Mở thêm nhiều ngành mới

Trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo đang làm thay đổi ngành tài chính, dữ liệu đang trở thành nguồn lực quan trọng của nền kinh tế, hoạt động kinh doanh ngày càng chuyển dịch lên môi trường số cùng quan hệ kinh tế và thương mại quốc tế không ngừng mở rộng, thị trường lao động đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với nhân lực. Theo đó, chương trình đào tạo của các trường được định hướng trang bị cho người học kiến thức liên ngành, khả năng thích ứng với công nghệ và năng lực làm việc trong môi trường toàn cầu. 

Năm 2026, Trường Đại học Luật Thành phố Hồ Chí Minh mở thêm 4 ngành đào tạo mới gắn với kỷ nguyên số, gồm: Công nghệ tài chính (FinTech), Kinh tế số, Thương mại điện tử và Ngôn ngữ Trung Quốc. Các ngành đào tạo mới được xây dựng nhằm đáp ứng nhu cầu thực tiễn của thị trường lao động và xu thế phát triển của nền kinh tế số. Đây là bước đi quan trọng trong chiến lược phát triển theo định hướng đa ngành, đa lĩnh vực trên nền tảng thế mạnh đào tạo pháp luật. 

Lợi thế đặc thù của các chương trình đào tạo tại Trường Đại học Luật Thành phố Hồ Chí Minh là được thiết kế gắn với các học phần pháp luật có tính ứng dụng cao, đáp ứng yêu cầu của nền kinh tế số và môi trường kinh doanh hiện đại. Theo định hướng, các chương trình đào tạo của trường được thiết kế theo hướng liên ngành, kết hợp giữa kiến thức chuyên môn với pháp luật, công nghệ, kinh doanh và hội nhập quốc tế. Bởi trong bối cảnh hiện nay, người học không chỉ cần chuyên môn mà còn cần tư duy pháp lý, năng lực quản trị rủi ro và khả năng thích ứng với môi trường toàn cầu. 

Với ngành Công nghệ tài chính, chương trình đào tạo có sự kết hợp giữa tài chính, công nghệ và pháp luật. Sinh viên được trang bị nền tảng kiến thức về kinh tế, tài chính, ngân hàng, đầu tư và quản trị; đồng thời được tiếp cận các công nghệ đang tạo ra những thay đổi lớn trong lĩnh vực tài chính hiện đại. Việc tích hợp các học phần pháp luật liên quan trực tiếp đến hoạt động tài chính số giúp người học có thêm năng lực nhận diện rủi ro và bảo đảm tuân thủ pháp luật trong quá trình làm việc.

Chương trình đào tạo ngành Kinh tế số được thiết kế theo hướng liên ngành, kết hợp giữa kinh tế học, quản trị, dữ liệu, công nghệ số và pháp luật. Người học không chỉ được tiếp cận kiến thức về kinh tế và công nghệ mà còn được trang bị nền tảng pháp lý liên quan đến hoạt động kinh doanh trong môi trường số. Nhiều học phần trong ngành này mang tính thời sự và gắn chặt với nhu cầu thực tế của doanh nghiệp, giúp sinh viên tiếp cận sớm với các xu hướng đang định hình nền kinh tế hiện đại.

Với ngành Thương mại điện tử, chương trình đào tạo có sự kết hợp giữa kinh doanh, công nghệ và pháp luật. Bên cạnh kiến thức về quản trị và công nghệ, sinh viên còn được tiếp cận các nội dung liên quan đến hợp đồng điện tử, bảo mật dữ liệu, sở hữu trí tuệ, thương mại quốc tế và quản trị rủi ro pháp lý trong các giao dịch số. Đây là những vấn đề ngày càng có vai trò quan trọng khi hoạt động kinh doanh không còn giới hạn trong phạm vi một quốc gia hay một nền tảng duy nhất. Điểm đáng chú ý của chương trình đào tạo là không tách rời yếu tố công nghệ khỏi hoạt động kinh doanh; qua đó giúp người học hiểu và vận dụng công nghệ trong hoạt động kinh doanh thay vì chỉ sử dụng công cụ ở mức cơ bản.

