Mở không gian địa lý, tăng chiều sâu văn hóa

Sau khi hợp nhất hai tỉnh Hà Giang và Tuyên Quang, tỉnh Tuyên Quang mới không chỉ được mở rộng về địa lý mà còn hình thành một không gian du lịch có cấu trúc hoàn toàn khác trước. Nếu như trước khi hợp nhất, Tuyên Quang từng được biết đến với các giá trị lịch sử cách mạng và hệ sinh thái thắng cảnh Na Hang-Lâm Bình, còn Hà Giang nổi bật với bản sắc văn hóa của đồng bào các dân tộc và Cao nguyên đá Đồng Văn, vùng Hoàng Su Phì thì nay, những lợi thế ấy được đặt trong một tổng thể thống nhất. Sự tích hợp này tạo nên một chỉnh thể du lịch đa tầng, vừa có chiều sâu văn hóa-lịch sử, vừa có tầm vóc cảnh quan đặc sắc, qua đó gia tăng sức hút và khả năng kết nối trải nghiệm cho du khách. Đồng chí Nguyễn Thị Hoài, Phó giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Tuyên Quang cho biết, việc mở rộng địa giới hành chính đã mở ra không gian phát triển cho tỉnh với các nhóm sản phẩm chủ đạo gồm: Du lịch văn hóa-lịch sử; du lịch văn hóa tộc người; du lịch cộng đồng gắn với danh lam thắng cảnh; du lịch tâm linh và các không gian trải nghiệm đặc thù khác.

Đông đảo du khách đến tham quan, trải nghiệm không gian văn hóa tại làng Lô Lô Chải, xã Lũng Cú, tỉnh Tuyên Quang.

Tỉnh Tuyên Quang đã lựa chọn tái cấu trúc theo chiều dọc, lấy văn hóa làm “mạch nguồn” xuyên suốt. Từ Khu di tích quốc gia đặc biệt Tân Trào, không gian sinh thái Na Hang-Lâm Bình đến cao nguyên đá và các làng văn hóa cộng đồng vùng cao, tất cả được kết nối thành một hệ sinh thái trải nghiệm đa tầng. Cách tiếp cận này cho phép kéo dài hành trình của du khách và quan trọng hơn là gia tăng giá trị thương hiệu của các điểm du lịch.

Nếu Tuyên Quang mở rộng không gian theo chiều sâu văn hóa vùng cao thì tỉnh Gia Lai sau sáp nhập lại sở hữu cấu trúc tài nguyên trải dài từ biển đến cao nguyên, kết hợp rừng, biển và bản sắc văn hóa đa dạng. Theo đồng chí Đỗ Thị Diệu Hạnh, Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Gia Lai, sau khi tỉnh Gia Lai và tỉnh Bình Định hợp nhất đã mở ra không gian phát triển du lịch cho tỉnh Gia Lai mới. Trong đó, khu vực cao nguyên là vùng lõi của Không gian văn hóa Cồng chiêng Tây Nguyên-Di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại, gắn bó mật thiết với đời sống tín ngưỡng của đồng bào dân tộc thiểu số. Còn khu vực trung du và ven biển sở hữu hệ thống danh thắng nổi bật như Kỳ Co, Eo Gió, Hòn Khô, cùng các di sản văn hóa-lịch sử có giá trị cao như hệ thống tháp Chăm, tháp Bánh Ít, võ cổ truyền Bình Định, nghệ thuật tuồng, bài chòi... Chính sự giao thoa giữa văn hóa Tây Nguyên và văn hóa biển duyên hải tạo nên bản sắc du lịch đa tầng, khác biệt. Đây là lợi thế cạnh tranh nổi bật của Gia Lai trong bức tranh du lịch quốc gia.

