Trường nằm ở lưng chừng đồi, phía trước là con suối Nậm Tỉa. Trò chuyện với chúng tôi, thầy giáo Nguyễn Trung Hiếu, Hiệu trưởng nhà trường, cho biết: Năm học 2023-2024, trường có 22 lớp bậc tiểu học và 10 lớp bậc THCS, với 875 học sinh, trong đó 532 học sinh được hưởng chế độ bán trú. Cơ sở vật chất cơ bản đáp ứng công tác dạy và học. Hiện nay, trường có 2 điểm chính tiểu học, THCS và 4 điểm trường lẻ bậc tiểu học tại các bản Pú Sút, Sam Kha, Huổi My, Huổi Phô, với 28 phòng học, 33 phòng ở bán trú, 2 khu bếp nấu ăn và hai nhà ăn cho học sinh. Học sinh đa số thuộc diện hộ nghèo, cận nghèo, nhiều học sinh nhà cách trường hơn 20 km, nhưng các em vẫn đến trường đều và có ý thức học tập tốt.

Với 54 cán bộ, giáo viên, nhân viên, Ban giám hiệu nhà trường xây dựng kế hoạch chỉ đạo chuyên môn đối với từng cấp học; hướng dẫn giáo viên soạn giáo án điện tử bám sát chuẩn kiến thức, giảm tải, tích hợp nội dung lồng ghép trong các bài soạn trước ngày giảng; sử dụng đồ dùng dạy học, công nghệ thông tin trong các tiết dạy và trong các tiết thực hành của học sinh. Cùng các tổ chuyên môn tăng cường dự giờ, thăm lớp; khảo sát, phân loại trình độ giáo viên...

Hằng năm, tỷ lệ huy động trẻ 6 tuổi vào lớp 1 và học sinh vào lớp 6 đạt 100%; học sinh chuyên cần và học sinh hoàn thành chương trình bậc tiểu học đạt hơn 99%; trên 96% học sinh lớp 9 đủ điều kiện thi chuyển cấp... Ngoài các môn học chính khóa, nhà trường còn tăng cường môn tiếng Việt, Toán học cho học sinh bậc tiểu học; môn hóa học, tiếng Anh, văn học cho học sinh THCS; tổ chức ôn tập, bổ trợ kiến thức, phụ đạo học sinh yếu kém, bồi dưỡng học sinh có năng khiếu.

Cô giáo Lò Thị Thương, chủ nhiệm lớp 4A2, cho biết: Chúng tôi thường xuyên hướng dẫn các em tác phong học tập, ngồi đúng tư thế, cầm bút đúng cách, rèn cách tương tác với sách vở và đồ dùng học tập của học sinh; giúp các em rèn luyện tính tự giác, tự quản, làm việc theo nhóm và chủ động giúp đỡ nhau trong học tập.

Bên cạnh đó, nhà trường thực hiện tốt chế độ bán trú cho học sinh; tổ chức nấu ăn đảm bảo dinh dưỡng, vệ sinh an toàn thực phẩm. Phân công giáo viên trực, đảm bảo an ninh trật tự khu bán trú... Nhà trường tổ chức các buổi hoạt động ngoại khóa, sinh hoạt đầu tuần dưới cờ, với nhiều chủ đề; thường xuyên giao lưu văn nghệ, thể thao, với các trò chơi dân gian... thu hút đông đảo học sinh tham gia, giúp các em thêm yêu trường, mến lớp.

Em Lò Thị Như, lớp 9A, nhà ở bản Nậm Tỉa, cách trường gần 10 km nên được ở bán trú tại trường. Em Như cho biết: Ngoài giờ học trên lớp, em còn được các thầy, cô giáo hướng dẫn phương pháp tự học trong thời gian học buổi tối; tham gia các hoạt động ngoại khóa để có thêm kiến thức trên các lĩnh vực của cuộc sống. Năm học này, em được các thầy cô ôn luyện và tham gia thi học sinh giỏi bậc THCS cấp huyện môn địa lý và đoạt giải khuyến khích.

Năm 2023, nhà trường được đầu tư hơn 14 tỷ đồng từ ngân sách Nhà nước xây dựng mới khu nhà bán trú 2 tầng, 10 phòng ở và nhà 3 tầng, 12 phòng học, bể chứa nước và công trình phụ trợ. Dự kiến trước năm học 2024-2025, công trình sẽ hoàn thành và đưa vào sử dụng, giúp các em có thêm điều kiện để học tập và phấn đấu trường đạt chuẩn quốc gia mức độ 1 vào năm 2027.

Chia tay Trường PTDT bán trú tiểu học và THCS Sam Kha, chúng tôi tin rằng, các thầy, cô giáo và các em học sinh trong trường tiếp tục thi đua dạy tốt - học tốt, nâng cao chất lượng giáo dục nơi vùng cao còn nhiều khó khăn này.