Những ngày đầu năm học mới, chúng tôi trở lại Huổi Luông. Bản có hơn 70 hộ dân, với trên 500 nhân khẩu dân tộc Mông. Huổi Luông nằm giữa đại ngàn vùng biên giới của Tổ quốc. Cao là vậy nhưng ngay từ đầu bản, chúng tôi đã nghe thấy tiếng học sinh lớp tiểu học đọc bài mới, xen lẫn là tiếng bi bô tập hát của mấy bé mầm non.

Thầy giáo Mùa A Thái, giáo viên Trường PTDT bán trú TH&THCS Mường Lèo, người đã gắn bó với điểm trường tiểu học Huổi Luông đã nhiều năm nay, chia sẻ: Điểm trường có 5 lớp học, với hơn 80 học sinh từ lớp 1 đến lớp 5. Có 5 giáo viên, nhưng có thầy cô lại không biết tiếng Mông nên việc dạy học rất khó, trong khi đó việc tiếp thu bài của các cháu lại hạn chế, bởi phụ huynh mải đi làm nương nên thường không quan tâm việc học của con trẻ.

Cũng theo thầy giáo Thái, mặc dù nhà lớp học đã được xây dựng, nhưng vẫn thiếu nhà vệ sinh cho học sinh, bàn ghế xuống cấp, dụng cụ học tập còn thiếu nhiều. Bây giờ đã có điện lưới, nên trường mong muốn được hỗ trợ máy chiếu phục vụ giảng dạy để học sinh dễ tiếp thu hơn.

Các giáo viên đều ở xa nên việc sinh hoạt gặp bất tiện. Đầu tuần đến lớp, các giáo viên mang thực phẩm cho cả tuần vì đường xa và phải ở lại lớp học. Cũng vì đường đến trường khó đi nên những học sinh cách trường 3 cây số thường mất cả tiếng đồng hộ mới đến được lớp. Khi mưa nhiều cháu không đến lớp được, thầy giáo phải đến tận nhà đón học trò của mình để không cháu nào phải nghỉ học.

Chúng tôi sang thăm điểm trường mầm non bản Huổi Luông, Trường mầm non Biên Cương, xã Mường Lèo, nằm cạnh điểm trường tiểu học. Điểm trường này có 3 lớp học, với 56 học sinh ở độ tuổi từ 1-5. Cô giáo Quàng Thị Tẩn đã gắn bó với nghề dạy trẻ 12 năm nay, nhà ở trung tâm xã, cách điểm trường 20 km.

Cô Tẩn bảo: Điểm trường này đã có điện từ 2 năm nay. Hơn nữa, từ đầu năm nay bản có sóng điện thoại, việc liên lạc thuận tiện hơn nhiều. Tuy nhiên, nước sinh hoạt còn thiếu, mùa khô thiếu nước phải xuống tận suối cách trường vài km để lấy nước sử dụng, cũng may một số người dân đã thay nhau giúp chúng tôi gánh nước về dùng. Đồ dùng học tập phần lớn là do các cô giáo tự chế từ phế liệu.

Cô giáo Tẩn thông tin thêm: Cách đây hơn 1 tháng, nhà trường đã kết nối với Đồn Biên phòng Mường Lèo để xây nhà bán trú, nhà vệ sinh trị giá gần 300 triệu đồng theo hình thức xã hội hóa ngay trong tháng 10 này. Như vậy, trẻ sẽ được hưởng đầy đủ chế độ bán trú và có cơ hội hưởng thụ chất lượng giáo dục tốt hơn.

Nhắc lại câu chuyện từ năm 2019, Huổi Luông có một số hộ theo tà đạo "Bà Cô Dợ", khiến cuộc sống của nhân dân bị xáo trộn. Việc học của trẻ cũng vì thế mà bị ảnh hưởng rất nhiều, bởi bố mẹ các cháu xảy ra xích mích, một số vợ chồng ly hôn nên việc học của con trẻ bị gián đoạn.

Ông Lò Văn Chủ, Chủ tịch UBND xã Mường Lèo, chia sẻ: Chúng tôi đã phối hợp chặt chẽ với cơ quan chức năng của huyện, lực lượng vũ trang đóng trên địa bàn xã tuyên truyền, vận động các đối tượng từ bỏ việc sinh hoạt, truyền đạo trái phép. Đến nay, bản đã không còn hộ nào theo “đạo lạ” nữa. Dân bản đã ổn định cuộc sống. Trẻ em đã yên tâm học hành hơn.

Việc học của con trẻ ở Huổi Luông không chỉ có các thầy cô giáo các trường dạy, mà còn có cán bộ Bộ đội Biên phòng tham gia. Thiếu tá Nguyễn Văn Hồng, Đồn Biên phòng Mường Lèo, đã “4 cùng” với dân bản Huổi Luông từ nhiều năm nay, chia sẻ: Chúng tôi đã phối hợp với một số tổ chức từ thiện tặng thực phẩm, dụng cụ sinh hoạt gia đình, nông cụ, đồ dùng học tập, sách vở cho gia đình học sinh nghèo. Ngoài ra, chúng tôi còn phân công cán bộ tham gia các lớp xóa mù chữ ở bản, đến nay chỉ còn vài người mù chữ. Đồng thời, tham gia cùng giáo viên đến từng nhà dân vận động học sinh ra lớp. Vì thế sĩ số học sinh các bậc học luôn duy trì 100%.

Huổi Luông hôm nay dòng điện lưới đã thắp sáng mọi nhà, sóng điện thoại đã phủ khắp bản, tuyến đường lên bản đang dần hình thành. Với tinh thần đoàn kết của dân bản, sự quan tâm của các cấp, thầy và trò ở Huổi Luông sẽ có cơ hội nâng cao chất lượng dạy và học, góp phần xây dựng tương lai tươi sáng cho bản làng.