Những ngày nắng nóng cao điểm, lực lượng kiểm lâm liên tục cập nhật thông tin dự báo nguy cơ cháy rừng trên các nền tảng mạng xã hội. Nếu trước đây, các thông tin cảnh báo chủ yếu được truyền tải qua văn bản hoặc hệ thống truyền thanh cơ sở, thì nay nhiều bản tin được thiết kế dưới dạng video ngắn, có hình ảnh minh họa, giọng đọc tự động bằng AI và nội dung ngắn gọn, dễ tiếp cận.

Ông Trịnh Quang Trung, Đội Kiểm lâm cơ động và PCCCR, Chi cục Kiểm lâm Sơn La, cho biết: Hưởng ứng phong trào “Bình dân học vụ số”, đơn vị ứng dụng công nghệ AI trong xây dựng các bản tin cảnh báo cháy rừng. Trên cơ sở thông tin do các đơn vị cập nhật định kỳ, AI hỗ trợ tổng hợp, phân tích và xây dựng bản tin dự báo nguy cơ cháy rừng đối với 75 xã, phường trong tỉnh. Các bản tin sau khi hoàn thiện được đăng tải trên các nền tảng số, chia sẻ tới các chủ rừng, tổ chức, hộ gia đình cùng cộng đồng dân cư. Hình thức truyền tải bằng hình ảnh, video trực quan giúp người dân nhanh chóng nắm bắt tình hình thời tiết, nguy cơ cháy rừng và các khuyến cáo của cơ quan chức năng, góp phần nâng cao hiệu quả tuyên truyền trên môi trường số.

Từ công tác dự báo cháy rừng đến hoạt động tuyên truyền ở cơ sở, công nghệ số mở ra nhiều cách thức mới, kết nối thông tin với người dân. Các cơ quan, đơn vị và tổ chức đoàn thể tích cực tham gia phổ cập kỹ năng số, giúp người dân từng bước làm quen và sử dụng hiệu quả các nền tảng số. Nổi bật là lực lượng đoàn viên thanh niên đang trở thành lực lượng nòng cốt trong việc phổ biến kỹ năng số cho cộng đồng. Thông qua các trang facebook, zalo, fanpage của tổ chức Đoàn, nội dung tuyên truyền đổi mới theo hướng ngắn gọn, trực quan, phù hợp với thói quen tiếp nhận thông tin của giới trẻ.

Tại xã biên giới Phiêng Pằn, đoàn viên thanh niên thường xuyên tổ chức các đợt hỗ trợ người dân cài đặt định danh điện tử, sử dụng dịch vụ công trực tuyến, thanh toán không dùng tiền mặt và hướng dẫn các kỹ năng sử dụng điện thoại thông minh. Ở các điểm hỗ trợ, đoàn viên trực tiếp hướng dẫn người dân cách đăng nhập ứng dụng, tra cứu thông tin, thực hiện thủ tục hành chính trực tuyến và sử dụng các tiện ích số phục vụ đời sống. Đồng thời, tuyên truyền kỹ năng nhận diện tin giả, tài khoản giả mạo, các đường link lừa đảo, cách bảo vệ thông tin cá nhân trên không gian mạng.

Anh Giàng A Lạnh, Bí thư Đoàn xã Phiêng Pằn, chia sẻ: Nhiều thanh niên sử dụng mạng xã hội thường xuyên, nhưng kỹ năng chọn lọc thông tin còn hạn chế. Vì vậy, Đoàn xã tuyên truyền đoàn viên, thanh niên tiếp cận thông tin từ các nguồn chính thống, không chia sẻ nội dung chưa được kiểm chứng; đồng thời, hỗ trợ người dân nâng cao kỹ năng sử dụng các nền tảng số, phục vụ đời sống và sản xuất.

Phong trào “Bình dân học vụ số” còn nhận được sự hưởng ứng tích cực của các cấp hội phụ nữ thông qua mô hình “Chi hội số, gia đình số”. Tại bản Ót Nọi, phường Chiềng Cơi, mô hình tạo môi trường để hội viên trao đổi thông tin, cập nhật chủ trương, chính sách và làm quen với các nền tảng số. Chi hội có 128 hội viên, trong đó 55 hội viên tham gia nhóm số. Trong các buổi sinh hoạt, cán bộ hội phối hợp với Trung tâm Phục vụ hành chính công và lực lượng đoàn viên thanh niên hướng dẫn hội viên sử dụng dịch vụ công trực tuyến, tài khoản định danh điện tử VNeID, thanh toán không dùng tiền mặt. Bà Lò Thị Khánh An, Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ phường Chiềng Cơi, thông tin: Hội chú trọng hướng dẫn hội viên sử dụng mạng xã hội an toàn, nâng cao khả năng nhận diện thông tin không chính thống và phát huy vai trò tuyên truyền trong gia đình, cộng đồng.

Từ những mô hình cụ thể ở cơ sở, phong trào “Bình dân học vụ số” đang từng bước thay đổi nhận thức, thói quen của nhân dân trong môi trường số. Tại nhiều địa bàn vùng sâu, vùng xa, người dân chủ động sử dụng điện thoại thông minh tra cứu thông tin, thực hiện thủ tục hành chính, quảng bá sản phẩm và kết nối tiêu thụ nông sản. Quan trọng hơn, người dân từng bước hình thành kỹ năng tiếp cận, chọn lọc và khai thác thông tin trên không gian mạng, đáp ứng yêu cầu của quá trình chuyển đổi số đang diễn ra ngày càng sâu rộng trên mọi lĩnh vực của đời sống xã hội.