Tại Tổ dân phố Piềng Sàng, phường Vân Sơn, gia đình ông Lý Trọng Sinh, dân tộc Dao, có 18 thành viên, 3 thế hệ cùng chung sống, được bà con nhắc đến là điển hình tiêu biểu “Gia đình học tập”, với 3 người con đạt trình độ chuyên môn đại học, 1 người tốt nghiệp sơ cấp y tế; 3 người đạt trình độ lý luận chính trị cao cấp và trung cấp; 8 người cháu đều theo học tại các trường phổ thông trên địa bàn. Ông Sinh chia sẻ: Để con cháu noi theo thì bản thân mình phải gương mẫu, động viên con, cháu tích cực học tập để thay đổi cuộc sống. Tôi còn vận động các gia đình trong dòng họ thành lập quỹ khuyến học, vừa khen thưởng con cháu có thành tích trong học tập, vừa khích lệ tinh thần thi đua học tập trong dòng họ.

Còn tại bản Bó, dòng họ Quàng là một trong những dòng họ học tập tiêu biểu của phường Chiềng An, với 94 hộ, hơn 400 nhân khẩu; trong đó, có gần 70 đảng viên, 47 người có trình độ cao đẳng, đại học trở lên đang công tác tại nhiều cơ quan, đơn vị trong tỉnh. Ông Quàng Văn Hặc, Trưởng dòng họ Quàng, cho biết: Các gia đình trong dòng họ luôn bảo ban, nhắc nhở nhau về việc vận động, tạo điều kiện tốt nhất cho con, cháu được học tập, rèn luyện. Định kỳ vào dịp cuối năm, chúng tôi tổ chức gặp mặt tổng kết, trực tiếp biểu dương và khen thưởng kịp thời những cá nhân có thành tích xuất sắc, khích lệ các cháu nỗ lực học tập. Hằng năm, tất cả các hộ trong dòng họ đăng ký danh hiệu “Gia đình học tập”; 100% người lớn đăng ký danh hiệu “Công dân học tập” và con em trong dòng họ đều đi học, không có tình trạng bỏ học hoặc mắc tệ nạn xã hội.

Hội Khuyến học tỉnh hiện đang duy trì 26 Hội Khuyến học trực thuộc; 75 Hội Khuyến học xã, phường; 4.070 Chi hội Khuyến học cơ sở; tổng số 420.000 hội viên, chiếm 30% dân số toàn tỉnh. Phong trào “Gia đình học tập” và “Dòng họ học tập” đã tạo sức lan tỏa từ vùng đô thị đến vùng nông thôn, vùng cao, biên giới, khơi dậy nỗ lực của các gia đình động viên, tạo điều kiện cho con em học hành, xây dựng cộng đồng, xã hội học tập. Đến nay, toàn tỉnh có 742.335 “Công dân học tập”, chiếm 52,8% dân số; 244.713 “Gia đình học tập”, chiếm 83,47%; có 1.176 “Dòng họ học tập”; 1.974 “Cộng đồng học tập”; 902 “Đơn vị học tập”. Nhiều dòng họ xây dựng quỹ khuyến học; nhiều gia đình coi việc học là nền tảng để phát triển bền vững; các cơ quan, đơn vị đưa tiêu chí học tập vào đánh giá thi đua, góp phần tạo động lực phấn đấu trong mỗi cá nhân.

Bà Mai Thu Hương, Chủ tịch Hội Khuyến học tỉnh, cho biết: Các cấp hội khuyến học trong tỉnh sẽ tiếp tục tăng cường công tác thông tin, tuyên truyền, nâng cao nhận thức cho cán bộ, hội viên và nhân dân; củng cố tổ chức hội vững mạnh; nâng cao chất lượng các mô hình học tập; tập trung thực hiện tốt công tác xã hội hóa, huy động nguồn lực, đa dạng hóa hình thức hỗ trợ học tập… Phấn đấu đến năm 2031 có 80% gia đình, 75% dòng họ, 75% khu dân cư đạt chuẩn danh hiệu học tập; 100% tổ chức, cơ quan cấp xã trở thành “Đơn vị học tập”; 60% người lao động và 80% cán bộ, công chức đạt danh hiệu “Công dân học tập”.

Những mô hình học tập tiêu biểu từ gia đình, dòng họ đến cộng đồng chính là minh chứng sống động cho sức lan tỏa mạnh mẽ của phong trào khuyến học, khuyến tài tại mỗi địa phương. Với định hướng rõ ràng cùng sự đồng lòng của toàn xã hội, phong trào sẽ tiếp tục phát triển, góp phần quan trọng xây dựng xã hội học tập bền vững, tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cho Sơn La.