Với ngành Ngôn ngữ Trung Quốc, chương trình đào tạo không theo hướng ngôn ngữ đơn thuần mà được thiết kế theo mô hình liên ngành kết hợp giữa ngôn ngữ, pháp luật và kinh doanh thương mại. Điều này giúp người học không chỉ sử dụng thành thạo tiếng Trung Quốc mà còn có khả năng vận dụng ngoại ngữ trong những lĩnh vực nghề nghiệp đang có nhu cầu nhân lực cao. Bên cạnh kiến thức chuyên sâu về ngôn ngữ, văn hóa và xã hội Trung Quốc, sinh viên còn được tiếp cận hệ thống kiến thức pháp lý và kinh doanh thương mại. Chương trình được thiết kế theo hai định hướng nghề nghiệp chuyên sâu gồm tiếng Trung pháp lý và tiếng Trung thương mại.

Cú hích quan trọng đối với các ngành đào tạo 

Không chỉ khối ngành kinh tế số, các ngành kỹ thuật, công nghệ then chốt cũng đang được các trường đại học đẩy mạnh đào tạo. Nghị định số 179/2026/NĐ-CP ngày 20/5/2026 của Chính phủ "Quy định chính sách học bổng cho người học các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược" vừa được ban hành được xem là cú hích quan trọng đối với các ngành đào tạo phục vụ chiến lược phát triển đất nước, nhằm xây dựng và phát triển đội ngũ nhân lực chất lượng cao, có khả năng làm chủ công nghệ lõi.

Tại Trường Đại học Bách khoa, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh - đơn vị đào tạo hàng đầu về lĩnh vực kỹ thuật, nhiều ngành kỹ thuật công nghệ đón đầu xu thế được chính thức đưa vào đào tạo trong năm 2026, như: Kỹ thuật bán dẫn, Kỹ thuật hạt nhân, Kỹ thuật đường sắt; cùng với đó là tuyển sinh và đào tạo độc lập ngành Kỹ thuật địa chất và ngành Kỹ thuật dầu khí. Đây đều là những ngành gắn với nhu cầu nhân lực phục vụ các lĩnh vực chiến lược của đất nước.

Theo Phó Giáo sư, Tiến sĩ Bùi Hoài Thắng, Trưởng phòng Đào tạo, Trường Đại học Bách khoa (Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh), ngành Kỹ thuật đường sắt được đào tạo theo hai hướng chính là hạ tầng đường sắt và kỹ thuật đường sắt (như về đầu máy, toa xe, điều khiển). Những nội dung này vốn đã có trong nhiều ngành đào tạo khác nhau của trường, nay được kết hợp lại thành ngành mới nhằm đào tạo đội ngũ kỹ sư đáp ứng nhu cầu thị trường lao động. 

Đối với ngành Kỹ thuật bán dẫn, đây là bước tiếp nối chuỗi các ngành, chuyên ngành, nội dung đào tạo về bán dẫn đã có của trường, góp phần hình thành chuỗi cho ngành vi mạch bán dẫn từ khâu thiết kế đến sản xuất. Qua đó, nhà trường đáp ứng lực lượng lao động cho ngành khi thị trường sẵn sàng và các nhà máy sản xuất đang được đầu tư. 

Ngành Kỹ thuật hạt nhân được định hướng bao gồm cả điện hạt nhân và hạt nhân phục vụ đời sống con người. Trong khi đó, hai ngành Kỹ thuật địa chất và Kỹ thuật dầu khí được trường tuyển sinh và đào tạo độc lập nhằm phù hợp với bối cảnh thực tế xuất hiện nhiều vấn đề mới cần nguồn nhân lực chuyên sâu phục vụ phát triển đất nước.

Không chỉ mở ngành mới, các trường đại học cũng chú trọng điều chỉnh, cập nhật chương trình đào tạo hiện có. Thạc sĩ Lê Trọng Tuyến, Phó trưởng Phòng Quản lý Đào tạo, Trường Đại học Tài chính - Marketing cho rằng, sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ đang làm thay đổi nhu cầu nhân lực trên thị trường lao động. Điều này đặt ra yêu cầu các trường đại học phải liên tục cập nhật chương trình đào tạo, gắn với yêu cầu phát triển đất nước và hội nhập quốc tế. Trong đó, việc trang bị năng lực số cho sinh viên cần được tích hợp trong chương trình của nhiều ngành học, giúp người học có thể thích ứng với môi trường làm việc mới.