Dù không gian phát triển được mở rộng, cả Tuyên Quang và Gia Lai vẫn đối mặt với những điểm nghẽn cần giải quyết đồng bộ. Như tại tỉnh Tuyên Quang, đồng chí Nguyễn Thị Hoài chỉ ra những điểm nghẽn cần tháo gỡ: Về cơ sở hạ tầng, hiện nay, một số tuyến giao thông kết nối điểm du lịch trọng điểm của Tuyên Quang vẫn đang trong quá trình đầu tư. Các khu vực như Cao nguyên đá Đồng Văn, khu du lịch Tân Trào, Na Hang-Lâm Bình đã được quy hoạch vào hệ thống du lịch quốc gia, nhưng đòi hỏi hạ tầng giao thông, điện, nước, viễn thông, y tế và dịch vụ phải được nâng cấp tương xứng. Bên cạnh đó là chất lượng nguồn nhân lực. Hiện nay, lao động tại nhiều điểm du lịch chủ yếu là người địa phương, chưa được đào tạo bài bản. Chính vì vậy, việc chuẩn hóa kỹ năng, nâng cao năng lực quản trị và dịch vụ trở thành yêu cầu cấp thiết nếu muốn nâng tầm sản phẩm... Nhiều địa phương khác cũng trong tình trạng tương tự.

Đẩy mạnh liên kết vùng để phát triển du lịch

Theo các chuyên gia, liên kết vùng trong du lịch là xu hướng tất yếu, giúp kết nối các địa phương, xây dựng sản phẩm đặc trưng và nâng cao năng lực cạnh tranh. Mô hình này tạo ra những hành trình mới, khắc phục sự trùng lặp sản phẩm và phát huy tiềm năng của các địa phương.

Trong cấu trúc phát triển du lịch mới, vai trò của các đô thị lớn như Hà Nội, TP Hồ Chí Minh, Đà Nẵng... là đặc biệt quan trọng. Theo đồng chí Đặng Hương Giang, Giám đốc Sở Du lịch TP Hà Nội, với hệ thống doanh nghiệp lữ hành, hàng không và lưu trú phát triển, Thủ đô có thể đóng vai trò kết nối, xây dựng các tour du lịch hai chiều, kéo dài thời gian lưu trú và gia tăng chi tiêu của du khách. Đây được xem là bước đi cụ thể nhằm thúc đẩy liên kết vùng theo hướng bài bản và hiệu quả hơn.

Thực tế cho thấy, dư địa hợp tác giữa Hà Nội và Gia Lai còn rất lớn, mang tính bổ trợ rõ nét. Nếu Hà Nội sở hữu nguồn khách dồi dào, hạ tầng dịch vụ du lịch phát triển và kinh nghiệm tổ chức các sự kiện quy mô lớn thì Gia Lai lại nổi bật với các sản phẩm du lịch sinh thái, trải nghiệm cao nguyên và không gian văn hóa cồng chiêng đặc sắc. Trên cơ sở đó, Hà Nội và Gia Lai có nhiều điều kiện để tăng cường phối hợp, từ kết nối đường bay, chia sẻ thị trường khách đến liên kết hệ thống doanh nghiệp và đa dạng hóa sản phẩm du lịch. Đồng chí Đặng Hương Giang cho biết, Hà Nội sẵn sàng đồng hành với Gia Lai trong việc phát triển các tour, tuyến văn hóa, sinh thái, nghỉ dưỡng và trải nghiệm. Việc liên kết không chỉ giúp kết nối giữa hai địa phương mà còn có thể mở rộng ra khu vực Duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên. Qua đó, góp phần tạo thêm giá trị gia tăng cho sản phẩm du lịch địa phương và mang lại trải nghiệm phong phú hơn cho du khách. Nhiều địa phương khác cũng hoàn toàn có cơ hội hợp tác phát triển du lịch với nhau.

Du lịch với vai trò là ngành kinh tế tổng hợp đang trở thành cầu nối giữa bảo tồn di sản và phát triển kinh tế, giữa địa phương và hội nhập khu vực. Từ định hướng đó, du lịch được kỳ vọng đóng góp tích cực vào mục tiêu tăng trưởng GDP hai con số, trở thành một trong những động lực quan trọng của nền kinh tế dịch vụ, đồng thời thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu theo hướng xanh, số và bền vững.