Người dân bản Nhạn Nọc, xã Tạ Khoa (Bắc Yên) chăm sóc rừng trồng. 

Ảnh: Khải Hoàn

Tác động của biến đổi khí hậu đã làm gia tăng tần suất, cường độ, tính biến động và tính cực đoan của các hiện tượng thời tiết nguy hiểm, như lốc, giông, hạn hán, rét đậm, rét hại, sương muối, mưa đá... Lượng mưa có xu hướng tăng vào mùa mưa, dẫn đến gia tăng số lượng và cường độ các trận lũ quét; nhưng lại giảm vào mùa khô, làm gia tăng số ngày nắng nóng, dẫn đến nguy cơ hạn hán... ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển kinh tế, xã hội của địa phương. Cùng với đó, biến đổi khí hậu còn ảnh hưởng trực tiếp đến nguồn tài nguyên môi trường và hệ sinh thái...

Để hạn chế thiệt hại do biến đổi khí hậu, cũng như nâng cao vai trò quản lý Nhà nước về khí tượng thủy văn và biến đổi khí hậu, Tỉnh ủy, UBND tỉnh đã ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, như: Quyết định số 1001/QĐ-UBND, ngày 22/5/2012 về Kế hoạch hành động ứng phó với biến đổi khí hậu của tỉnh Sơn La đến năm 2020, định hướng đến năm 2025; Kế hoạch số 198-KH/TU của Tỉnh ủy Sơn La, ngày 17/3/2020 thực hiện Kết luận số 56-KL/TW của Bộ Chính trị về tiếp tục thực hiện Nghị quyết Trung ương 7 (khóa XI) về chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu, tăng cường quản lý tài nguyên và bảo vệ môi trường; Quyết định số 701/QĐ-UBND ngày 6/4/2020 phê duyệt kết quả thực hiện nhiệm vụ “Xây dựng, cập nhật hành động ứng phó với biến đổi khí hậu giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến 2050 tỉnh Sơn La”; Kế hoạch số 203/KH-UBND ngày 29/11/2018 về tổ chức triển khai thực hiện phong trào “Chống rác thải nhựa” và Công văn số 2875/UBND-KT ngày 9/9/2020 về tăng cường quản lý, tái sử dụng, tái chế, xử lý và giảm thiểu rác thải nhựa trên địa bàn tỉnh...

Theo đó, những năm qua, các ngành, các địa phương trong tỉnh đã tăng cường tuyên truyền nâng cao nhận thức và ý thức trách nhiệm cho nhân dân về chủ động phòng chống thiên tai, ứng phó với biến đổi khí hậu, quản lý tốt nguồn tài nguyên và môi trường. Đồng thời, tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật về bảo vệ rừng, phòng chống cháy rừng; đấu tranh ngăn chặn và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm Luật Lâm nghiệp, bảo vệ tốt diện tích rừng hiện còn. Bên cạnh đó, lập bản đồ các khu vực có nguy cơ ngập nước, sạt lở, lũ quét... tại các khu đô thị, khu dân cư, các địa phương để cảnh báo cho người dân chủ động phòng tránh. Tiến hành rà soát hệ thống tiêu thoát nước đô thị, kết hợp với hệ thống công trình thủy lợi và các công trình hạ tầng kỹ thuật khác để đảm bảo việc phân vùng, thoát lũ, chống ngập úng đô thị và chống trượt lở đất... Cùng với đó, tăng cường giám sát, kiểm soát chặt chẽ hoạt động khai thác và sử dụng nước, xả nước thải vào nguồn nước; ngăn ngừa, hạn chế tình trạng suy thoái, cạn kiệt nguồn nước...

Tiếp tục thực hiện Quyết định 582/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án tăng cường kiểm soát ô nhiễm môi trường do túi nilon khó phân hủy trong sinh hoạt đến năm 2020; Công văn số 2875/UBND-KT của UBND tỉnh về tăng cường quản lý, tái sử dụng, tái chế, xử lý và giảm thiểu rác thải nhựa trên địa bàn tỉnh, các cơ quan, ban, ngành, tổ chức đoàn thể trong tỉnh đã đưa nội dung tuyên truyền tác hại của rác thải nhựa, túi nilon khó phân hủy vào chương trình truyền thông bảo vệ môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu. Đồng thời, tổ chức nhiều hoạt động phù hợp hưởng ứng phong trào “chống rác thải nhựa”, như: Ký cam kết chống rác thải nhựa; nói không với sản phẩm từ nhựa và túi ni lông sử dụng một lần; xây dựng mô hình “Phòng họp không chai nước nhựa” đổi giấy, vỏ lon, nhựa lấy cây xanh; sáng chế đồ chơi, đồ lưu niệm từ vỏ lon, chai nhựa...

Để kịp thời phát hiện các hành vi vi phạm Luật Môi trường, các ngành chức năng trong tỉnh đã tăng cường công tác kiểm tra, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm. Riêng Sở Tài nguyên và Môi trường phối hợp với các huyện, thành phố và các đơn vị liên quan tiến hành kiểm tra, xử lý các cơ sở gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng do chế biến nông sản và các cá nhân có hành vi vi phạm quy định của pháp luật lĩnh vực môi trường. Tính từ năm 2015 đến nay, đã tiến hành 234 cuộc thanh tra, kiểm tra đối với 1.056 tổ chức và 69 cá nhân về chấp hành pháp luật lĩnh vực tài nguyên và môi trường. Qua thanh tra, kiểm tra đã ban hành 78 quyết định xử phạt vi phạm hành chính, với trên 4,6 tỷ đồng, đồng thời yêu cầu các đơn vị khắc phục, sửa chữa hạn chế, tồn tại...

Nâng cao vai trò quản lý nhà nước đối với các hoạt động ứng phó với biến đổi khí hậu, góp phần hạn chế những thiệt hại do biến đổi khí hậu gây ra - Nhiệm vụ đó đã và đang rất cần sự vào cuộc của các ngành, các địa phương và mọi người dân trong tỉnh, để có môi trường sống ổn định - điều kiện quan trọng để phát triển kinh tế, xã hội.