Chứng kiến những người vừa là thầy, vừa là các “bảo mẫu”, kiên nhẫn, tận tụy chăm sóc, rèn rũa từng nết ăn, cách phát âm, nói chuyện, giao tiếp..., chúng tôi càng thấm thía sự vất vả của đội ngũ giáo viên ở những lớp học đặc biệt này. Trung tâm là một trong 4 cơ sở giáo dục chuyên biệt của tỉnh thực hiện chương trình giáo dục đặc biệt theo nhiều mức độ khuyết tật (thể chất, trí tuệ, khiếm thị, khiếm thính...); đồng thời, hỗ trợ can thiệp sớm cho học sinh khuyết tật, kết hợp giáo dục chuyên biệt và hòa nhập cho trẻ khuyết tật.

Hiện nay, đa số các cơ sở giáo dục chuyên biệt tập trung hỗ trợ kiến thức cơ bản, kỹ năng phát triển bản thân, các kỹ năng đặc thù cho trẻ từ 3-15 tuổi với các dạng khuyết tật thường gặp về trí tuệ, rối loạn phổ tự kỷ, rối loạn ngôn ngữ, tăng động, tự kỷ... Chị N.T.N, phường Tô Hiệu, chia sẻ: Tôi có con 8 tuổi bị chậm nói, khả năng vận động kém, từng đi can thiệp ở nhiều nơi không hiệu quả. Năm vừa rồi, gia đình cho con can thiệp tại Trung tâm Hỗ trợ phát triển giáo dục hòa nhập tỉnh, 2 tuần sau đã thấy con nói nhiều hơn, giao tiếp, vận động tốt, chúng tôi mừng lắm. Sau 1 năm can thiệp, hiện tại con đã đến lớp học như bao bạn bè bình thường khác.

Nhiều năm trước, đa số các trẻ bị khuyết tật về trí tuệ, vận động được phát hiện và can thiệp muộn, bỏ lỡ giai đoạn vàng điều trị nên hiệu quả giáo dục hòa nhập không cao. Với sự ra đời của các cơ sở giáo dục chuyên biệt, nhiều trẻ khuyết tật đã được tiếp cận với môi trường giáo dục phù hợp, được hỗ trợ sớm để cải thiện kỹ năng sống.

Chia sẻ về quá trình giáo dục hòa nhập cho trẻ khuyết tật, thầy giáo Nguyễn Xuân Hậu, giáo viên Trung tâm Hỗ trợ phát triển giáo dục hòa nhập tỉnh, nói: Giáo dục trẻ khuyết tật không chỉ cần có giáo viên tận tâm mà phải có môi trường, không gian phù hợp, giúp trẻ được giáo dục mọi kỹ năng cơ bản và cần thiết. Bên cạnh đó, cần có sự phối hợp, đồng hành hằng ngày của gia đình và sự cảm thông, chia sẻ của cộng đồng xã hội.

Theo thống kê, hiện nay trên địa bàn tỉnh có trên 2.800 trẻ khuyết tật, trong đó, đã có 1.466 trẻ từ 6 -12 tuổi đang được học hòa nhập. Những năm qua, công tác giáo dục trẻ khuyết tật đã được các cấp, ngành quan tâm, triển khai nhiều giải pháp và chính sách hỗ trợ; các cơ sở giáo dục hòa nhập trên địa bàn tỉnh cũng được đầu tư về cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học từ các tổ chức, doanh nghiệp, nhà hảo tâm. Việc truyền thông, tập huấn cho cán bộ, giáo viên, cha mẹ học sinh cũng thường xuyên được tổ chức, tạo môi trường hòa nhập tích cực cho trẻ khuyết tật... tỷ lệ trẻ khuyết tật đi học đúng tuổi tăng dần qua các năm; riêng bậc mầm non, tỷ lệ hòa nhập đã đạt 96,7%.

Để trẻ khuyết tật có điều kiện học tập và hòa nhập hiệu quả hơn, rất cần sự quan tâm đồng bộ từ các cấp, các ngành và chính quyền địa phương. Trong đó, cần có chính sách đãi ngộ, thu hút giáo viên chuyên ngành giáo dục đặc biệt; tiếp tục đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị, tạo không gian phù hợp cho giáo dục hòa nhập; đẩy mạnh truyền thông, nâng cao nhận thức của cộng đồng về giáo dục hòa nhập, phát hiện sớm giúp trẻ khuyết tật được can thiệp kịp thời...