“Trái ngọt” từ mạnh dạn chuyển đổi cây trồng

Hưởng ứng phong trào thi đua sản xuất, kinh doanh giỏi, nông dân xã Chiềng Sơn đã phát triển, chăm sóc gần 200 ha cây ăn quả có múi, với các sản phẩm chủ lực là bưởi da xanh, bưởi hồng, cam đường canh, quýt ngọt, sản lượng hằng năm đạt khoảng 400 tấn quả các loại. Từ việc phát triển cây ăn quả theo hướng VietGAP, sạch, an toàn, nhiều hộ dân ở Chiềng Sơn đã có thu nhập hàng tỷ đồng/năm.

Gần Tết, vườn quýt, bưởi của gia đình ông Nguyễn Văn Tiến, bản Suối Quanh, xã Chiềng Sơn, cùng bắt đầu cho thu hoạch, những cây quýt chín đỏ, quả sai trĩu từ gốc đến ngọn. Ông Tiến chia sẻ: Năm 2010, gia đình tôi lấy giống cam từ xã Cao Phong, tỉnh Phú Thọ, về trồng thay thế trên 2 ha nương trước đây trồng ngô, sắn. Đến năm thứ 3, cây cam cho lứa quả đầu tiên, sản lượng đạt gần 20 tấn quả, trừ chi phí lãi 50 triệu đồng. Chất lượng sánh ngang với cam vùng Cao Phong, được người mua đánh giá cao, đã tạo động lực để gia đình mở rộng diện tích qua từng năm và hướng đến thành lập HTX nông nghiệp Tiến Thành.

Đến năm 2018, ông Tiến tiếp tục trồng 2 ha cam đường canh, sử dụng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật là các sản phẩm sinh học; tận dụng bột ngô, bột đỗ tương qua xử lý để bón cho cây... Từ năm 2020, hơn 10 ha cây cam, bưởi, nhãn của gia đình ông được chăm sóc theo quy trình VietGAP, chất lượng quả rất ngon, ngọt, được nhiều khách hàng ưa chuộng. Đến vụ thu hoạch, thương lái từ các nơi vào tận vườn thu mua, đưa về Hà Nội và các tỉnh miền xuôi tiêu thụ.

Ông Tiến tự hào khoe: Riêng năm 2025, sản lượng đạt trên 150-200 tấn quả các loại, thu hơn 2 tỷ đồng. Năm nay, sản phẩm của gia đình tôi chính thức được đưa vào siêu thị GO Market ở Hà Nội, không chỉ gia đình tôi, mà cả bản đều vui mừng.

Chủ trang trại chăn nuôi năng động

Năng động, nhiệt huyết - là ấn tượng đầu tiên của chúng tôi khi tiếp xúc với anh Nguyễn Xuân Trường, chủ trang trại chăn nuôi lợn nái sinh sản tại bản Nà Ngùa, phường Chiềng Sinh.

Trước khi vào trang trại, chúng tôi được trang bị đồ bảo hộ và phun xịt khuẩn. Theo anh Trường, đây là việc làm quan trọng để bảo vệ đàn vật nuôi không bị nhiễm khuẩn từ bên ngoài. Trang trại có khuôn viên rộng 4000 m², các dãy chuồng được phân chia theo đặc điểm của vật nuôi, như: Dãy đàn lợn con vừa được tách mẹ; dãy lợn nái đang nuôi con; dãy lợn mẹ đang trong kỳ thai sản… Trong khu nhà chăn nuôi có mắc điều hòa, riêng dãy nuôi lợn con có thêm bóng điện thắp sáng. Gắn phát triển chăn nuôi với bảo vệ môi trường, chủ trang trại xây dựng 3 hầm Bioga để xử lý chất thải chăn nuôi.

Tham quan khu chăn nuôi, thêm cảm phục chủ trang trại Nguyễn Xuân Trường. Sinh năm 1992, tốt nghiệp Trường Đại học Nông nghiệp I Hà Nội, sau 7 năm làm việc cho một công ty ở tỉnh Hà Nam cũ (nay là tỉnh Ninh Bình), anh Trường quyết định trở về Sơn La, đưa những kiến thức đã học trên giảng đường đại học vào thực tế lập nghiệp bằng việc đầu tư xây dựng trang trại chăn nuôi lợn sinh sản. Năm 2020, anh vay 1,8 tỷ đồng của ngân hàng đầu tư mua đất xây dựng trang trại và mua 60 con lợn sinh sản. Anh áp dụng đúng quy trình kỹ thuật chăm sóc lợn sinh sản, trong đó tập trung vệ sinh chuồng trại, bảo đảm dinh dưỡng cân đối, cung cấp nước sạch 24/24 giờ…

