Bản Luông Mé hiện có 250 hộ, sinh sống tại 3 khu dân cư và dọc tuyến Quốc lộ 6. Trong đó, khu dân cư xóm Thín và xóm Mé nằm sát dòng suối Luông. Theo lời giới thiệu của anh Quàng Văn Hợp, Bí thư Chi bộ, Trưởng bản Luông Mé, chúng tôi men theo con đường nhỏ, dốc đứng dài hơn 100m vừa được người dân tự góp tiền bê tông hóa chỉ cách đây một tuần để vào xóm Thín. Thế nhưng, lối vào bị cắt ngang bởi một con suối, không có cầu tạm, mùa khô nước cạn thì việc đi lại thuận lợi, còn vào mùa mưa, nước suối dâng cao, chảy xiết khiến cả xóm bị cô lập, cuộc sống gặp rất nhiều khó khăn.

Xóm Thín hiện có 13 hộ, đã gắn bó lâu đời ở đây, trận lũ tháng 7/2025, mưa lớn kéo dài, nước từ đầu nguồn đổ xuống khiến mực nước suối dâng cao. Khi đó, người già và trẻ nhỏ phải men theo bờ ruộng hơn 600m để đi ra Quốc lộ 6, rồi đến nhà văn hóa bản để tránh trú; còn thanh niên ở lại để chuyển đồ đạc, lương thực lên chỗ cao hơn để tránh ngập.

Ở xóm Thín hôm nay, dấu tích của đợt thiên tai tháng 7 vừa qua vẫn còn nguyên. Những ao nuôi cá từng đem lại nguồn thu nhập chính cho bà con nay bị vùi lấp. Tại nhà chị Lò Thị Toản, những cây xoài cổ thụ bị nước xói mòn trơ cả bộ rễ xù xì. Còn khu chuồng chăn nuôi bị khoét sâu, mưa là có thể đổ sập bất cứ lúc nào.

Luôn lo lắng về sự an toàn của gia đình, chị Toản nói: Mỗi mùa mưa đến, gia đình lo lắm. Có hôm nước lũ dâng hơn một mét, chảy siết làm nhà sàn rung lắc. Mưa to kéo dài, bị cô lập mấy ngày, đồ đạc không kịp chuyển là trôi hết. Nhà tôi thuộc diện cận nghèo, vay vốn nuôi bò, lợn mà vừa rồi dịch bệnh, mưa lũ khiến thiệt hại gần như toàn bộ. Chuồng trại giờ để không, gia đình mong sớm được chuyển đến nơi an toàn để yên tâm sinh sống.

Rời xóm Thín, chúng tôi tiếp tục đến xóm Mé, nơi có 22 hộ gia đình sống dọc suối Luông. Chỉ tay về những điểm bị lũ bào mòn, anh Quàng Văn Hợp cho biết: Suối đổi dòng liên tục, bồi lấp khiến cả xóm gần như nằm giữa lòng suối. Mỗi khi mưa lũ, bản phát loa cảnh báo, vận động bà con sơ tán lên nhà văn hóa xã. Nhân dân trong bản mong Nhà nước quan tâm, sớm bố trí nơi ở an toàn để nhân dân sinh sống.

Sau khi nhận được kiến nghị của bà con bản Luông Mé, xã Yên Châu đã cử cán bộ Phòng Kinh tế xuống hiện trường khảo sát toàn bộ khu vực xóm Thín và xóm Mé, tiến hành đo đạc địa hình, đánh giá mức độ sạt lở, dòng chảy suối Luông và mức độ ảnh hưởng đến từng hộ dân. Ông Nguyễn Văn Hưởng, Phó Chủ tịch UBND xã Yên Châu cho biết: Xã đã lập báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư dự án bố trí, sắp xếp ổn định dân cư vùng thiên tai bản Luông Mé gửi Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh thẩm định, hoàn thiện hồ sơ. Chúng tôi xác định đây là nhiệm vụ cấp bách, xã chủ động phối hợp với các cơ quan chuyên môn để đẩy nhanh tiến độ, bảo đảm dự án được triển khai ngay khi có vốn, đưa các hộ dân ra khỏi vùng nguy hiểm trước mùa mưa tới.

Theo đề xuất, Dự án bố trí ổn định dân cư vùng thiên tai bản Luông Mé sẽ di dời 35 hộ dân khỏi vùng nguy hiểm đến nơi ở mới an toàn, ổn định cuộc sống. Dự án dự kiến có quy mô 4 ha, gồm các hạng mục: San nền cho 35 hộ dân và sân thể thao; xây dựng đường vào điểm tái định cư dài 0,8km, đường nội bản 2,5km; hệ thống cấp điện, nước nước sinh hoạt và một số hạng mục phụ trợ. Tổng mức đầu tư khoảng 36 tỷ đồng, từ nguồn vốn dự phòng ngân sách Trung ương, dự kiến hoàn thành trong năm 2026.

Cấp uỷ, chính quyền và nhân dân bản Luông Mé mong muốn các bộ, ngành, tỉnh quan tâm để Dự án bố trí ổn định dân cư vùng thiên tai ở bản sớm được triển khai, giúp người dân có nơi ở mới an toàn, ổn định cuộc sống và yên tâm lao động sản xuất.