Quan trắc viên Trạm khí tượng Sơn La đọc nhiệt độ không khí khô, ướt tại trạm.

Để hiểu thêm về công việc của những người đoán “bệnh cho trời”, chúng tôi đến Trạm Khí tượng Sơn La đứng chân trên đồi cao, trạm có 5 cán bộ, nhưng mỗi ca chỉ có 1 người trực. Công việc của họ là hằng giờ đưa ra thông số đo tốc độ gió, độ ẩm, nhiệt độ, áp suất khí quyển... tổng hợp cập nhật về Đài Khí tượng khu vực theo quy định. Ngày bình thường, 3 tiếng một lần quan trắc, những ngày mưa lớn hoặc bão khoảng 30 phút đến 1 giờ đồng hồ thực hiện đo thông số 1 lần. Chị Vũ Hồng Nhung, quan trắc viên Trạm Khí tượng Sơn La nói: Tôi công tác tại Trạm đã được 4 năm. Nghề quan trắc không quá vất vả, nhưng đòi hỏi sự tỉ mỉ, thận trọng, chính xác và kiên nhẫn. Tuy nhiên, thời gian làm việc theo ca, có khi nửa đêm, trời mưa to, gió lớn chỉ có một mình ở trên đồi cao, lại thường xuyên ra ngoài trời để thu thập các số liệu về nhiệt độ, gió, mây, mưa, độ ẩm, mã hóa và chuyển về Đài.

Còn chị  La Thị Lan, dự báo viên của Phòng Dự báo, Đài Khí tượng thủy văn khu vực Tây Bắc đã có 31 năm gắn bó với nghề chia sẻ: Công việc chủ yếu là thu thập số liệu khí tượng thủy văn để có bản tin cảnh báo, dự báo, thông báo tình hình thủy văn phục vụ công tác phòng chống giảm nhẹ thiên tai. Để thực hiện tốt nhiệm vụ được giao, tôi luôn chủ động phối hợp với các đồng nghiệp, tuân thủ các qui trình chuyên môn về dự báo, cảnh báo; liên tục thu thập, cập nhật số liệu quan trắc, số liệu trên mạng tự động, theo dõi sát tình hình thời tiết, diễn biến mực nước trên các sông. Đặc biệt, xử lý nhanh các số liệu khí tượng thủy văn để có bản tin dự báo, cảnh báo lũ đúng thời gian, nội dung đầy đủ, ngắn gọn, đảm bảo độ tin cậy. 

Trở lại Đài Khí tượng thủy văn khu vực Tây Bắc được đồng chí Vũ Thanh Long, Giám đốc Đài cho biết: Đài có 21 trạm khí tượng; 12 trạm thủy văn, 30 điểm đo mưa nhân dân, 47 điểm đo mưa tự động; 2 trạm môi trường nước sông; 1 trạm môi trường không khí và 1 trạm rà soát biến đổi khí hậu tại các tỉnh: Sơn La, Hòa Bình, Điện Biên, Lai Châu. Trong thực hiện nhiệm vụ, Đài đã triển khai nghiêm ngặt các quy trình, quy định về công tác dự báo; theo dõi chặt chẽ diễn biến thời tiết thủy văn trong khu vực. Thảo luận dự báo hằng ngày với Trung tâm dự báo khí tượng thủy văn trên hệ thống truyền hình trực tuyến. Đồng thời, cung cấp đầy đủ thông tin cho ban chỉ huy phòng chống thiên tai và các ban, ngành, địa phương. Bên cạnh đó, Đài đã chỉ đạo các trạm khí tượng, thủy văn, môi trường thực hiện nghiêm công tác quan trắc, đo đạc thông tin số liệu đúng quy phạm chuyên môn... Bảo đảm hệ thống mạng LAN, internet, máy chủ hoạt động ổn định, đáp ứng việc nhận, chuyển số liệu khí tượng, thủy văn, môi trường theo quy định.

Trong những năm qua, Đài Khí tượng thủy văn khu vực Tây Bắc đã có nhiều bản tin dự báo, thông báo sát với thực tế về những diễn biến thời tiết bất thường như: Dự báo chính xác về mùa đông xuân khô, hạn; thời tiết nắng nóng bất thường; dự báo mưa lũ, giá rét sương muối bất thường xảy ra trong năm... Chất lượng công tác dự báo khí tượng thủy văn từng bước được nâng cao. Qua đó, góp phần phục vụ tốt cho sản xuất và đời sống của nhân dân các tỉnh trong khu vực. Từ năm 2016 đến nay, Đài đã thực hiện các bản dự báo: 3 áp thấp nhiệt đới; 9 cơn bão (4 cơn bão ảnh hưởng trực tiếp đến nước ta); 23 đợt không khí lạnh, 6 đợt rét đậm, rét hại; 14 đợt nắng nóng diện rộng; 11 đợt mưa lớn diện rộng; 50 đợt lũ...

Để tiếp tục thực hiện tốt nhiệm vụ, phục vụ phát triển kinh tế, xã hội cho các tỉnh Tây Bắc, thời gian tới, Đài Khí tượng thủy văn khu vực Tây Bắc quản lý tốt hoạt động của mạng lưới khí tượng thủy văn trong khu vực. Theo dõi chặt chẽ diễn biến thời tiết, thủy văn và môi trường; nâng cao chất lượng cảnh báo, dự báo khí tượng thủy văn,  nhất là các hiện tượng khí tượng thủy văn nguy hiểm như mưa to diện rộng, lũ lớn, sạt lở đất, không khí lạnh, rét đậm, rét hại… Đảm bảo duy trì hoạt động thường xuyên, liên tục của mạng lưới điều tra cơ bản khí tượng - thủy văn - môi trường thuộc Đài, đảm bảo mạng thông tin thông suốt...