Anh Trường tâm sự: Con đường lập nghiệp không phải lúc nào cũng “thuận buồm xuôi gió”, năm 2023, do mắc dịch bệnh nên 50% số lợn nái bị chết. Không nản, tôi tích cực tìm nguyên nhân và rút kinh nghiệm toàn bộ quy trình sản xuất, nhất là việc phòng dịch bệnh cho đàn vật nuôi. Đến nay, trang trại đã ổn định và tiếp tục phát triển đàn.

Trang trại chăn nuôi của anh Trường hiện có gần 100 con lợn nái, mỗi năm sinh sản 5.000 con lợn con, bán cho các trang trại nuôi lợn ở khu vực Mai Sơn và các hộ chăn nuôi lân cận, trừ chi phí thu hơn 1 tỷ đồng/năm. Ngoài ra, anh còn nuôi 300 con gà mái đẻ, mỗi tháng thu 5.000 quả trứng, thu trên 15 triệu đồng/tháng.

Mạnh dạn khởi nghiệp, tự tin vượt qua những khó khăn, thách thức, chàng thanh niên trẻ Nguyễn Xuân Trường tiếp tục thành công trên con đường đã lựa chọn, làm giàu cho gia đình và tạo việc làm thường xuyên cho 15 công nhân, với thu nhập bình quân 7 triệu đồng/người/tháng, góp sức xây dựng quê hương giàu mạnh.

Làm giàu từ nuôi cá lồng

Hơn 10 năm gắn bó với nghề nuôi cá lồng, giờ đây, anh Lò Văn Sơn, Giám đốc Hợp tác xã nuôi trồng thủy sản Hồ Quỳnh, xã Quỳnh Nhai, đang sở hữu 80 lồng cá, mỗi năm đạt sản lượng 160 tấn cá các loại, thu gần 1,3 tỷ đồng.

Dẫn chúng tôi thăm quan lồng cá trên lòng hồ thủy điện Sơn La, anh Sơn kể: Sau khi lòng hồ thủy điện tích nước, được xã khuyến khích, tôi và nhiều hộ gia đình trong bản đã đầu tư nuôi cá lồng. Ban đầu, gia đình tôi nuôi 5 lồng cá, được cán bộ chuyên môn của huyện Thuận Châu (cũ) về hướng dẫn kỹ thuật, đàn cá phát triển tốt, sản lượng vụ đầu tiên đạt gần 2 tấn cá/lồng, thu 150 triệu đồng. Thấy hiệu quả, tôi chuyên tâm đầu tư, tăng số lồng nuôi hàng năm.

Để liên kết sản xuất và tiêu thụ sản phẩm, năm 2014, anh Sơn đã cùng 6 hộ dân trong bản thành lập HTX nuôi trồng thủy sản Hồ Quỳnh, quy mô sản xuất 16 lồng cá. Đến nay, đã nâng lên 17 thành viên, nuôi trồng 160 lồng cá, chủ yếu là các loại cá lăng, trắm, chép và cá rô phi, sản lượng đạt 320 tấn cá/năm, chủ yếu xuất bán cho thị trường thành phố Hà Nội và các tỉnh lân cận, giá bán bình quân 80.000 đồng/kg.

Không dừng ở đó, Giám đốc HTX nuôi trồng thủy sản Hồ Quỳnh đang tiếp tục nuôi hoài bão đưa sản phẩm cá đến được với mọi miền Tổ quốc và xây dựng thành công thương hiệu cho sản phẩm cá của HTX.

Khép lại năm 2025, toàn tỉnh có 5 nông dân SXKD giỏi được Trung ương Hội Nông dân Việt Nam tôn vinh “Nông dân Việt Nam xuất sắc”; toàn tỉnh có trên 31.000 hộ đạt danh hiệu hộ nông dân SXKD giỏi các cấp. Phát huy tiềm năng lợi thế của địa phương, mạnh dạn áp dụng khoa học kỹ thuật tiên tiến, liên kết sản xuất và tiêu thụ sản phẩm hướng đến phát triển nông nghiệp bền vững - đó là những nét chung của những tỷ phú nông dân Sơn La tự tin làm giàu trong thời kỳ hội nhập.