yêu cầu này càng trở nên cấp thiết. Trong khi khối lượng công việc ở cấp xã tăng lên, một số nơi còn thiếu biên chế; công chức phụ trách lĩnh vực chuyên ngành phải kiêm nhiệm nhiều nhiệm vụ. Những lĩnh vực đòi hỏi kiến thức chuyên sâu như đất đai, xây dựng, tài chính, giáo dục và môi trường đặt ra yêu cầu cao về năng lực tham mưu, xử lý hồ sơ và trách nhiệm pháp lý của người thực thi công vụ.

Cùng với đó, hệ thống pháp luật chuyên ngành tiếp tục được sửa đổi, bổ sung; một số quy định và hướng dẫn chưa theo kịp yêu cầu thực tiễn hoặc chưa bao quát hết các tình huống chuyển tiếp sau khi kết thúc hoạt động của cấp huyện. Việc bàn giao hồ sơ, tài sản, dữ liệu từ cấp huyện cũ ở một số lĩnh vực còn vướng mắc. Dữ liệu chuyên ngành tại một số cơ quan chưa được chuẩn hóa, kết nối đồng bộ, ảnh hưởng đến việc khai thác thông tin và phối hợp giải quyết công việc.

Bởi vậy, tỉnh cần tiếp tục rà soát, hoàn thiện các quy định thuộc thẩm quyền; kịp thời tổng hợp những vướng mắc vượt thẩm quyền để kiến nghị cơ quan có thẩm quyền sửa đổi, bổ sung hoặc hướng dẫn thực hiện. Việc phân định nhiệm vụ cần bảo đảm rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, hạn chế chồng chéo hoặc bỏ sót nhiệm vụ, nhất là đối với những công việc liên quan đến nhiều cơ quan, lĩnh vực.

Cùng với đó, cần rà soát, bố trí, kiện toàn đội ngũ công chức theo vị trí việc làm, phù hợp với khối lượng và tính chất công việc tại từng địa phương. Ưu tiên nhân lực có chuyên môn phù hợp đối với các lĩnh vực phát sinh nhiều hồ sơ, có yêu cầu nghiệp vụ phức tạp. Công tác đào tạo, bồi dưỡng cần gắn với từng nhóm nhiệm vụ, tình huống thực tế, chú trọng hướng dẫn nghiệp vụ trực tiếp để công chức cấp xã nắm vững quy trình, nâng cao kỹ năng tham mưu và xử lý công việc.

Các sở, ngành cấp tỉnh cần phát huy vai trò hướng dẫn, hỗ trợ chuyên môn, tăng cường kiểm tra việc thực hiện nhiệm vụ đã phân cấp; đồng thời xây dựng cơ chế phối hợp, tư vấn chuyên môn và pháp lý đối với những vụ việc phức tạp. Những lĩnh vực như đất đai, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, cưỡng chế, xử phạt vi phạm hành chính, giải quyết khiếu nại, tố cáo cần được quan tâm, bảo đảm việc thực thi thẩm quyền đúng quy định, thống nhất. Tiếp tục bố trí nguồn lực về kinh phí, cơ sở vật chất, phương tiện, trang thiết bị và hạ tầng công nghệ thông tin. Đẩy nhanh số hóa hồ sơ, chuẩn hóa và kết nối cơ sở dữ liệu chuyên ngành giữa cấp tỉnh với cấp xã, góp phần giảm thời gian tra cứu, nâng cao hiệu quả phối hợp và giải quyết thủ tục hành chính.

Phân cấp, phân quyền là quá trình tiếp tục hoàn thiện trong thực tiễn vận hành chính quyền địa phương 2 cấp. Yêu cầu đặt ra không chỉ là phân định đúng việc, giao đúng quyền, mà còn phải bảo đảm đủ năng lực và điều kiện để thực hiện quyền hạn được giao. Khi trách nhiệm được xác định rõ, nguồn lực được bố trí phù hợp, cơ chế phối hợp được vận hành thông suốt, phân cấp, phân quyền sẽ trở thành động lực nâng cao chất lượng quản trị tại địa phương. Đó cũng là cơ sở để xây dựng nền hành chính phục vụ, hoạt động hiệu lực, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu phát triển của tỉnh trong giai đoạn mới.